Icma.az
close
up
RU
Dublin Bəyannaməsi: Böyük Britaniya ilə Strateji Tərəfdaşlığın anatomiyası ŞƏRH

Dublin Bəyannaməsi: Böyük Britaniya ilə Strateji Tərəfdaşlığın anatomiyası ŞƏRH

Icma.az bildirir, Ses qazeti portalına istinadən.

Azərbaycan Respublikasının xarici siyasət kursunda Avropanın aparıcı dövlətləri ilə qarşılıqlı hörmət və ortaq maraqlara əsaslanan münasibətlərin qurulması xüsusi yer tutur. Bu baxımdan Böyük Britaniya və Şimali İrlandiya Birləşmiş Krallığı Azərbaycanın müstəqillik əldə etdiyi ilk illərdən etibarən ən etibarlı tərəfdaşlarından biri kimi çıxış etmişdir. 2026-cı il noyabrın 12-də İrlandiyanın paytaxtı Dublin şəhərində keçirilən Avropa Siyasi Birliyinin 9-cu Zirvə Toplantısı çərçivəsində Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyev və Birləşmiş Krallığın Baş naziri Endi Börnhem tərəfindən imzalanan Strateji Tərəfdaşlıq haqqında Birgə Bəyannamə iki ölkə arasındakı münasibətləri keyfiyyətcə yeni mərhələyə yüksəltdi.

Bakı ilə London arasında diplomatik əlaqələrin tarixi zəngin və ardıcıl inkişaf yolu keçmişdir. 1994-cü ilin fevralında imzalanmış "Dostluq və Əməkdaşlıq haqqında Birgə Bəyannamə", eləcə də 1998-ci ilin iyulunda qəbul edilmiş "Dostluq Münasibətləri və Tərəfdaşlıq haqqında Birgə Bəyannamə" ikitərəfli əlaqələrin hüquqi-siyasi çərçivəsini formalaşdırmışdı. Ötən üç onillik ərzində Birləşmiş Krallıq Azərbaycan iqtisadiyyatının ən böyük xarici investoruna çevrilmiş, xüsusilə enerji sektorunda həyata keçirilən nəhəng layihələr qlobal enerji təhlükəsizliyinə mühüm töhfələr vermişdir. Dublin şəhərində imzalanan yeni sənəd məhz bu möhkəm təmələ əsaslanaraq əməkdaşlığı rəsmi olaraq strateji tərəfdaşlıq səviyyəsinə daşıyır.
Bəyannamədə tərəflər dövlətlərin suverenliyi və ərazi bütövlüyünə qarşılıqlı hörməti təsdiqləyir. Müdafiə, təhlükəsizlik, hüquq-mühafizə orqanları və sərhəd idarəçiliyi sahələrində əlaqələrin genişləndirilməsi planlaşdırılır. Böyük Britaniya Cənubi Qafqazda davamlı sülhün təmin olunmasına və Azərbaycan-Ermənistan münasibətlərinin normallaşdırılması prosesinə dəstəyini ifadə edir.Ənənəvi enerji tərəfdaşlığı ilə yanaşı, bərpa olunan enerji, yaşıl maliyyələşdirmə və aşağı karbonlu texnologiyalar üzrə birgə layihələrə xüsusi önəm verilir. Həmçinin ticarət və investisiya əlaqələrinin şaxələndirilməsi, infrastruktur layihələri və Orta Dəhlizin inkişafı prioritet istiqamətlər kimi müəyyən edilir.
Bəyannaməyə əsasən, tərəflər müəyyən edilmiş üç əsas istiqamət üzrə irəliləyişləri nəzərdən keçirmək və gələcək prioritetləri müəyyənləşdirmək məqsədilə hər il Strateji Tərəfdaşlıq iclasları keçirmək barədə razılığa gəlmişlər. Bu sənəd Azərbaycan ilə Birləşmiş Krallıq arasında çoxşaxəli münasibətlərin uzunmüddətli və sistemli inkişafı üçün möhkəm hüquqi-siyasi zəmin yaradır.
Sənəd ilk dəfə olaraq hərbi-texniki əməkdaşlığı bu qədər geniş müstəviyə çıxarır. Tərəflər birgə hərbi təlimlər, sərhəd idarəçiliyi, hüquq-mühafizə orqanları arasında təcrübə mübadiləsi və müdafiə sənayesində ortaq təşəbbüslərin araşdırılması barədə razılığa gəliblər. Bu, Azərbaycan Ordusunun kadr potensialının NATO standartlarına uyğunlaşdırılmasına birbaşa təkan verir.
1990-cı illərin sənədlərindən fərqli olaraq, bu bəyannamə Cənubi Qafqazda yeni sülh gündəliyini rəsmən tanıyır. Sənəddə 2025-ci il avqustun 8-də Vaşinqtonda əldə olunmuş razılaşmaların əhəmiyyəti xüsusi qeyd edilir və Birləşmiş Krallığın Azərbaycan-Ermənistan münasibətlərinin normallaşdırılması prosesinə dəstəyi təsbit olunur.
Ənənəvi karbohidrogen tərəfdaşlığı qorunmaqla yanaşı, əsas diqqət qeyri-neft sektoruna, yaşıl maliyyələşdirməyə və aşağı karbonlu texnologiyalara yönəldilir. Bundan başqa, sənəddə süni intellekt, rəqəmsal idarəetmə və Britaniya universitetləri ilə birgə elmi-tədqiqat layihələri kimi müasir prioritetlər yer alıb.
Azərbaycanın 2025-ci ildə Çinlə, 2026-cı ildə isə ABŞ-la imzaladığı strateji tərəfdaşlıq sənədlərindən sonra Böyük Britaniya ilə bağlanan bu razılaşma ölkənin Qərb və Şərq arasında qurduğu çoxvektorlu balans siyasətini yeni mərhələyə daşıyır.
Əvvəlki bəyannamələrdən fərqli olaraq, bu sənəddə razılaşmaların kağız üzərində qalmaması üçün konkret nəzarət mexanizmi yaradılıb. Bəyannamənin üç əsas istiqaməti üzrə görülən işləri qiymətləndirmək və yeni hədəflər qoymaq məqsədilə hər il Strateji Tərəfdaşlıq görüşlərinin keçirilməsi məcburi prinsip kimi müəyyən edilib.
Nəticə etibarilə, 2026-cı il 12 noyabr tarixli Birgə Bəyannamə Azərbaycanın Avropadakı geosiyasi və geoiqtisadi mövqeyinin daha da möhkəmlənməsinin göstəricisidir. Bu sənəd təkcə iki ölkənin milli maraqlarına deyil, həm də bütövlükdə Avrasiya məkanında təhlükəsizliyin, iqtisadi inteqrasiyanın və dayanıqlı inkişafın güclənməsinə xidmət edir.

Samirə Zeynalova
YAP Tərtər rayon təşkilatının mühasibi

Ən son xəbərləri və yenilikləri almaq üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:141
embedMənbə:https://sesqazeti.az
archiveBu xəbər 17 Noyabr 2026 13:23 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Xəzər dənizinin Azərbaycan sahillərinin dövlət idarəçiliyi

17 Noyabr 2026 23:52see383

® Vüqar Eyvazov “AmCham Azərbaycan”ın yeni yaradılmış Səhiyyə Komitəsinin sədri təyin edilib

18 Noyabr 2026 01:28see360

2027 ci ildən Bakıya köç daha da artacaq?

17 Noyabr 2026 23:20see348

Dünya onların görüşünə köklənib: Müharibələrə son qoyulacaq?

18 Noyabr 2026 13:51see304

Diş əti qanaması hansı daxili xəstəliklərin əlamətidir?

17 Noyabr 2026 23:18see288

İki zəhərli ilanı təyyarəyə keçirmək istədi

17 Noyabr 2026 23:17see270

Səhiyyədə gizli qalan vergi problemi gündəmə gəldi

18 Noyabr 2026 12:19see259

Bu hərəkətlər davam edərsə.. SEPAH generalı Bəhreyn hökümətini HƏDƏLƏDİ

18 Noyabr 2026 02:03see258

Braziliya millisindən darmadağın: Vinisius het trik etdi

18 Noyabr 2026 00:46see255

Söküntü başlamazdan əvvəl vətəndaşlar əmlaklarını qiymətləndirməlidir? Açıqlama

18 Noyabr 2026 14:55see250

Bossların bossu” vəfat etdi Pablo Eskobarla əməkdaşlıq edib

18 Noyabr 2026 01:52see236

Nənə tarladan 20 min qiyməti olan qızıl tapıb

18 Noyabr 2026 02:56see235

Polad Həşimovun anası xəstəxanadan evə buraxılıb TƏBİB

18 Noyabr 2026 01:24see235

MRT, KT, PET CT: Xərçəngi dəqiq hansı müayinə aşkarlayır?

18 Noyabr 2026 18:31see228

“Səhiyyə sahəsində vergi və sosial ödənişlərə yenidən baxılmalıdır”

18 Noyabr 2026 12:29see223

Xankəndidə Zəfər Gününə həsr olunmuş mini futbol turnirinə yekun vurulub

19 Noyabr 2026 01:55see221

SOCAR: İşçilərin səriştəliliklərinin qiymətləndirilməsi istehsal prosesinin tərkib hissəsidir

19 Noyabr 2026 02:14see203

Kosmosdakı musiqimiz: Çahargah Ahəngi “Voyager”ə necə yazılıb? │ VİDEO

19 Noyabr 2026 00:18see203

Məşq zamanı huşunu itirən “Bavariya”nın baş məşqçisi geri qayıdır

19 Noyabr 2026 02:01see200

Vətən müharibəsinin xronikası: 16 oktyabrda Xocavəndin bir sıra kəndləri işğaldan azad edilib

18 Noyabr 2026 04:19see197
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri