İranın nəhəng Taftan vulkanı 700 min ildən sonra “oyanma” əlamətləri göstərir

Alimlər İranın cənub-şərqində, Əfqanıstan və Pakistanla sərhəddə yerləşən Taftan vulkanında qeyri-adi aktivlik qeydə alırlar.

AZƏRTAC xəbər verir ki, dəniz səviyyəsindən 4 min metr yüksəklikdə yerləşən Taftan uzun müddət sönmüş vulkan hesab olunub. Onun son püskürməsinin 700 min ildən çox əvvəl baş verdiyi güman edilir. İndi isə Taftan daha sönmüş deyil, yatmış vulkan kimi təsnif edilir.

“Geophysical Research Letters” jurnalında dərc olunan araşdırmaya görə, vulkanın zirvəsində təzyiq artır.

“Gec-tez gələcəkdə püskürmə baş verəcək - ya güclü, ya da sakit şəkildə”, - deyə vulkanoloq Pablo Qonsales “Live Science” portalına müsahibəsində bildirib. O həmçinin vurğulayıb ki, yaxın perspektivdə püskürmə təhlükəsi yoxdur.

Qonsales və həmkarları yeni peyk məlumatlarını təhlil ediblər. Görüntülər Taftanın zirvəsinin 10 ay ərzində 9 sm qalxdığını göstərir. İlk baxışdan bu, kiçik rəqəm təsiri bağışlasa da, yatmış vulkan üçün hər santimetr ciddi siqnaldır. Tədqiqatçılara görə, bu proses vulkanın yenidən “nəfəs almağa” başladığını göstərir və regional hakimiyyət orqanlarının vəziyyətin daha dərindən araşdırılması üçün əlavə resurs ayırması vacibdir.

Mümkün aktivlik barədə nişanələr yalnız zirvədəki deformasiya deyil, başqa əlamətlər də mövcuddur. Artıq iki il əvvəl sosial şəbəkələrdə Taftandakı çatlardan sızan qazın fotoşəkilləri yayılmışdı. Vulkandan 50 km aralıda, Xaş şəhərində sakinlər həmin qaz sızmalarının qoxusunu hiss etmişdilər.

Alimlərin fikrincə, zirvənin qalxması yer səthindən bir neçə yüz metr dərinlikdə qazın toplanması ilə bağlıdır. Əsas maqmatik rezervuarın isə təxminən 3,5 min metr dərinlikdə yerləşdiyi ehtimal olunur.