İnsanlar iş yerlərində süni intellektdən necə istifadə edirlər?

Müəllif: Gülnar Əhmədli, Banco.az

İş yerində süni intellektdən ən çox istifadə sahəsinin məqalə yazmaq və ya şəkil yaratmaq olduğu düşünülə bilər. Lakin son araşdırmalar göstərir ki, bu texnologiyanın əsas rolu insanların qərar qəbul etməsinə dəstək verməkdir.

Banco.az xəbər verir ki, Microsoft-un Work Trend Index hesabatına əsasən, 2026-cı ilin fevral ayında qlobal miqyasda təhlil edilən 100 mindən çox Microsoft 365 Copilot söhbətində qərar qəbuletmə fəaliyyəti bütün süni intellekt istifadəsinin 27,5%-ni təşkil edib. Bu göstərici onu iş mühitində ən geniş istifadə olunan süni intellekt tətbiqinə çevirir.

Nəticələr göstərir ki, süni intellekt artıq sadəcə məhsuldarlığı artıran və ya rutin tapşırıqları avtomatlaşdıran vasitə deyil. İşçilər ondan getdikcə daha çox məlumatların təhlili, müxtəlif variantların qiymətləndirilməsi və daha əsaslandırılmış qərarların verilməsi üçün istifadə edirlər.

Bu tendensiya süni intellektlə bağlı uzun müddətdir mövcud olan bir fərziyyəni də sual altına alır. Əvvəllər hesab olunurdu ki, ofis mühitində süni intellekt əsasən təkrarlanan inzibati işləri əvəz edəcək. Lakin məlumatlar göstərir ki, istifadəçilər texnologiyanı daha çox yüksək səviyyəli düşüncə və analiz proseslərində tətbiq edirlər.

Araşdırmaya görə, qərar qəbuletmədən sonra məlumatların təhlili (5,5%), yaradıcı düşüncə (4,9%), məlumat emalı (3,1%), keyfiyyətin qiymətləndirilməsi (2,8%) və uyğunluğun yoxlanılması (2,5%) ən çox istifadə olunan fəaliyyətlər sırasındadır. İş planlaşdırması, strategiyanın hazırlanması və planlaşdırma kimi funksiyalar da süni intellektin dəstəklədiyi əsas sahələr arasında yer alır.

Eyni zamanda, komanda ünsiyyəti (8,4%) və məlumatın izahı (4,5%) kimi fəaliyyətlər müəyyən paya malik olsa da, insan münasibətlərinə əsaslanan vəzifələr (məsələn, məsləhət vermək, münaqişələrin həlli, kouçinq və ictimaiyyətlə əlaqələr) ümumi istifadə həcminin kiçik hissəsini təşkil edir. Bu da göstərir ki, süni intellekt strukturlaşdırılmış düşüncə və analiz tapşırıqlarında daha effektiv nəticə verir, münasibətlərə əsaslanan işlər isə hələ də əsasən insanların üzərinə düşür.

Bununla yanaşı, ənənəvi məhsuldarlıq tapşırıqları da əhəmiyyətini qoruyur. Sənədləşdirmə süni intellekt fəaliyyətinin 12%-ni, məlumat axtarışı isə 13%-ni təşkil edir. Bu göstəricilər süni intellekt alətlərinin iclas xülasələrinin hazırlanması, hesabatların yazılması, məlumatların araşdırılması və daxili bilik bazalarının idarə olunması kimi gündəlik iş proseslərinə sürətlə inteqrasiya olunduğunu göstərir.

Mütəxəssislərin fikrincə, süni intellekt artıq xüsusi və nadir istifadə olunan bir alət olmaqdan çıxaraq standart iş gününün ayrılmaz hissəsinə çevrilir. Əgər mövcud tendensiyalar davam edərsə, gələcəyin iş yerlərində süni intellektin əsas funksiyası işləri tam avtomatlaşdırmaq deyil, insanların düşünmə, təhlil etmə və qərarvermə proseslərini daha səmərəli hala gətirmək olacaq.

Bizi sosial şəbəkələrdən izləyin!!