Fırıldaqçılıq necə dəyişib? 2026 cı ilin əsas riskləri

Müəllif: Gülnar Əhmədli, Banco.az

Saxtakarlıq sürətlə inkişaf edir. Cinayətkarlar artıq süni intellekt, "deepfake" texnologiyaları və mürəkkəb kiberhücumlardan istifadə edərək biznesləri, maliyyə sistemlərini və rəqəmsal platformaları daha geniş miqyasda hədəfə alırlar.

Banco.az xəbər verir ki, 2026-cı ilin əsas fırıldaqçılıq tendensiyaları bunlar hesab edilir:

1. Bəzi ölkələr saxtakarlığa daha həssasdır

112 ölkəni əhatə edən Saxtakarlıq İndeksinə görə, Lüksemburq, Danimarka və Finlandiya ən dayanıqlı ölkələr sırasında yer alır. ABŞ isə reytinqdə 91-ci yerdə qərarlaşıb. Bu, inkişaf etmiş iqtisadiyyatların belə, artan rəqəmsal risklərlə üzləşdiyini göstərir.

2. Süni intellekt şirkətlərə milyonlarla dollara başa gəlir

"Deepfake" videolar, fişinq hücumları, rəhbər təqlidi kimi üsullar sürətlə yayılır. Böyük Britaniyada bir mühəndislik şirkəti əməkdaşlarının saxta videozəng vasitəsilə aldadılması nəticəsində 25 milyon dollar itirib.

3. Daxili saxtakarlıq təhlükəsi qalır

Ən böyük maliyyə itkilərinin bir hissəsi təşkilatların daxilində baş verir. 2025–2026-cı illərdə qeydə alınan ən iri mənimsəmə hadisəsində bir maliyyə direktoru illər ərzində 40 milyon dollardan çox vəsaiti mənimsəyib.

4. Kriptovalyuta hücumları daha mürəkkəb olub

Kriptohakerlər artıq əsasən parolları deyil, platformaların kodunu və texniki infrastrukturunu hədəfə alırlar. Ən böyük itkilər proqram təminatındakı boşluqlardan istifadə nəticəsində yaranıb.

5. Kriptohücumların dəyəri milyardlarla dolları keçir

2025-ci ildən bəri ən böyük hadisə Bybit platformasına edilən və 1,5 milyard dollarlıq zərərlə nəticələnən hücum olub. Bir çox hallarda üçüncü tərəf sistemləri və sosial mühəndislik üsullarından istifadə edilib.

6. "Deepfake" və biometrik saxtakarlıq yüksəlişdədir

Şirkətlər "deepfake" və biometrik saxtakarlığı ən sürətlə böyüyən risklər sırasında göstərirlər. Mütəxəssislər hesab edir ki, müəssisələr gələcəkdə real vaxt monitorinqi və daha güclü yoxlama sistemlərinə daha çox ehtiyac duyacaqlar.

Bizi sosial şəbəkələrdən izləyin!!