Icma.az
close
up
RU
Kitab çap olunmayıb dedi, amma... Tərcüməçidən Şahbaz Xuduoğluna ittiham

Kitab çap olunmayıb dedi, amma... Tərcüməçidən Şahbaz Xuduoğluna ittiham

Kulis.az portalından əldə olunan məlumata əsasən, Icma.az xəbər verir.

"Keçən il də bu aylarda “Qanun”la problem yaranmışdı. Yaranmışdı deyəndə ki, Con Boynenin “ Bütün dağılmış yerlər” kitabını təcili tərcümə etməyə vermişdilər. Müəllif sərgiyə gəlməliydi, kitab o vaxtacan hazır olmalıydı. Mən də vaxtından qabaq təhvil verdim, dedilər, kitab çapa getdi. Sərginin ilk günü Şahbaz bəydən kitabın çap olunub-olunmadığını soruşdum. Dedi ki, yox, çatdıra bilmədik, kitab çap olunmayıb. Həmin gün "Crescent Mall"da yerləşən “Əli və Nino”da Con Boyn ilə görüş keçirilib . Nigar Köçərli, Şahbaz və Con Boyn şəkil çəkdirib paylaşmışdılar, mənim tərcümə etdiyim kitab Nigarın əlindəydi. İndi siz deyin, tərcüməçi hirslənməsin, neyləsin?"

Kulis.az xəbər verir ki, bu sözləri tərcüməçi Sevil Gültən öz sosial media hesabında yazıb.

O, həmçinin digər nəşriyyatlarla yaşadığı problemlərə də toxunub:

“Qanun”la əməkdaşlıq etmirəm daha. Necə deyərlər, minnətləri olsun. (indi hardasa oxudum ki, 8 aydır qonorar vermirlər) Avqust ayında MİMTA yayınlarından zəng etdilər, Rey Bredberinin bir kitabını tərcümə etdirmək istəyirdilər. Razılaşdım. Avans istədim, verdilər. (sonradan naşir bunu başıma qaxınc etdi) Böyük kitab deyil. PDF-də 160 səhifə. Və mənim də ən azı 45 illik tərcümə təcrübəm var. Kitab tərcümə baxımdan çətin idi, demək olar hər sözün simvolik mənası vardı. Demək olar, elə gün olurdu cəmi 5-6 səhifə tərcümə edirdim. Bəzən isə 15 səhifə. Kitabı bir aydan tez tərcümə edib bitirdim. Tərcümədən sonra üç dəfə oxudum. Naşir dedi ki, bu kitab oktyabrın 1-də keçirilən sərgiyəcən çap olunacaq. Kitabı Mahir Qarayev redaktə edəcək.

Və mən o kitabı təhvil verəndən sonra “Qanun”da eyniadlı kitabın tərcüməsi haqda fikirlərimi paylaşdım. O tərcüməyə tərcümə demək olmazdı mənim tərcüməmlə müqayisədə.(özümü tərifləmirəm, mənə inanmaq istəməyən həmin tərcümədən də bir abzas oxusun, mənim tərcüməmdən də)

Nəysə. Mən “Qanun” və “ TEAS Press” nəşriyyatı ilə əməkdaşlıq etmişəm. Hər iki nəşriyyatda redaktədən sonra kitabı mənə göndəriblər, ya da redaktə prosesində redaktorlar mənə zəng ediblər. “Qanun”da əksər redaktorların işindən narazı olmuşam, amma “ TEAS”dakı redaktorlardan çox şey öyrənmişəm. Kərim Kərimli, Famil Cəfərli... Onlara minnətdaram normal redaktə üçün.

Bu yaxınlarda naşirə zəng vurub redaktə prosesiylə maraqlandım. Bildirdi ki, redaktor mənim tərcüməmi “hərfi tərcümə” adlandırıb, hər cümləni dəyişmək lazımdır. Nə haqla belə deyib, özü bilər, Allahı bilər. İstənilən tərcümədə səhv ola bilər, amma “tərcümədəki bütün cümlələr dəyişməlidir “ nə deməkdir? Redaktor onu da deyib ki, ehtiyac olanda öz qızıyla məsləhətləşir. Sual olunur, niyə redaktor mənə zəng edib nəyisə dəqiqləşdirmir? Qızı ingilis dilini bilir, çox yaxşı, amma bu kitabın tərcüməçisi mənəm.

Dünən naşirin elektron poçtuna yenə mesaj yazdım. Cavab yazmadı. Bu səhər votsapla mesaj yolladım. “Sizə deməmişəm ki, bu işlə bağlı mənə heç nə yazmayın?”

Bu naşir sevinməlidir ki, mən redaktə olunmuş mətnə vaxt ayırıram.

Nəysə. Mahir Qrayevin nömrəsini tapdım. Dedi ki, hələ redaktə davam edir. Mən bildirdim ki, bu kitabı 25 günə ( bəlkə, daha az) tərcümə etmişəm, niyə redaktə belə uzun çəkir?“

"Ona görə tərcümə bu gündədir”- təxmini belə cümlə dedi.

Dediyinə görə, bütün cümlələr dəyişməlidir. Cümlədə hansısa söz sinonimiylə əvəz oluna bilər. Soruşuram ki, qardaş, niyə redaktə vaxtı mənimlə əlaqə saxlamırsınız? “ Cavab: mən sizi tanımıram. Kitabı mənə nəşriyyat verib, bitirəndən sonra onlara təhvil verəcəm”.

Mənə nəyi irad bildirir? Dialoqlarda “ siz” deyil, “ sən” işlətdiyimi. Tərcüməçi mətni duyur, obrazları hiss edir. Tutaq ki, 17 yaşlı qızla yaşı 30-u keçmiş yanğınsöndürən rastlaşır. Onların dialoqunda “sən” işlətdim. "Siz” mətni daha quru edir. Yaxud əsərin əsas qəhrəmanı yaşlı professorla tanış olur. İlk vaxtlar “ siz “lə danışırlar. Amma sonra əsərin qəhrəmanı yenidən həmin professorun evinə gedir, çətin vəziyyətə düşüb, metroda gedərkən qəribə hərəkətlər edir, ona "dəli" deyirlər. İndi deyin görək, bu vəziyyətdə olan insan “ sən”lə müraciət edər, yoxsa “siz” lə? Əlbətə, “ sən”lə.

Ürəyimə nə damıb? Açıq deyirəm, Rey Bredberinin bu kitabı dünyada çox məşhurdur. Həm də tərcümə baxımdan çox çətindir. Redaktor naşiri inandıra bilər ki, bu kitabda hər cümləni dəyişib, yəni Sevil Gültənin tərcüməsindən əsər-əlamət qalmayıb, belə olanda tərcüməçi kimi mənim adımı deyil, kefləri istəyən birinin ( redaktorun qızının ingilis dili mütəxəssisi olduğunu nəzərə alıb onun da adını yazmaq olar) yaza bilərlər.

Mahir Qarayev bu kitabı qısa müddətə tərcümə etdiyim üçün bərbad olduğunu dedi. Ona bir misal çəkmək istəıdim, vaxtının az olduğunu deyib dinləmədi.

Deməli, zəngin bir kişi rəssamdan xahiş edir ki, onun portretini çəksin. Rəssam onun portretini yarım saata çəkib qurtarır. Kişi əziyyət haqqının nə qədər olduğunu soruşur. Rəssam: “5 min dollar”- deyir.

Kişi təəccübləınir.

– Yarım saatlıq iş üçün 5 min dollar?

– Yarım saata portret çəkə bilmək üçün 40 il təcrübə toplamışam,– rəssam cavab verir.
Burdan Mahir Qarayevə üz tutub deyirəm ki, hörmətli redaktor, tərcüməçi,şair, mən 100 səhifəlik kitabı on günə də tərcümə edə bilərəm. Çünki ən azı 45 il təcrübəm var.

Süni intellektlə aktyoru cavanlaşdırdılar Obama üçüncü "Emmy" mükafatını qazandı 9 qardaşı öldü, qəbrində quzu basdırdılar... - Onu kim kor eləmişdi?
Hadisənin gedişatını izləmək üçün Icma.az saytında ən son yeniliklərə baxın.
seeBaxış sayı:318
embedMənbə:https://kulis.az
archiveBu xəbər 24 Sentyabr 2025 12:37 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Azərbaycanda 55 yeni peşə standartı hazırlanır

14 Noyabr 2026 11:57see299

“Ağzımızdakı dişlərin sayını da uçota alsalar yaxşı olar...” TƏKLİF

14 Noyabr 2026 12:26see290

Balıq bazarında bahalaşma var (Video)

14 Noyabr 2026 21:02see287

Bakı avtobuslarında sərnişin bumu

14 Noyabr 2026 17:02see283

Gələn il qeyri dövlət müəssisələri büdcədən 130 mln. manata yaxın subsidiya alacaq

14 Noyabr 2026 18:04see282

Azərbaycandan Suriyaya nəql edilən qazın həcmi 56% artdı

14 Noyabr 2026 14:44see277

Ədalət Partiyasında şairlə səmimi görüş

14 Noyabr 2026 17:43see268

STAR neft emalı zavodu dizel yanacağı istehsalını 4 % ə yaxın artırıb

14 Noyabr 2026 17:02see267

Yuğ Teatrında Ana tamaşasının premyerası keçirilib FOTOLAR

14 Noyabr 2026 20:23see260

Avropa siyasi məkanında aparılan müzakirələrdə Azərbaycan fəal iştirak edir

14 Noyabr 2026 19:16see259

Kanadada minlərlə tələbə etiraz aksiyası keçirdi

15 Noyabr 2026 00:51see239

Rusların təxminən 90 faizi son üç ildə kredit götürdüyünü etiraf edib

14 Noyabr 2026 19:30see235

Musiqi dünyasında tarixi ilk: İnsan deyil, amma ilin ən yaxşı ifaçısı seçildi

15 Noyabr 2026 00:00see234

Ermənistanı Avropa İttifaqının tərkibində görürəm Paşinyan

14 Noyabr 2026 19:50see233

İrina Şeykin məşhur sevgililəri: Ronaldodan Bredli Kuperə, Kanye Uestdən...

15 Noyabr 2026 04:05see230

Azərbaycanda bəzi dövlət müəssisələri ləğv oluna bilər

14 Noyabr 2026 17:10see228

Türkiyə gözəli beynəlxalq yarışmadan son anda kənarlaşdırıldı

15 Noyabr 2026 04:36see222

Zülalla ən zəngin çərəz

15 Noyabr 2026 03:04see222

Britaniya Rusiya hərbi bazalarını vurmalıdır

15 Noyabr 2026 01:26see220

Toyuq ətini əvəz edir Tərkibində 25 % zülal var

15 Noyabr 2026 05:06see216
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri