“Hərbçilər qardaşımın barmağını kəsib nişan üzüyünü götürmüşdülər” Neftçalanın Qara Yanvarı AZƏRTAC

Neftçala, 25 yanvar, İsmayıl Cəfərli, AZƏRTAC

1990-cı ilin Yanvar hadisələri. Sovet qoşunları Bakıdakı qırğınlardan sonra bölgələrdə də qətliam törətdilər. Yanvarın 25-də Neftçala rayonuna ağır texnikalar yeridildi, əliyalın insanlar öldürüldü, günahsız insanlara işgəncələr verildi. Həmin gün rayonun 2 sakini şəhid oldu, 10-dan çox insan güllə yarası aldı, 50 nəfər həbs edilərək Bakıya aparıldı.

AZƏRTAC xəbər verir ki, yanvarın 25-də axşam sovet hərbçiləri rayon mərkəzinə irəliləyərək əliyalın insanlara atəş açır, binaları gülləbaran edirdilər. Torpaqlarımızın işğalına göz yuman sovet rəhbərliyinin məkrli siyasətinə qarşı çıxan silahsız insanların üzərinə sovet əsgərləri tanklarla, BTR-lərlə gedərək, yoldan ötənləri güllələyir, döyür, vurur, əzirdilər.

Sovet əsgərlərinin törətdiyi qətliamda şəhidlik zirvəsinə yüksələnlərdən biri də Nurəddin Ağahüseynovdur. Yanvarın 25-i axşamüstü öz avtomobili ilə işdən evə qayıdan Nurəddin Neftçalanın mərkəzində tanklarla hərəkət edən sovet əsgərləri ilə qarşılaşır. Azğınlaşmış sovet ordusu onu avtomobilində güllə atəşinə tutur. Başından və bədənindən ağır güllə yaraları alan Nurəddini sakinlər xəstəxanaya çatdırsalar da, onun həyatını xilas etmək mümkün olmur. Şəhidin həyat yoldaşı Şirmayı xanım deyir ki, Nurəddinin şəhid olması xəbərini onun harayına çatan yerli sakinlərdən eşidib: “Axşam saat 6-7 olardı. Deyildi ki, hərbçilər Neftçalanın mərkəzində insanları güllələyirlər. Kiçik qızımla küçəyə çıxdım. Qonşunun həyətində Nurəddinin adının çəkildiyini eşitdim. Orada eşitdim ki, Nurəddin həlak olub. O, univermağın qabağında güllə ilə vurulubmuş. Allah bütün şəhidlərimizə rəhmət eləsin”.

Sovet hərbçiləri müqavimət göstərənlərə daha ağır işgəncələr verirdi. Neftçalada bu amansızlığa qarşı çıxan qəhrəmanlardan biri də Əbülfəz Cəfərov olub. Bir çoxları kimi Əbülfəz də öz həyatını düşünməyib, yaralıları sovet əsgərlərinin pəncəsindən alıb uzaqlaşdırıb. Əbülfəz neçə-neçə insanın həyatını xilas etsə də, özü şəhid olub. O günləri şəhidin qardaşı Müşfiq Cəfərov belə xatırlayır: “Əsir götürülərək işgəncə verilənlərdən biri də qardaşım olub. Burada hərbi hissə var idi. Dayandığımız bu tikili hərbi hissənin hamamı olub. İndi dağılıb. Qardaşımı bura 7 güllə yarası ilə gətirmişdilər. Yaralı olmağına baxmayaraq, sovet hərbçilərinə müqavimət göstərirmiş. Hərbçilər görüblər ki, barmağında üzük var, barmağını kəsib nişan üzüyünü götürüblər. Hərbi hissənin zabitləri onu güllələyəndən sonra əl-ayağını sındırıb, işgəncə ilə öldürüblər. Hərbçilər qardaşımı vertolyota mindirib dənizə atmaq istəyiblər. Pilot gürcü olub, o, dənizə atmağa qoymayıb və qardaşım vertolyotda dünyasını dəyişib”.

Yanvar hadisələrində əlil olan Fərman Hüseynovla söhbət edirik. Deyir ki, sovet qoşunları Neftçala şəhərində insanlarla yanaşı, binaları da güllə yağışına tuturdu. Həmin binalarda indi də 35 ilin acı günlərinin izi qalır: “Günahsız insanlara, qaçana, yıxılana baxmırdılar. Hər tərəfə necə gəldi atəş açılırdı. Qarşılarına çıxanı döyür, əzir, maşınların üstündən keçirdilər. Sovet hərb maşını həmin gün rayonumuzda böyük cinayət aktı törətdi”.

Bildirir ki, Azərbaycan xalqı artıq oyanmışdı, baş verənlərin fərqində idi. Ona görə də haqq-ədalət uğrunda mübarizədən geri çəkilmədi. “Bu xalq 44 günlük savaşda da öz mərdliyini, birliyini göstərdi. Ermənistanın işğalı altında olan torpaqlarımız azad edildi. Bu gün üçrəngli bayrağımız Şuşada, Xankəndidə qürurla dalğalanır. Bütün bunlar xalqımızın böyüklüyünü göstərir. 1990-cı ilin Yanvar hadisələrində bir olan xalqımız 2020-ci ildə də Müzəffər Ali Baş Komandanımızın ətrafında birləşərək, bir yumruq tək düşmənin başını əzdi, əzəli torpaqlarımız azadlığına qovuşdu”, - deyə o əlavə edib.