Kür həddini aşır: Regionları sel və daşqın təhlükəsi gözləyir

Son günlərdə ölkənin bir sıra çaylarında, xüsusilə də Kür çayında sululuğun artması müşahidə olunub. Çayda su səviyyəsinin yüksəlməsi Kür boyu yaşayan sakinlər arasında narahatlıq yaradıb.

Mövzu ilə bağlı Bakıvaxtı.az-a açıqlama verən “Yaşıl Dünya” Ekoloji Maarifləndirmə İctimai Birliyinin sədri Elman Cəfərli bildirib ki, su mənbələrində suyun həcminin artması qar və buzların əriməsi, habelə intensiv yağışlar və leysanlarla əlaqədardır:

"Son vaxtlar Kürün axını da xeyli sürətlənib, bir müddət öncə su azlığı zamanı çayda əmələ gələn kiçik adalar yoxa çıxıb. Kür çayında sululuğun artmasının əsas səbəbi antropogen təsirlər deyil, təbii amillərdir. Çayda suyun səviyyəsinin artması son vaxtlar müşahidə olunan yağışlarla bağlıdır. Kür çayında müşahidə olunan su səviyyəsinin artması sahil boyunca yerləşən regionların sakinlərini sevindirib. Çünki son illər fermerlər əkinlərin suvarılması zamanı çətinliklərlə üzləşib, sahələrini suvarmaq üçün su tapa bilməyiblər. Su o qədər azalıb ki, hətta çayda xırda adalar əmələ gəlib".

Onun sözlərinə görə, bu baxımdan Kürdə suyun artması müsbət haldır:

"Kürdə suyun səviyyəsinin qalxması çay ətrafında yerləşən su nasos stansiyalarının da fəaliyyətinə müsbət təsir edəcək, qurğuların su götürmə qabiliyyəti yaxşılaşacaq. Bununla belə, Kür çayında artımın hazırda müşahidə olunan tempi qrunt sularının səviyyəsinin yüksəlməsinə gətirib çıxara bilər".

Elman Cəfərli: İstənilən təbii fəlakətə hazır olmaq, vaxtında ehtiyat tədbirləri görmək lazımdır

E.Cəfərli qeyd edib ki, çayda suyun səviyyəsi artdıqca sel və daşqın təhlükəsi yaranır:

"Lil və digər qarışıqların çökməsi nəticəsində çayın deltasının dərinliyi azalıb və onun su tutumu aşağı düşüb, drenaj sistemləri və kollektorlar tutulub və digər hallar bu təhlükəni artıran amillərdir".

"Kürdə suyun səviyyəsinin qalxması bir sıra fəsadlar törədə bilir. Yol infrastrukturunda problemlər yaşanır, körpülərin uçma, zədələnmə təhlükəsi yaranır, əkin sahələrini, otlaqları su basır, yararlı torpaqlarda eroziya prosesi başlayır. Bəndlərin dağılması təhlükəsi yaranır ki, bu da fermerləri narahat edən məsələdir. Bu baxımdan istənilən təbii fəlakətə hazır olmaq, vaxtında ehtiyat tədbirləri görmək lazımdır”, - Elman Cəfərli əlavə edib.

Məsələ ilə bağlı Azərbaycan Dövlət Su Ehtiyatları Agentliyindən (ADSEA) Bakıvaxtı.az-a verilən açıqlamada bildirilib ki, son vaxtlarda müşahidə olunan yağıntılar, həmçinin dağlıq ərazilərdə qarın əriməsi nəticəsində çay hövzələrində suyun səviyyəsi yüksəlib. Xüsusilə yaz aylarında bu cür mövsümi dəyişikliklər çaylarda sululuğun artmasına səbəb olur.

Qeueumdan qeyd edilib ki, hazırda Kür çayında suyun səviyyəsinin artması ilə bağlı mövcud vəziyyət ADSEA Regional Su Meliorasiya Xidməti tərəfindən daim izlənilir və hər hansı təhlükə yaranacağı təqdirdə operativ tədbirlərin görülməsi nəzərdə tutulub:

"Azərbaycan Dövlət Su Ehtiyatları Agentliyi tərəfindən nizamlanmayan çayların daşma təhlükəsinin qarşısının alınması üçün investisiya layihələrinə uyğun mütəmadi bəndsalma işləri görülür. Bununla yanaşı digər çayların da intensiv yağıntılar zamanı daşmasının qarşısını almaq məqsədilə öncə müvəqqəti bəndsalma işləri həyata keçirilir, davamında isə daimi mühafizə bəndləri tikilir. Bu kimi ərazilər daim rayonlar üzrə fəaliyyət göstərən Regional Su Meliorasiya Sistemlərinin İstismarı İdarələri tərəfindən nəzarətdə saxlanılır".

Nuriyyə Musayeva