Icma.az
close
up
RU
Menu

TÜRK MÜDAFİƏ SƏNAYESİNİN YENİ UĞURU... 51 dronu bir neçə saniyədə məhv edir + VİDEO

Ozan Güven “Aşk ı Memnu”nun “Behlül”ü ola bilərmiş

İngiltərə İspaniyanı məğlub edərək qrup lideri OLDU

Futbol turniri valideynlərin davranışına görə dayandırıldı

İtaliyadan Ukraynaya yeni hərbi dəstək: İki peykin radar məlumatları veriləcək

Dislipidemiyanın aktual məsələləri: Qərar qəbuletmə vaxtı mövzusunda Elmi praktiki simpozium həyata keçiriləcək

Onkoloji xəstəliklərin müalicəsi sığorta ilə ödənilməlidir Deputatdan TƏKLİF

“Boranı” restoranı ilə bağlı iddia: Tək gəldiyi üçün müştəriyə girişə icazə verilmədi

Belçikadan möhtəşəm geridönüş: İtaliya darmadağın edildi

Braziliya futbolunun əfsanəsi 11 il sonra futbola qayıtdı...

Musiqi alətində ifa edən uşaqlar daha yaddaşlı OLUR

Deklan Rays “Arsenal”la beşillik müqavilə barədə razılığa gəldi

Uşaqlarınızı bu əşyadan qoruyun Azərbaycanlı həkim (VİDEO

Gündə 50 qramdan çox təmiz etanol içmək demensiya riskini 29 faiz artırır

Ən çox qazanan televiziya aktyorları...

Küləkli hava şəraiti ilə bağlı sarı xəbərdarlıq verilib

Dövlət bu xəstələrin də müalicə pulunu ödəyəcək?

Uorren Baffet 5,5 milyard dollarlıq səhmlərini xeyriyyə fondlarına bağışlayıb

Ayxan Abbasov: “Ən aşağı pilləyə düşmüşdük, indi yavaş yavaş yüksəlməliyik”

Küləkli havada uşaqlarda qulaq ağrısı və qulaq iltihabı riski artırmı?

Gecə işləyənlər üçün maraqlı kəşf

Gecə işləyənlər üçün maraqlı kəşf

Azpost saytından alınan məlumatlara görə, Icma.az xəbər verir.

Güclü işıq gecə işləyərkən beynin diqqəti və ayıqlığı qorumasına kömək edə bilər.

Azpost.info bildirir ki, bu nəticə “Scientific Reports” jurnalında dərc olunan meta-analizdə ortaya çıxıb.

Alimlər gecə növbəsini təqlid edən şəraitdə işıq terapiyasının koqnitiv funksiyalara təsirini araşdıran 16 tədqiqatın nəticələrini təhlil ediblər. Araşdırmalarda ümumilikdə 311 nəfər iştirak edib.

İştirakçılar 1056–10 000 lüks intensivlikdə parlaq işığa məruz qoyulub. Nəzarət qrupları isə daha zəif işıqlandırılan şəraitdə saxlanılıb.

Ümumilikdə parlaq işıq qəbul edən iştirakçılar nəzarət qrupundakı insanlarla müqayisədə koqnitiv testlərdə daha yaxşı nəticələr göstəriblər. Ən nəzərəçarpan təsir ayıqlıq, diqqət və reaksiya sürətində müşahidə olunub.

Parlaq işıq diqqəti necə dəyişir?

İştirakçıların birbaşa işıq terapiyası zamanı qiymətləndirildiyi araşdırmalarda güclü işıq ümumi koqnitiv fəaliyyəti yaxşılaşdırıb. Bununla yanaşı, icraedici funksiyalarda da müsbət dəyişikliklər qeydə alınıb. Bura diqqəti cəmləmək, məlumatı emal etmək və mürəkkəb tapşırıqları yerinə yetirmək qabiliyyəti daxildir.

Bəzi göstəricilərdə müsbət təsir işığa məruz qalma başa çatdıqdan sonra da davam edib. Xüsusilə ayıqlıq, diqqət və reaksiya sürətinin yaxşılaşdığı müşahidə olunub.

Ən nəzərəçarpan nəticələr psixomotor ayıqlıq testlərində əldə edilib. Bu, qarşıya çıxan siqnallara mümkün qədər tez reaksiya vermək qabiliyyətidir və gecə işləyən insanlar üçün xüsusilə vacib hesab olunur.

Daha çox işıq daha yaxşı nəticə demək deyil

Araşdırmanın ən maraqlı nəticələrindən biri isə budur: daha çox işıq mütləq daha yaxşı nəticə vermir. Testdən əvvəl işığa məruz qalmanın ümumi müddəti nə qədər uzun olubsa, bəzi müsbət təsirlər bir o qədər zəifləşib.

Alimlər həmçinin “tərs U” prinsipinə uyğun mümkün əlaqə aşkar ediblər. Buna görə orta səviyyəli işıq təsiri həddindən artıq güclü və ya uzunmüddətli təsirdən daha effektiv ola bilər.

Lakin müəlliflər bunun hələlik yalnız hipotez olduğunu vurğulayırlar. Buna görə gecə işləri üçün optimal işıq səviyyəsini və təsir müddətini müəyyənləşdirmək hələ mümkün deyil.

Nəticələr hamıya aid edilə bilərmi?

Tədqiqatçıların fikrincə, nəticələri bütün gecə növbəsi işçilərinə birbaşa şamil etmək hələ tezdir. Araşdırma iştirakçılarının əksəriyyəti gənclər olub. Onların orta yaşı təxminən 24 təşkil edib, iştirakçıların 78 faizi kişi olub.

Bundan başqa, 16 araşdırmanın yalnız 6-sı randomizə edilmiş nəzarətli sınaq olub. Eksperimentlərin keçirildiyi şərait də hər zaman real gecə işinə tam uyğun gəlməyib. Bununla belə, nəticələr göstərir ki, düzgün seçilmiş parlaq işıq gecə işləyən zaman diqqəti və ayıqlığı qorumağa kömək edə bilər.

Alimlər gecə növbələri üçün hansı işıq səviyyəsinin, hansı saatlarda və nə qədər müddət ərzində tətbiq edilməsinin daha effektiv olduğunu müəyyənləşdirmək üçün əlavə araşdırmalara ehtiyac olduğunu bildirirlər.

Sunay

AzPost.az

Daha ətraflı məlumat və yeniliklər üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:105
embedMənbə:https://azpost.info
archiveBu xəbər 12 Avqust 2026 11:48 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

TÜRK MÜDAFİƏ SƏNAYESİNİN YENİ UĞURU... 51 dronu bir neçə saniyədə məhv edir + VİDEO

15 Noyabr 2026 19:14see294

Ozan Güven “Aşk ı Memnu”nun “Behlül”ü ola bilərmiş

16 Noyabr 2026 02:02see280

İngiltərə İspaniyanı məğlub edərək qrup lideri OLDU

16 Noyabr 2026 01:51see272

Futbol turniri valideynlərin davranışına görə dayandırıldı

16 Noyabr 2026 01:15see239

İtaliyadan Ukraynaya yeni hərbi dəstək: İki peykin radar məlumatları veriləcək

15 Noyabr 2026 22:01see227

Dislipidemiyanın aktual məsələləri: Qərar qəbuletmə vaxtı mövzusunda Elmi praktiki simpozium həyata keçiriləcək

16 Noyabr 2026 12:04see224

Onkoloji xəstəliklərin müalicəsi sığorta ilə ödənilməlidir Deputatdan TƏKLİF

16 Noyabr 2026 16:37see223

“Boranı” restoranı ilə bağlı iddia: Tək gəldiyi üçün müştəriyə girişə icazə verilmədi

15 Noyabr 2026 21:02see222

Belçikadan möhtəşəm geridönüş: İtaliya darmadağın edildi

16 Noyabr 2026 01:56see222

Braziliya futbolunun əfsanəsi 11 il sonra futbola qayıtdı...

16 Noyabr 2026 00:05see211

Musiqi alətində ifa edən uşaqlar daha yaddaşlı OLUR

16 Noyabr 2026 23:43see209

Deklan Rays “Arsenal”la beşillik müqavilə barədə razılığa gəldi

17 Noyabr 2026 01:11see209

Uşaqlarınızı bu əşyadan qoruyun Azərbaycanlı həkim (VİDEO

16 Noyabr 2026 12:36see203

Gündə 50 qramdan çox təmiz etanol içmək demensiya riskini 29 faiz artırır

15 Noyabr 2026 20:52see195

Ən çox qazanan televiziya aktyorları...

16 Noyabr 2026 20:52see187

Küləkli hava şəraiti ilə bağlı sarı xəbərdarlıq verilib

17 Noyabr 2026 05:32see186

Dövlət bu xəstələrin də müalicə pulunu ödəyəcək?

16 Noyabr 2026 15:49see180

Uorren Baffet 5,5 milyard dollarlıq səhmlərini xeyriyyə fondlarına bağışlayıb

17 Noyabr 2026 04:19see180

Ayxan Abbasov: “Ən aşağı pilləyə düşmüşdük, indi yavaş yavaş yüksəlməliyik”

17 Noyabr 2026 01:42see176

Küləkli havada uşaqlarda qulaq ağrısı və qulaq iltihabı riski artırmı?

16 Noyabr 2026 14:44see174
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri