Keçid ballarına təsir edən əsas amillər AÇIQLANDI

"Hər il abituriyentləri və valideynləri düşündürən ən vacib məsələlərdən biri də keçid ballarıdır. Ancaq nəzərə almaq lazımdır ki, keçid balı dəyişkən və nisbi göstəricidir".

Bu fikirləri News24.az-a açıqlamasında  təhsil üzrə mütəxəssis Samir Əzimsoy deyib. 

O qeyd edib ki, onun formalaşmasına və dəyişməsinə bir neçə əsas amil təsir edir:

"1. Abituriyentlərin akademik səviyyəsi

Hər il imtahan verən abituriyentlərin hazırlıq səviyyəsi fərqlidir. Əgər nəticələr zəifdirsə, keçid balları aşağı düşür və ya əksinə.

2. İmtahanın çətinlik səviyyəsi

Bəzən müəyyən fənn üzrə suallar daha çətin olur və ya tapşırıqlar vaxta mütənasib olmur . Bu isə yüksək bal toplayanların sayını azaldır və keçid ballarını təsir edir.

3. Plan yerlərinin sayı

Əgər bir ixtisas üzrə plan yeri artırılırsa, daha çox abituriyent qəbul olunur və nəticədə keçid balı aşağı düşə bilər. Əksinə, yerlər azaldıqda rəqabət güclənir və keçid balı artır.

4. İxtisasa olan tələbat və əmək bazarı

Əmək bazarında tələb artan sahələrdə keçid balları da yüksəlir. Məsələn:

I ixtisas qrupunun Rİ (riyaziyyat-informatika) alt qrupu üzrə son illərdə maraq artdığı üçün keçid ballarında nəzərəçarpacaq yüksəliş baş verir.

İT, proqramlaşdırma sahələrə maraq ildən ilə artdıqca balların da artımı ilə nəticələnir.

Hüquq və tibb sahələri isə illərdir populyarlığını qoruyur. Xüsusilə pandemiyadan sonra tibbi ixtisasına olan maraq daha da çoxalıb ki, bunda keçid ballarına təsirsiz qalmır.

Müəllim peşəsinin nüfüzunun və əmək haqqının artımı pedaqoji ixtisaslara olan marağı da əvəllki illərə nəzərən artırıb.

Xüsusən yüksək bal toplayan abituriyentlərin bu peşəni seçməsi son illər ciddi şəkildə artır. 

5. Universitetlərin reytinqi və imici

Universitetlərin imici və təhsil keyfiyyəti də keçid ballarını müəyyənləşdirən əsas amillərdəndir.

ADA Universiteti , Bakı Ali Neft Məktəbi kimi nisbətən yeni, lakin yüksək keyfiyyətli təhsil təklif edən universitetlərdə keçid balları sürətlə artır".

Onun sözlərinə görə, həmçinin Azərbaycan Dövlət İqtisad Universiteti (UNEC), Dövlət İdarəçilik Akademiyası, ADNSU və s kimi təhsil müəssisələri də idarəetmə, kadr və texniki bazadakı yeniliklərlə abituriyentlər üçün daha cəlbedici hala gəlib və bu da keçid ballarına təsir edir:

"Keçid balı təkcə bir rəqəm deyil. Onun arxasında statistik göstəricilər, sosial maraqlar, təhsil keyfiyyəti və əmək bazarının çağırışları dayanır.

Buna görə abituriyentlərə tövsiyə edirəm ki,  bu göstəriciləri düzgün təhlil edib daha məqsədyönlü və uğurlu seçim etsinlər"- deyə o sonda əlavə edib. 

Qeyd edək ki, 2024-cü ildə keçirilmiş qəbul imtahanında ümumilikdə 48 978 abituriyent (II qrup üzrə 23 874 nəfər, III qrup üzrə 25 104 nəfər) ərizəsini təsdiqləyib. Onlardan 1 994 nəfər (II qrup üzrə 1 259 nəfər, III qrup üzrə 735 nəfər) imtahanda iştirak etməyib.

İmtahanda iştirak edənlər arasında 16 abituriyent imtahan qaydalarını pozduğuna görə imtahandan xaric edilib və nəticələri ləğv olunub. 

I və IV ixtisas qrupları üzrə qəbul imtahanlarında iştirak etmək üçün ərizəsini təsdiq edən 27 929 abituriyentdən (I qrup üzrə 22 889 nəfər, IV qrup üzrə 5 040 nəfər) 767 nəfər imtahanda iştirak etməyib. Onlardan 673 nəfəri I qrup, 94 nəfəri isə IV qrup üzrə imtahana gəlməyənlər olub.

İmtahanda iştirak edənlərdən isə 6 nəfər imtahan qaydalarını pozduğuna görə imtahandan xaric edilib və onların nəticələri ləğv edilib.

Xeyrənsə Piriyeva