Estetik əməliyyatdan sonra şəxsiyyət vəsiqəsi dəyişdirilir? VƏKİL

Son illər üz cizgilərini dəyişdirən estetik əməliyyatlara maraq xeyli artıb. 

İnsanlar ən çox burun, çənə və üz konturu kimi əməliyyatlar etdirirlər. Hətta bəzən tanışları ilk baxışda tanımaq belə çətinləşir. Bu isə estetik əməliyyatlardan sonra şəxsiyyət vəsiqəsinin dəyişdirilməsinin məcburi olub-olmaması ilə bağlı hüquqi və praktiki sualları gündəmə gətirir. Ümumiyyətlə, üzündə estetik əməliyyat etdirən şəxs şəxsiyyət vəsiqəsini dəyişməlidirmi? 

Mövzu ilə bağlı “Cebheinfo.az”-a danışan Vəkillər Kollegiyasının üzvü, insan hüquqları üzrə ekspert, tanınmış hüquqşünas Roman Qaraşov bildirib ki, estetik əməliyyatlardan sonra şəxsiyyət vəsiqəsinin dəyişdirilməsi məsələsi “Azərbaycan Respublikası vətəndaşının şəxsiyyət vəsiqəsi haqqında” Qanununun məqsədi və tətbiqi məntiqi əsasında şərh edilməlidir: 

“Qanuna əsasən, şəxsiyyət vəsiqəsi vətəndaşın şəxsiyyətini təsdiq edən əsas sənəddir və onun üzərində Beynəlxalq Mülki Aviasiya Təşkilatının tələblərinə uyğun fotoşəkil yerləşdirilir. Normativ aktlarda üz cizgilərinin estetik səbəblərlə dəyişməsi birbaşa şəxsiyyət vəsiqəsinin dəyişdirilməsi üçün ayrıca əsas kimi göstərilməsə də, sənədin əsas funksiyası şəxsiyyətin etibarlı tanınmasını təmin etməkdir. 

Praktikada burun, çənə və ya üz konturunun ciddi şəkildə dəyişdirilməsi nəticəsində şəxsiyyət vəsiqəsindəki foto ilə faktiki görünüş arasında uyğunsuzluq yarandıqda bank əməliyyatlarında müştərinin identifikasiyası, notariat hərəkətlərinin icrası zamanı şəxsiyyətin təsdiqi, habelə elektron hökumət platformalarında və üz tanıma texnologiyalarından istifadə olunan xidmətlərdə vətəndaşın əlavə izahat verməsi və ya xidmətin dayandırılması kimi real çətinliklər meydana çıxa bilər”. 

Hüquqşünas qeyd edib ki, xarici təcrübədə bu məsələ daha konkret və funksional yanaşma ilə tənzimlənir: 

“Məsələn, Böyük Britaniyada rəsmi qaydalara əsasən, plastik və ya rekonstruktiv əməliyyat nəticəsində şəxs pasportdakı fotoşəkildən artıq asanlıqla tanınmırsa, yeni pasport üçün müraciət edilməsi tələb olunur. ABŞ-də isə Dövlət Departamenti “əhəmiyyətli görünüş dəyişikliyi” (məsələn, üz cizgilərini köklü şəkildə dəyişən estetik əməliyyat) olduqda pasportun yenilənməsini tövsiyə edir, lakin saç düzümü və ya saqqal kimi dəyişiklikləri bu kateqoriyaya aid etmir. 

Avropa İttifaqı ölkələrinin bir qismində, xüsusən Şengen zonasında sərhəd nəzarəti zamanı biometrik müqayisə əsas götürüldüyündən, üz cizgilərində ciddi dəyişiklik olan şəxslər əlavə yoxlamalara cəlb oluna və ya sənədin yenilənməsi ilə bağlı xəbərdarlıq ala bilərlər. 

Bu təcrübəni Azərbaycan reallığına tətbiq etdikdə, demək olar ki, estetik əməliyyat nəticəsində üzün identifikasiya üçün mühüm elementləri əhəmiyyətli dərəcədə dəyişibsə və mövcud fotoşəkil şəxsin operativ tanınmasını təmin etmirsə, şəxsiyyət vəsiqəsinin yenilənməsi hüquqi mübahisə və praktiki çətinliklərin qarşısını alan daha məqsədəuyğun yanaşmadır. 

Dəyişiklik kosmetik xarakterlidirsə və tanınma problemi yaratmırsa, qanunvericilik baxımından bu, məcburi deyil, lakin yenə də ehtiyat tədbiri kimi bu məqamlar nəzərə alınmalıdır”. 

Əfsanə Rəcəb 
“Cebheinfo.az

Açar sözlər: Estetik əməliyyat şəxsiyyət vəsiqəsi

Problemlərinizi bizə yazın, şahidi olduğunuz hadisələri çəkib göndərin