Gediş haqqının 1 manata qədər artırılması əhalinin gündəlik xərclərinə birbaşa təsir göstərəcək Famil Niftiyev

Son günlər sosial şəbəkələrdə və bəzi media orqanlarında ictimai nəqliyyatda gedişhaqqının artırılacağı ilə bağlı məlumatlar dərc olunur. Gedişhaqqının 40-50 qəpik artırılaraq 1 manat olacağı bildirilir.

Rəsmi qurumlar məlumatı nə təsdiq, nə də təkzib ediblər.

“Hazırda ictimai nəqliyyatda gediş haqqının artırılacağı ilə bağlı yayılan məlumatlar rəsmi təsdiqini tapmayıb. Lakin iqtisadi reallıqlara nəzər salsaq, belə müzakirələrin gündəmə gəlməsi müəyyən dərəcədə əsaslı görünür”.

Bu sözləri Gununsesi.info-ya açıqlamasında iqtisadçı ekspert Famil Niftiyev ictimai nəqliyyatda gedişhaqqının artırılıb artırılmayacağına münasibət bildirərkən deyib.

“Son illərdə nəqliyyat sektorunda əsas xərclər yanacaq, texniki xidmət, ehtiyat hissələri və işçi qüvvəsi xərcləri əhəmiyyətli dərəcədə artıb ki, bu da tarif siyasətinə təzyiq yaradır və iqtisadi baxımdan başa düşüləndir.

Eyni zamanda ictimai nəqliyyat kütləvi istifadə olunan xidmət sahəsi olduğundan, gediş haqqının 50–55 qəpikdən 1 manata qədər artırılması əhalinin gündəlik xərclərinə birbaşa təsir göstərəcək. Xüsusilə aşağı və orta gəlirli ailələr üçün bu, əlavə maliyyə yükü deməkdir, çünki onların aylıq gəlirlərinin əhəmiyyətli hissəsi ərzaq və kommunal xərclərə yönəlir. Tələbələr, gündəlik işləyən fəhlələr, müəllimlər, həkimlər və digər sabit, lakin nisbətən aşağı gəlirli təbəqələr də daha çox zərər görəcək, çünki onlar ictimai nəqliyyatdan daimi istifadə edirlər”.

İqtisadçı ekspert vurğulayıb ki, sadəcə gediş haqqının artırılması ictimaiyyət tərəfindən mənfi qarşılanacaq:

“İqtisadi baxımdan belə bir artım, dövlətin sosial siyasəti ilə uyğunlaşdırılmadığı halda, əhalinin alıcılıq qabiliyyətini azalda və digər istehlak xərclərinə mənfi təsir göstərə bilər. Lakin əgər tarif dəyişikliyi paralel olaraq güzəştli mexanizmlərlə tələbələr və sosial həssas qruplar üçün endirimlər, aylıq kart sistemləri və s. müşayiət olunarsa, təsirləri müəyyən qədər yumşaltmaq mümkündür.

Bundan əlavə, qiymət artımı ilə paralel olaraq xidmət keyfiyyətinin yüksəldilməsi, avtobus parkının yenilənməsi, sürücülərin əməyinin stimullaşdırılması və sərnişinlərin komfortunun təmin olunması vacibdir. Əks halda, sadəcə gediş haqqının artırılması ictimaiyyət tərəfindən mənfi qarşılanacaq.

İndiki mərhələdə ən doğru yanaşma budur: rəsmi qurumlar mövqelərini açıqlayana qədər məsələni təsdiqlənmiş fakt kimi qəbul etmək düzgün deyil. Lakin iqtisadi şərtlər göstərir ki, gələcəkdə tarif məsələsinin gündəmə gəlməsi istisna deyil”.