Dünyada 2025 ci il qeydlərə görə ən isti üçüncü il olub

Dünyada 2025-ci il hava temperaturu göstəricilərinə görə qeydlərə düşən ən isti üçüncü il kimi tarixə düşüb. Ötən il qlobal orta səth temperaturu sənayeöncəsi dövrün orta göstəricisindən 1,47 dərəcə yüksək olub. Bu barədə Avropa Orta Müddətli Hava Proqnozları Mərkəzinin (ECMWF) tərkibində fəaliyyət göstərən Copernicus İqlim Dəyişikliyi Xidməti (C3S) 2025-ci ilin temperatur dinamikalarına dair hesabatında məlumat verilib.

BAKU.WS xəbər verir ki, hesabata əsasən, ötən il dünyada orta səth temperaturu 14,97 dərəcə ölçülüb. Bu göstərici sənayeöncəsi dövrlə müqayisədə 1,47 dərəcə artım deməkdir. Nəticədə 2025-ci il quru səthi temperaturu baxımından qeydlərdə ən isti üçüncü il olub.

Qeyd edək ki, qeydlərdə ən isti il olan 2024-cü ildə qlobal temperatur artımı sənayeöncəsi dövrlə müqayisədə 1,6 dərəcəyə, ikinci ən isti il sayılan 2023-cü ildə isə 1,48 dərəcəyə çatmışdı. Copernicus-in hesablamalarına görə, hazırkı uzunmüddətli qlobal istiləşmə səviyyəsi sənayeöncəsi dövrün orta göstəricisindən təxminən 1,4 dərəcə yüksəkdir.

Mütəxəssislər bildirirlər ki, mövcud istiləşmə sürəti davam edərsə, Paris Sazişində nəzərdə tutulan "qlobal temperatur artımını 1,5 dərəcə ilə məhdudlaşdırmaq" hədəfinin 2030-cu ilə qədər aşılması riski var. Bu həddin gözləniləndən təxminən 10 il tez keçilə biləcəyi proqnozlaşdırılır.

Məlumata görə, dünyada son 11 il qeydlərə düşən ən isti illər olub. Eyni zamanda 2023–2025-ci illər dövrü qlobal temperatur artımının sənayeöncəsi dövrlə müqayisədə 1,5 dərəcəni aşdığı ilk üçillik mərhələ kimi tarixə düşüb.

2025-ci il hava temperaturu baxımından ikinci ən isti il olsa da, dəniz səthi temperaturu üzrə 20,73 dərəcə ilə ən isti üçüncü il olub. Antarktida qeydlərə düşən ən isti illik temperaturu, Arktika isə ikinci ən isti ilini yaşayıb.

Qlobal istiləşmə fonunda 2025-ci il bir çox regionda ekstremal hava hadisələri ilə yadda qalıb. İl ərzində güclü isti hava dalğaları, Avropa, Asiya və Şimali Amerikada şiddətli fırtınalar, İspaniya, Kanada və Cənubi Kaliforniyada genişmiqyaslı meşə yanğınları qeydə alınıb.

Bundan əlavə, ABŞ-ın Kaliforniya ştatında yerləşən Berkeley Earth tədqiqat mərkəzi də paralel yayımladığı hesabatda 2025-ci ilin 1850-ci ildən bəri üçüncü ən isti il olduğunu təsdiqləyib. Beləliklə, 2024-cü il ən isti, 2023-cü il isə ikinci ən isti il statusunu qoruyub.

ECMWF-in baş direktoru Florian Pappenberger bildirib ki, dünya hazırda ən isti 10 illik dövrünü yaşayır və bu fakt iqlim dəyişikliyi ilə mübarizədə elmi sübutların əhəmiyyətini bir daha ortaya qoyur. C3S-in direktoru Carlo Buontempo isə vurğulayıb ki, son 11 ilin ən isti illər kimi qeydə alınması iqlim dəyişikliyinin açıq sübutudur və dünya Paris Sazişində müəyyən edilmiş uzunmüddətli temperatur həddinə sürətlə yaxınlaşır.