Hüquqi dövlət quruculuğunda...

Vətəndaş cəmiyyətinin rolu böyükdür!

Vətəndaş cəmiyyəti və hüquqi dövlət quruculuğu hər bir dövlət üçün öz aktuallığını qorumaqdadır. Azərbaycanda da bu sahədə davamlı islahatlar aparılır. Ölkəmizin hər bir vətəndaşın qarantına çevrildiyinin bütün dünyada qəbul olunması heç də təsadüfi sayılmır. Çünki Azərbaycanda vətəndaş cəmiyyətinin söykəndiyi əsas prinsiplərdən biri insan-vətəndaş hüquqlarının və azadlıqlarının təminatıdır.  Nəzərə almaq lazımdır ki, vətəndaşların hüquqları və azadlıqları təmin edilmədən nə vətəndaş cəmiyyətindən, nə də hüquqi dövlətdən danışmaq olmaz. Elə buna görə də dövlətimiz vətəndaş hüquqlarının və azadlıqlarının keşiyindədir.

Demokratik cəmiyyətin təsdiqi...

Mövzunu “Yeni Azərbaycan”a şərh edən Milli Məclisin Hüquq siyasəti və dövlət quruculuğu komitəsinin üzvü Bəhruz Məhərrəmov bildirib ki, hüquqi dövlət qurmaqda, vətəndaş cəmiyyətinin bərqərar edilməsinə nail olmaqda hər bir cəmiyyət maraqlıdır. O, qeyd edib ki, Azərbaycanda qanunun aliliyini təmin edən hüquqi dövlət qurulması, eləcə də vətəndaş cəmiyyətinin bərqərar olması ölkə vətəndaşları üçün qürurvericidir: “İlk növbədə ona görə ki, hüquqi dövlətin və vətəndaş cəmiyyətinin olması ölkədə demokratiyanın, demokratik cəmiyyətin olduğunu təsdiq edir. Ölkəmizdə hüquqi dövlətin qurulmasına və vətəndaş cəmiyyətinin bərqərar olmasına görə qürur hissi keçirməyə məhz bu baxımdan hər birimizin haqqı var. Belə bir cəmiyyətin inkişafından, yüksəlişindən danışmağa dəyər”.

Demokratiyanın güclənməsində vətəndaş cəmiyyətinin rolu

Deputat qeyd edib ki, vətəndaş cəmiyyətinin əsas funksiyalarından biri demokratik idarəetməni gücləndirməkdir: “Siyasi iştirakçılığı təşviq etməklə, vətəndaş cəmiyyəti təşkilatları insanlara qərar qəbuletmə proseslərində iştirak etmək imkanı verir. Onlar seçicilərin maarifləndirilməsini təşviq edir, seçkilərin şəffaflığını müdafiə edir və müxtəlif səslərin eşidilməsini təmin etməyə nail olurlar.

Bundan əlavə, vətəndaş cəmiyyəti hökumətlərin və institutların demokratik prinsipləri dəstəkləmələrini təmin etmək üçün onların hərəkətlərinə nəzarət edən birlik kimi çıxış edir. Məsələn, müdafiə qrupları vətəndaş, ifadə azadlığının və insan hüquqlarının müdafiəsi üçün kampaniya aparır. Bu hal demokratiya daxilində nəzarət və tarazlığın qorunması, hakimiyyətdən sui-istifadə hallarının qarşısının alınması və ictimai etimadın gücləndirilməsi üçün vacibdir. Vətəndaş cəmiyyəti sosial bərabərsizliklərin həllində və inklüzivliyin təşviqində mühüm rol oynayır. O, fərqli qruplar üçün təşkilatlanma və hüquqlarını müdafiə etmək üçün platforma təmin edir. Fəallıq və ictimai kampaniyalar vasitəsilə vətəndaş cəmiyyəti gender bərabərsizliyi, irqi ayrı-seçkilik, təhsil və səhiyyə xidmətlərinə çıxış kimi məsələlər haqqında məlumatlılığı artırır. Vətəndaş cəmiyyəti institutlarının inkişafında, formalaşmasında, əməkdaşlıq istiqamətlərinin müəyyənləşdirilməsində dövlətin rolu mühümdür”.

Vətəndaş cəmiyyəti qlobal dinamikaya uyğunlaşmalıdır

B.Məhərrəmovun sözlərinə görə, vətəndaş cəmiyyəti təşkilatları innovativ ideyaların və mürəkkəb sosial problemlərin həllinin təkanverici qüvvələridir: “Vətəndaş cəmiyyətinin səciyyəvi xüsusiyyəti olan könüllülük insanlarda ortaq məsuliyyəti inkişaf etdirməklə yanaşı, həvəsli olduqları işləri dəstəkləməyə imkan verir. Bu fəal iştirak sosial əlaqələri gücləndirir və ictimai rifahı artırır. Xüsusilə gənclərin prosesə cəlb edilməsi vətəndaş cəmiyyətinin inkişafı üçün mühüm aspektdir. QHT-lər gəncləri inkişaf təşəbbüslərinə cəlb etməklə gələcək liderlər nəslini yetişdirirlər. Təhsilə, liderlik təliminə və bacarıqların artırılmasına yönəlmiş proqramlar gəncləri icmalarında müsbət dəyişikliklərə səbəb olmaq üçün lazım olan vasitələrlə təchiz edir.

İnkişaf etmək üçün vətəndaş cəmiyyəti dəyişən qlobal dinamikaya uyğunlaşmalıdır. Rəqəmsal alətlər və texnologiyaların tətbiqi əhatə dairəsini və əməliyyat səmərəliliyini artıra bilər. Daha güclü koalisiyaların qurulması və sektorlararası tərəfdaşlıqların təşviqi onların təsirini gücləndirir və davamlılığı təmin edir. Beləliklə, vətəndaş cəmiyyəti fərdlər, icmalar və institutlar arasında uçurumları aradan qaldıran, fəaliyyət göstərən cəmiyyətin həyati sütunudur. Onun demokratiyaya, sosial ədalətə, cəmiyyətin dayanıqlığına və innovasiyaya verdiyi töhfələr əvəzolunmazdır.

Ümumiyyətlə, Azərbaycanda vətəndaş cəmiyyəti quruculuğu istiqamətində atılan addımlar ardıcıl və məqsədyönlü olması ilə xarakterizə olunur. İctimai təsisatların, qeyri-hökumət təşkilatlarının, medianın fəaliyyəti üçün hüquqi zəmin, qanunvericilik bazası və praktik müstəvi yaradılıb. Nəticə etibarı ilə də Azərbaycan vətəndaş cəmiyyətinin tərəqqisində daha böyük nailiyyətlərin müəllifinə çevrilir”.

Yeganə BAYRAMOVA

Məqalə “Azərbaycan Respublikasının Medianın İnkişafı Agentliyi”nin maliyyə dəstəyi ilə “Vətəndaş cəmiyyəti, hüquqi dövlət quruculuğu” istiqaməti üzrə hazırlanmışdır.