Dünyada əhalinin artımı yavaşlayır: Nələr baş verir?

2080-ci illərdə dünya əhalisinin sayının 10,3 milyarda çatacağı və daha sonra azalmağa başlayacağı və əsrin sonunda 10,2 milyarda düşəcəyi gözlənilir.

Lent.az xarici KİV-ə istinadla bildirir ki, son vaxtlara qədər insan əhalisinin artımı davamlı görünür, lakin son illər fərqli mənzərə ortaya çıxıb. Bir çox ölkələrin əhalisi artıq pik həddinə çatıb və indi dünyada əhali sayı tədricən azalmağa doğru gedir.

2024-cü ildə Yer kürəsi 8 milyard insan sərhədini keçib, lakin BMT növbəti 60 ildə cəmi 2 milyard yeni əhali doğulacağını proqnozlaşdırır. Bəşəriyyətin 2080-ci illərdə 10,3 milyarda çatacağı və daha sonra azalmağa başlayacağı və əsrin sonunda 10,2 milyarda düşəcəyi gözlənilir.

Ölkələrin əhalisinin sabit qalması üçün orta doğum səviyyəsi bir qadına 2,1 uşaq olmalıdır. Lakin hazırda dünya ölkələrinin yarıdan çoxu bu səviyyəyə çatmır.

"Ultra aşağı doğum nisbəti" olan ölkələrdə vəziyyət ən pisdir (qadın başına 1,4 uşaqdan az). Bu qrupa artıq Çin, Yaponiya, Rusiya və 60-dan çox dövlət daxildir. 2054-cü ilə qədər bu ölkələrin əhalisinin 14 faiz azalacağı proqnozlaşdırılır. Bu yaxınlarda ən sıx məskunlaşan ölkə olan Çində artıq əhalinin azalması müşahidə olunur.

Əsas səbəb demoqrafik keçiddir. Sənayeləşmiş ölkələr kimi qadınlar:

daha çox karyera imkanları əldə edir

• gec yaşda uşaq sahibi olmaq

• təsərrüfat üçün çoxuşaqlı ailələrə ehtiyac yoxdur

• körpə ölümünü azaldan daha yaxşı səhiyyə xidmətlərindən istifadə etmək

• 2070-ci ilə qədər 65 yaşdan yuxarı insanların sayı 18 yaşdan aşağı olanlardan daha çox olacaq.

• Pensiya yükü artacaq, əmək qabiliyyətli əhalinin sayı azalacaq.

Bu tendensiya davam edərsə, bir çox ölkələr işçi qüvvəsi çatışmazlığı və iqtisadi problemlərlə üzləşə bilər.