Icma.az
close
up
RU
İqlim dəyişikliyi dünyada xəstəliklərin yayılmasını artırır

İqlim dəyişikliyi dünyada xəstəliklərin yayılmasını artırır

Icma.az bildirir, Lent az saytına əsaslanaraq.

İqlim dəyişikliyi artıq təhlükəli xəstəliklərin yayılmasına təsir göstərir. Bir araşdırma fırtına və isti havanın denqe qızdırması üçün şərait yaratdığını göstərib.

İqlim dəyişikliyinin yaratdığı ekstremal hava hadisələri yoluxucu xəstəliklərin yayılmasını əhəmiyyətli dərəcədə artıra bilər. 

Lent.az-ın xarici mediaya istinadən xəbərinə görə, bu, denqe qızdırmasının dünya miqyasında yayılması ilə bağlı yeni bir tədqiqatın nəticələri ilə təsdiqlənir.
Alimlər bu xəstəliyin qeyri-adi bölgələrdə, xüsusən də ABŞ-da müşahidə olunduğunu

qeyd ediblər. Onların nəticələri göstərir ki, denge artıq yalnız "tropik xəstəlik" deyil - isti iqlim və tez-tez yağan yağışlar onu ötürən ağcaqanadlar üçün əlverişli şərait yaradır.

Bu əlaqəni yoxlamaq üçün araşdırmaçılar 2023-cü ildə Perunun şimal-qərbində, adətən quraqlıq bölgəsində baş verən siklonun nəticələrini təhlil ediblər. Güclü yağışlar və daşqınlardan sonra orada adi haldan təxminən on dəfə yüksək olan kəskin denqe epidemiyası qeydə alınıb.

Alimlər hesablayırlar ki, ən çox zərər çəkmiş ərazilərdə yoluxma hallarının təxminən 60 faizi birbaşa həddindən artıq yağıntı və yüksək temperaturla əlaqəli olub. Bu, təxminən 22.000 əlavə yoluxma halı deməkdir ki, əgər belə hava şəraiti baş verməsəydi, bu halların qarşısı alına bilərdi.

Bu təsir su və istiliyin kombinasiyasından qaynaqlanır. Güclü yağışlar ağcaqanadların çoxaldığı yerlərdə çoxsaylı durğun su hövzələri yaradır. Eyni zamanda, yüksək temperatur onların həyat dövrünü və fəaliyyətini sürətləndirir və virusun sürətlə yayılmasına kömək edir.

Eyni zamanda, araşdıraçılar siklonun təsir etdiyi soyuq ərazilərdə də oxşar halların artmadığını qeyd ediblər. Bu, yağıntının özünün kifayət etmədiyini göstərir; istilik əsas rol oynayır.

İqlimoloqlar həmçinin oxşar hava şəraitinin ehtimalının necə dəyişdiyini təhlil ediblər. Onların məlumatlarına görə, Perunun şimal-qərbində həddindən artıq yağıntı hadisələri hazırda sənayeləşmədən əvvəlki dövrə nisbətən təxminən 31 faiz daha tez-tez baş verir. Temperaturun yüksəlməsini nəzərə alsaq, denge epidemiyasına səbəb olan şəraitin riski demək olar ki, üç dəfə artıb.

Araşdırmanın müəllifləri qeyd edirlər ki, bu, iqlim dəyişikliyinin insan sağlamlığına artıq mövcud təsirini nümayiş etdirir. Eyni zamanda, onlar riskləri azaltmağın potensial yollarını, o cümlədən epidemiyalar başlamazdan əvvəl riskli ərazilərdə ağcaqanadlara qarşı mübarizəni, peyvəndləri və fırtınaların təsirini azaldan infrastruktura investisiyaları qeyd edirlər.

"İqlim dəyişikliyi səbəbindən ekstremal hava hadisələri daha tez-tez baş verdiyindən, ağcaqanadların yaydığı epidemiyaların qarşısını almaq üçün strateji düşünməli və qətiyyətli hərəkət etməliyik", - araşdırmanın aparıcı müəllifi Mellori Harris bildirib.
 

Ən son yeniliklər və məlumatlar üçün Icma.az saytını izləyin, biz hadisənin gedişatını izləyirik və ən aktual məlumatları təqdim edirik.
seeBaxış sayı:157
embedMənbə:https://lent.az
archiveBu xəbər 21 Mart 2026 16:49 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Xəzər dənizinin Azərbaycan sahillərinin dövlət idarəçiliyi

17 Noyabr 2026 23:52see343

Qışı sərt keçən rayonlarda qaz və işıq limitləri dəyişəcək? VACİB AÇIQLAMA

17 Noyabr 2026 13:59see330

® Vüqar Eyvazov “AmCham Azərbaycan”ın yeni yaradılmış Səhiyyə Komitəsinin sədri təyin edilib

18 Noyabr 2026 01:28see315

2027 ci ildən Bakıya köç daha da artacaq?

17 Noyabr 2026 23:20see308

Təcili yardım stansiyasının müdiri işçilərdən rüşvət alır? YENİLƏNİB

17 Noyabr 2026 14:53see285

Faiq Qarayev beynəlxalq turnirdə iştirak edəcək Azərbaycanın voleybol millisinin üzvləri ilə görüşüb FOTO

17 Noyabr 2026 14:52see272

Dişlər yaddaş kartımızdır?

17 Noyabr 2026 13:42see267

Diş əti qanaması hansı daxili xəstəliklərin əlamətidir?

17 Noyabr 2026 23:18see250

Yuxu ilə böyümə hormonu arasında yeni neyron əlaqəsi aşkar edilib

17 Noyabr 2026 12:44see238

İki zəhərli ilanı təyyarəyə keçirmək istədi

17 Noyabr 2026 23:17see231

Azerbaijan’s macro economy 2025 2026 and future prospects

17 Noyabr 2026 13:48see230

Bu hərəkətlər davam edərsə.. SEPAH generalı Bəhreyn hökümətini HƏDƏLƏDİ

18 Noyabr 2026 02:03see226

Braziliya millisindən darmadağın: Vinisius het trik etdi

18 Noyabr 2026 00:46see218

Söküntü başlamazdan əvvəl vətəndaşlar əmlaklarını qiymətləndirməlidir? Açıqlama

18 Noyabr 2026 14:55see214

45 min dollardan Walmart rəflərinə: Bir qadının qəhvə alternativi biznesi

17 Noyabr 2026 14:53see213

Bossların bossu” vəfat etdi Pablo Eskobarla əməkdaşlıq edib

18 Noyabr 2026 01:52see211

Polad Həşimovun anası xəstəxanadan evə buraxılıb TƏBİB

18 Noyabr 2026 01:24see211

Nənə tarladan 20 min qiyməti olan qızıl tapıb

18 Noyabr 2026 02:56see204

Səhiyyədə gizli qalan vergi problemi gündəmə gəldi

18 Noyabr 2026 12:19see202

Xankəndidə Zəfər Gününə həsr olunmuş mini futbol turnirinə yekun vurulub

19 Noyabr 2026 01:55see191
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri