Icma.az
close
up
RU
Menu

Özbəkneftqaz, SOCAR və BP arasında Üstyurtdakı birgə layihə hələlik neft və ya qaz yatağının kəşfi ilə nəticələnməyib

Əhali əlindəki dolları niyə satır bəs devalvasiya olsa?

55 nömrəli avtobusda çəkilən görüntü hər kəsi təəccübləndirdi (Video)

Nazirlik: 70 dən çox xəstəlik üzrə əlillik qiymətləndirilərkən müalicə müddəti tələb olunmur

Polşanın BMT dəki səfiri missiyasını vaxtından əvvəl başa çatdırmaq xahişi ilə müraciət edib

Bütün məktəblilərin telefonu olmalıdır? YENİ TƏLƏB

Bir oturuma çox yemək ürəyi dayandıra bilər

88 yaşlı Adriano Çelentano pərəstişkarlarını özünə heyran etməkdə davam edir

Türkiyədə insanlar yalnız rəsmi mənbələrə istinad etməlidirlər Vüqar Bayramov

Bölgələrdə səhiyyə problemi: “Elə xəstəxana var ki, 5 6 aydır rentgen aparatı xarab olub”

Xankəndində xəstəxanadan kənar doğuş baş tutdu

İnformasiya təhlükəsizliyində müasirləşən yeni AzTV

Azərbaycan, Gürcüstan və Ermənistan BMT yə nə qədər pul ödəyir?

“Çelsi” və “Liverpul” eyni futbolçunun transferi üçün hərəkətə keçdi

Rio Ferdinand: “Mançester Yunayted” Konsanı transfer etməli idi”

Azercell in “Oflayn Qadınlar” layihəsi iki beynəlxalq festivalda beş mükafat qazanıb

Azərbaycanda quru sərhədləri bu vaxta qədər bağlı olacaq

“28 May” metrosunda texniki problem QR kodlar işləmir

Neftçala rayonunda “Uşaqların zərərli vərdişlərdən qorunması” layihəsi çərçivəsində maarifləndirici tədbirlər keçirilib

Autizm yox, kəllədaxili qanaxma imiş Düzgün müalicədən sonra 6 yaşlı uşaq ilk dəfə adına reaksiya verdi

Heyvanlar bizdən çox daha mürəkkəb bir şəkildə ünsiyyət qururlar...

Heyvanlar bizdən çox daha mürəkkəb bir şəkildə ünsiyyət qururlar...

Sia Az portalından verilən məlumata görə, Icma.az xəbər yayır.

Quşların regional dialektləri, sperma balinalarının isə öz fonetik əlifbası var...

...Heyvanlarla ünsiyyət bizim düşündüyümüzdən daha mürəkkəbdir. Biz tez-tez itlərin insan sözləri ilə düymələri basması videolarına heyran oluruq və ya onların oyuncaqları məqsədinə görə necə fərqləndirdiyini öyrənirik.

Bu sevimli və maraqlıdır, lakin o, yalnız heyvanların ünsiyyət dünyasında baş verənlərin səthini cızır.

SİA-nın əldə etdiyi məlumata görə, bu barədə New Voice yazır.

Tədqiqatlar göstərir ki, bəzi heyvanların bir-birinə müraciət etmək üçün istifadə etdikləri adlar var.

Məsələn, fillər öz podlarının xüsusi üzvlərini çağırmaq üçün aşağı tezlikli harmonik səslərdən istifadə edirlər.

Delfinlər öz adlarına çevrilən unikal "imza fitləri" yaradırlar və ana delfinlər emosional bağ yaratmaq üçün səslərinin hündürlüyünü və tezliyini dəyişdirərək, körpələri ilə "analıq üslubunda" ünsiyyət qururlar.

Quşların regional dialektləri, sperma balinalarının isə kliklərinin ritmi, tempi və müddətindən istifadə edərək formalaşan öz fonetik əlifbası var.

Bu, onlara insan sözlərinə bənzər mürəkkəb səs birləşmələri yaratmağa imkan verir. Bu cür kəşflər çox vaxt sürpriz olur, lakin əslində məntiqlidir: bu heyvanlar ünsiyyətin sağ qalmağın açarı olduğu mürəkkəb sosial strukturlarda yaşayırlar.

Məsələn, sperma balinaları "vokal klanlar" yaradır, birlikdə ovlanır, balalarına qulluq edir və yırtıcılardan qorunur. Heyvan dilini insan gözü ilə qiymətləndirməyə çalışmaq səhvdir.

Biz onu zorla tanış çərçivəyə salmağa çalışırıq, lakin bu, kvadrat mıxı yuvarlaq bir çuxura yerləşdirməyə çalışmaq kimidir. Biz onların dilini tam deşifrə edə bilməyəcəyik, çünki o, fərqli prinsiplər üzərində qurulub.

Mürəkkəb balığının insan istehzasını başa düşmədiyi kimi, biz də onun dəri rəngi və naxışlarında dəyişiklikləri ehtiva edən mürəkkəb siqnallar sistemini tam dərk edə bilmirik. Heyvanlar təkcə səsdən deyil, həm də qoxulardan, elektrik impulslarından, titrəyişlərdən və hətta rəqslərdən də istifadə edirlər.

Biz tez-tez bu siqnalları görmürük, çünki uyğun hisslərimiz və ya başqa düşüncə tərzinə açıqlığımız yoxdur. İnsan dili ünsiyyət problemlərinin həllinin yalnız bir yolu, növümüzün təkamül seçimidir.

Digər heyvanlar müxtəlif problemlərlə üzləşir və özlərinə xas həllər tapırlar. Heyvanların nə dediyini həqiqətən başa düşmək üçün onları öz şərtləri ilə dinləməyi öyrənməlisiniz. Ceyn Quddol bunu şimpanzenin şifahi olmayan ünsiyyətinin zənginliyini aşkar edəndə başa düşdü.

Kat Hobaiter kimi müasir tədqiqatçılar təsdiq edirlər ki, şimpanzelər insan mənasında sözlər olmasa da, konkret mənaları çatdıran çevik jestlər sisteminə malikdirlər.

Belə ki, itin "oyun" düyməsini basmasına təəccüblənmək əvəzinə, onun digər itlərlə necə ünsiyyət qurduğuna diqqət yetirməyə dəyər.

İt dost görəndə onun hərəkətləri yüngülləşir, oynaq əyilir, quyruğunu bulayır, burnunu çəkir. Bu, şeir deyil, amma dildir - səmimi, canlı və dərin...

Nazlı Almuradova

Daha ətraflı məlumat və yeniliklər üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:217
embedMənbə:https://sia.az
archiveBu xəbər 13 Oktyabr 2025 20:46 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Özbəkneftqaz, SOCAR və BP arasında Üstyurtdakı birgə layihə hələlik neft və ya qaz yatağının kəşfi ilə nəticələnməyib

02 Noyabr 2026 15:13see478

Əhali əlindəki dolları niyə satır bəs devalvasiya olsa?

02 Noyabr 2026 15:11see342

55 nömrəli avtobusda çəkilən görüntü hər kəsi təəccübləndirdi (Video)

02 Noyabr 2026 22:31see341

Nazirlik: 70 dən çox xəstəlik üzrə əlillik qiymətləndirilərkən müalicə müddəti tələb olunmur

02 Noyabr 2026 14:55see335

Polşanın BMT dəki səfiri missiyasını vaxtından əvvəl başa çatdırmaq xahişi ilə müraciət edib

02 Noyabr 2026 21:36see321

Bütün məktəblilərin telefonu olmalıdır? YENİ TƏLƏB

02 Noyabr 2026 16:14see301

Bir oturuma çox yemək ürəyi dayandıra bilər

02 Noyabr 2026 19:03see288

88 yaşlı Adriano Çelentano pərəstişkarlarını özünə heyran etməkdə davam edir

02 Noyabr 2026 16:13see277

Türkiyədə insanlar yalnız rəsmi mənbələrə istinad etməlidirlər Vüqar Bayramov

02 Noyabr 2026 20:33see263

Bölgələrdə səhiyyə problemi: “Elə xəstəxana var ki, 5 6 aydır rentgen aparatı xarab olub”

02 Noyabr 2026 16:54see249

Xankəndində xəstəxanadan kənar doğuş baş tutdu

02 Noyabr 2026 17:54see241

İnformasiya təhlükəsizliyində müasirləşən yeni AzTV

03 Noyabr 2026 00:37see237

Azərbaycan, Gürcüstan və Ermənistan BMT yə nə qədər pul ödəyir?

02 Noyabr 2026 14:51see237

“Çelsi” və “Liverpul” eyni futbolçunun transferi üçün hərəkətə keçdi

02 Noyabr 2026 23:42see233

Rio Ferdinand: “Mançester Yunayted” Konsanı transfer etməli idi”

02 Noyabr 2026 23:57see221

Azercell in “Oflayn Qadınlar” layihəsi iki beynəlxalq festivalda beş mükafat qazanıb

03 Noyabr 2026 15:27see216

Azərbaycanda quru sərhədləri bu vaxta qədər bağlı olacaq

02 Noyabr 2026 19:27see212

“28 May” metrosunda texniki problem QR kodlar işləmir

03 Noyabr 2026 18:37see204

Neftçala rayonunda “Uşaqların zərərli vərdişlərdən qorunması” layihəsi çərçivəsində maarifləndirici tədbirlər keçirilib

03 Noyabr 2026 18:54see202

Autizm yox, kəllədaxili qanaxma imiş Düzgün müalicədən sonra 6 yaşlı uşaq ilk dəfə adına reaksiya verdi

03 Noyabr 2026 12:24see184
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri