Effekti yoxdursa, zərərli tərəfləri nədir? ŞƏRH EDİLDİ

"İbtidai təhsil səviyyəsi kiçik yaş dövrünü əhatə edir. 6-10 yaşlı uşaqların psixoloji və fizioloji xüsusiyyətləri, istər təhsil proqramları, istər dərsliklər, istər tədris planları ilə bağlı bütün məsələlər nəzərə alınmalıdır". Bu sözləri SİA-ya danışan təhsil eksperti Elşən Qafarov deyib.

O bildirib ki, ibtidai təhsil səviyyəsində xarici dili tədris planına salmağın heç bir məntiqi yoxdur: "Oraya informatika, rəqəmsal bacarıqları salmaq tədris proqramını ağırlaşdırmaqla uşaqların mənasız yerə yüklənməsinə gətirib çıxarır. Təklif edirəm ki, ibtidai siniflərdə yalnız ibtidai sinif dərsləri qalsın. Xarici dil və informatika dərsləri beşinci sinifdən keçirilməyə başlansın. Çünki bu, illərdir tətbiq olunur və illərdir ki, heç bir nəticəsi yoxdur. Bu baxımdan ibtidai siniflərdə uşaqlara məhz xarici dil və informatika fənləri əvəzinə məntiq, nitq və sair kimi dərslər olması daha yaxşıdır ki, onların məntiqi düşünmə qabiliyyətinin artırılmasına xidmət edəcək, nitq qabiliyyətini artıracaq. Yaxud da, mütaliə vərdişləri ilə bağlı nəsə etmək olar.

Artıq on illərdir ki, ibtidai siniflərdə xarici dil və informatika tətbiq olunur. Heç bir nəticə də yoxdur. Bu baxımdan ibtidai siniflərdə xarici dil və informatika dərsləri çıxarılmalıdır. İbtidai sinifdə yalnız ibtidai sinif müəllimi dərs deməlidir. İbtidai siniflərdə bir neçə müəllimin dərs deməsi uşaqların yaş dövrü xüsusiyyətinə uyğun olaraq onlara mənfi təsir göstərir. Çünki onlar ilkin olaraq həm məktəb mühitinə, həm müəllim metoduna uyğunlaşmalıdır. Hətta beynəlxalq təcrübədə ibtidai siniflər 10 yaşda yox, 12 yaşda bitir. Yeniyetməlik dövrü də buraya daxil olur. İbtidai siniflərdə ingilis dili, rus dili, xarici dil niyə tədris olunur? Bilmirik. Nəticəsi də yoxdur".

"Effekti yoxdursa, zərərli tərəfləri nədir? Zərərli tərəfləri odur ki, tədris proqramı ağırlaşır, uşaq bir neçə müəllimlə, hətta xarici dil bölünür, nəticə etibarilə uşaq psixoloji travma alır. Ona görə də, bunu dayandırmaq lazımdır. Eyni sözləri informatikaya da aid etmək olar.

Məsələ dili bilməkdə deyil, Azərbaycandilli ibtidai siniflərdə ən çox 9-10 saat tədris olunur. Dildə düşünmək bacarığı başqa, dili bilmək başqa şeydir. Onsuz da, hamı azərbaycanlıdır, Azərbaycan dilini də bilirlər. İbtidai siniflərdə də dilin qrammatikası öyrədilmir. Bizə ibtidai təhsil səviyyəsində Azərbaycan dilində düşünməyi bacaran şagirdlər lazımdır. Ona görə də, düşünürəm ki, məntiq və nitq, mütaliə, dünyagörüşü kimi fənlər daxil edilməlidir" - deyə o, əlavə edib.