Icma.az
close
up
RU
Menu

Dislipidemiyanın aktual məsələləri: Qərar qəbuletmə vaxtı mövzusunda Elmi praktiki simpozium həyata keçiriləcək

Onkoloji xəstəliklərin müalicəsi sığorta ilə ödənilməlidir Deputatdan TƏKLİF

Deklan Rays “Arsenal”la beşillik müqavilə barədə razılığa gəldi

Musiqi alətində ifa edən uşaqlar daha yaddaşlı OLUR

Uşaqlarınızı bu əşyadan qoruyun Azərbaycanlı həkim (VİDEO

Xərçəngdən sonra ən böyük qorxu: Xəstəlik təkrarlanmasın deyə nə etməli?

Uorren Baffet 5,5 milyard dollarlıq səhmlərini xeyriyyə fondlarına bağışlayıb

Küləkli havada uşaqlarda qulaq ağrısı və qulaq iltihabı riski artırmı?

Ən çox qazanan televiziya aktyorları...

Küləkli hava şəraiti ilə bağlı sarı xəbərdarlıq verilib

Dövlət bu xəstələrin də müalicə pulunu ödəyəcək?

Ayxan Abbasov: “Ən aşağı pilləyə düşmüşdük, indi yavaş yavaş yüksəlməliyik”

Bu ilin büdcəsində niyə profisit yaranıb?

Qışı sərt keçən rayonlarda qaz və işıq limitləri dəyişəcək? VACİB AÇIQLAMA

Xaçmazda ev yandı, 90 yaşlı sahibəsi həlak oldu

PR də strateji planlaşdırma: uğurlu kommunikasiya necə qurulur?

Təcili yardım stansiyasının müdiri işçilərdən rüşvət alır? YENİLƏNİB

Bu ərazidə yeni üç mərtəbəli məktəb TİKİLƏCƏK 9 milyonluq LAYİHƏ

Litva, İslandiya və Estoniya yığmalarından inamlı qələbə Millətlər Liqası

Mərkəzi Gömrük Hospitalında “Blue Code sisteminin tətbiqi və təkmilləşdirilməsi” mövzusunda maarifləndirici tədbir keçirilib

Liberal demokratların dilemması

Liberal demokratların dilemması

Xalq qazeti portalından alınan məlumata görə, Icma.az xəbər verir.

Börnhemlə yaxınlaşmaq, yoxsa öz yolu ilə getmək?

Britaniya siyasətinin ən maraqlı paradokslarından biri hazırda müxalifətin davranışında özünü göstərir. Adətən, yeni baş nazirin ilk həftələri müxalifətin sərt hücumları ilə müşayiət olunur. Lakin bu dəfə mənzərə fərqlidir. Endi Börnhem hakimiyyətə gəldikdən sonra ölkənin üçüncü böyük siyasi qüvvəsi olan Liberal Demokratlar ona qarşı hücum mövqeyi seçmək əvəzinə, gözləmə taktikasına üstünlük veriblər. Bu, Britaniya siyasətinin özünü yenidən qiymətləndirməsindən irəli gəlir.

Son on ildə Vestminster siyasəti daha çox qarşıdurma üzərində qurulub. Brexit, pandemiya, iqtisadi böhranlar və ard-arda dəyişən hökumətlər parlamenti fikir mübadiləsi məkanından çox siyasi döyüş meydanına çevirib. Məhz bu səbəbdən Börnhemin hakimiyyətə gəlişi müəyyən dairələrdə siyasi üslubun dəyişməsi kimi qəbul edilir. O, baş nazir postuna gəldikdən sonra əməkdaşlığa açıq, daha az qarşıdurmalı siyasət vəd edib. Liberal demokratların bu mərhələdə ehtiyatlı davranmasının səbəbi də budur. Partiya rəhbərliyi hesab edir ki, əgər Börnhem həqiqətən də siyasi diskussiyanı “yarış” formatından çıxarıb konstruktiv müstəviyə keçirə bilsə, buna imkan vermək lazımdır. Onların sözügedən yanaşması müəyyən mənada məntiqlidir. Çünki seçicilər uzun müddətdir siyasi çəkişmələrin yorğunluğunu yaşayırlar. Daimi qalmaqallar, şəxsi hücumlar və informasiya mübarizələri seçicinin gündəlik problemlərini həll etmir.

Amma bir məqam da var ki, partiya Börnhemin uğursuzluğunu istəməməklə yanaşı, onun uğurunun kölgəsində qalmaq da istəmir. Çünki partiya hökumətin atdığı addımları davamlı şəkildə dəstəkləyərsə, seçicidə haqlı sual yarana bilər ki, onda liberal demokratlara niyə ehtiyac var? Bu nüans partiya üçün xüsusilə təhlükəlidir. Çünki Britaniya siyasəti hazırda yenidən ikiqütblü sistemə doğru hərəkət edir. Sol mərkəzdə leyboristlər yeni lider ətrafında toparlanmağa çalışır, sağda isə həm mühafizəkarlar, həm də populist qüvvələr öz mövqelərini gücləndirmək uğrunda mübarizə aparırlar. Bu şəraitdə mərkəzdə dayanmaq kifayət etmir və seçiciyə fərqli səbəb təqdim etmək lazım gəlir.

Əslində, bu, liberal demokratların tarixi problemidir. Partiya çox vaxt hökumət olmaq üçün kifayət qədər böyük, etiraz dalğasının əsas ünvanı olmaq üçün isə radikal görünmür. Bu səbəbdən tez-tez "ağıllı alternativ" rolunda qalsa da, həmin alternativi seçdirəcək siyasi emosiyanı yaratmaqda çətinlik çəkir. Börnhemin populyarlığı bu problemi daha da dərinləşdirə bilər. Yeni baş nazir ölkədə ümidi geri qaytarmaq və siyasi sistemə nəfəs vermək kimi mesajlarla çıxış edir. Əgər o, iqtisadi çətinliklərin bir hissəsini yumşalda və ictimai əhval-ruhiyyəni dəyişə bilsə, liberal demokratların "mərkəzçi alternativ" arqumenti zəifləyəcək. Nəzərə alınmalıdır ki, seçici alternativ axtarmağa yalnız mövcud hakimiyyətdən narazı olduqda başlayır.

Bununla belə, partiyanın qarşısında imkan pəncərəsi də açılır. Əgər liberal demokratlar özlərini konkret ideyaların daşıyıcısı kimi təqdim edə bilsələr, onlar yeni siyasi məkandan faydalana bilərlər. Seçki islahatları, yerli özünüidarəetmənin gücləndirilməsi, Avropa ilə münasibətlərin dərinləşdirilməsi və sosial xidmətlərin yenidən qurulması kimi mövzular partiyanın fərqlənə biləcəyi sahələrdir.

Yeri gəlmişkən, Endi Börnhem siyasətdə yeni fiqur hesab edilmir.

ARAYIŞ: 2001-ci ildə ilk dəfə parlamentə seçilib və 2007–2010-cu illərdə hökumətdə müxtəlif vəzifələrdə çalışıb. Xəzinənin baş katibi, mədəniyyət, media və idman naziri olub. Bir müddət səhiyyə naziri vəzifəsində çalışıb. O, 2017-ci ildə Böyük Mançester meri vəzifəsinə seçilib, 2021 və 2024-cü illərdə yenidən qalib gəlib. Böyük Mançesterdə avtobus şəbəkəsinin yenidən ictimai nəzarətə keçirilməsinə rəhbərlik edib. 2026-cı ilin iyununda parlamentə qayıdaraq Makerfield dairəsindən deputat seçilib, iyulda isə leyboristlərin lideri olub və dərhal sonra baş nazir vəzifəsini tutub.

Börnhemin siyasi obrazının maraqlı tərəfi onun mərkəzdən sola yaxın mövqeyi ilə praqmatik idarəçilik imicini birləşdirməsidir. O, xüsusilə regional inkişaf, sosial xidmətlər, ictimai nəqliyyat və yerli idarəetmənin gücləndirilməsi mövzularına fokuslanır. Baş nazirliyinin ilk həftələrində onun şəxsi populyarlığı diqqət çəkib. “Ipsos”un avqustun əvvəlində keçirdiyi sorğuda Börnhem baş nazir kimi Naycel Farac və Kemi Badenokdan üstün tutulub. Eyni sorğuda leyboristlər 28 faizlə Reform UK-ni üç faiz qabaqlayıb. Amma bu populyarlığın arxasında ciddi siyasi risk də var ki, sorğuda britaniyalıların 70 faizi hökumətin ölkəni idarə etməsindən narazı olduğunu bildirib.

Sonda bu qənaətə gəlmək olar ki, Börnhemin şəxsi reytinqi hökumətə olan ümumi etimadla eyni səviyyədə deyil. Onun ilk ciddi sınaqları da başlayıb. Xüsusilə həbsxanalardakı sıxlıq səbəbindən tətbiq edilən erkən azadlığa buraxılma proqramı hökuməti çətin vəziyyətə salıb. Yaxın perspektivdə vəziyyətin dəyişəcəyi ehtimal olunur.

Züriyyə QARAYEVA,
politoloq

Liberal demokratların konstruktiv mövqeyi, böyük ehtimalla, Börnhem hökumətinin ilk büdcəsi və əsas sosial-iqtisadi qərarlarına qədər davam edəcək. Hökumət səhiyyə və sosial xidmətlərdə gözlənilən dəyişiklikləri həyata keçirmək, yaşayış böhranına təsirli cavab verə bilmək və ya dövlət xərclərini azaltmaq üçün sosial müdafiə proqramlarına toxunarsa, partiya daha sərt mövqe tutmağa məcbur qalacaq. Seçki sisteminin proporsional əsaslarla dəyişdirilməsi, yerli hakimiyyətlərə daha geniş səlahiyyətlərin verilməsi və vətəndaş azadlıqları kimi liberal demokratlar üçün prinsipial məsələlərdə Börnhemin geri addım atması da bu dönüşü sürətləndirə bilər. Çünki konstruktiv müxalifət hökumətin bütün müsbət təşəbbüslərini dəstəkləyərkən ciddi fikir ayrılıqlarını açıq göstərməlidir.

Digər həlledici amil seçki rəqabəti olacaq. Əgər leyboristlər Börnhemin daha mərkəzçi və populizmə qarşı yönəlmiş siyasi xətti sayəsində liberal demokratların ənənəvi seçici bazasına yaxınlaşarsa, partiyanın yumşaq münasibəti onun müstəqil siyasi kimliyini zəiflədə bilər. Xüsusilə yerli seçkilər ərəfəsində reytinqlərin aşağı düşməsi və seçicilərin liberal demokratlarla leyboristlər arasında ciddi fərq görməməsi partiyanı daha tənqidi ritorikaya sövq edəcək. Buna görə də sərtləşmə Börnhem hökumətinin verdiyi vədlərlə real siyasəti arasında fərqin görünməyə başladığı anda baş verə bilər.

Nəzin ELDARQIZI
XQ

Ən son yeniliklər və məlumatlar üçün Icma.az saytını izləyin, biz hadisənin gedişatını izləyirik və ən aktual məlumatları təqdim edirik.
seeBaxış sayı:122
embedMənbə:https://xalqqazeti.az
archiveBu xəbər 19 Avqust 2026 11:20 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Dislipidemiyanın aktual məsələləri: Qərar qəbuletmə vaxtı mövzusunda Elmi praktiki simpozium həyata keçiriləcək

16 Noyabr 2026 12:04see266

Onkoloji xəstəliklərin müalicəsi sığorta ilə ödənilməlidir Deputatdan TƏKLİF

16 Noyabr 2026 16:37see261

Deklan Rays “Arsenal”la beşillik müqavilə barədə razılığa gəldi

17 Noyabr 2026 01:11see244

Musiqi alətində ifa edən uşaqlar daha yaddaşlı OLUR

16 Noyabr 2026 23:43see237

Uşaqlarınızı bu əşyadan qoruyun Azərbaycanlı həkim (VİDEO

16 Noyabr 2026 12:36see235

Xərçəngdən sonra ən böyük qorxu: Xəstəlik təkrarlanmasın deyə nə etməli?

16 Noyabr 2026 22:45see220

Uorren Baffet 5,5 milyard dollarlıq səhmlərini xeyriyyə fondlarına bağışlayıb

17 Noyabr 2026 04:19see218

Küləkli havada uşaqlarda qulaq ağrısı və qulaq iltihabı riski artırmı?

16 Noyabr 2026 14:44see212

Ən çox qazanan televiziya aktyorları...

16 Noyabr 2026 20:52see211

Küləkli hava şəraiti ilə bağlı sarı xəbərdarlıq verilib

17 Noyabr 2026 05:32see211

Dövlət bu xəstələrin də müalicə pulunu ödəyəcək?

16 Noyabr 2026 15:49see209

Ayxan Abbasov: “Ən aşağı pilləyə düşmüşdük, indi yavaş yavaş yüksəlməliyik”

17 Noyabr 2026 01:42see206

Bu ilin büdcəsində niyə profisit yaranıb?

16 Noyabr 2026 17:35see205

Qışı sərt keçən rayonlarda qaz və işıq limitləri dəyişəcək? VACİB AÇIQLAMA

17 Noyabr 2026 13:59see204

Xaçmazda ev yandı, 90 yaşlı sahibəsi həlak oldu

16 Noyabr 2026 20:15see203

PR də strateji planlaşdırma: uğurlu kommunikasiya necə qurulur?

17 Noyabr 2026 09:13see186

Təcili yardım stansiyasının müdiri işçilərdən rüşvət alır? YENİLƏNİB

17 Noyabr 2026 14:53see183

Bu ərazidə yeni üç mərtəbəli məktəb TİKİLƏCƏK 9 milyonluq LAYİHƏ

16 Noyabr 2026 18:22see176

Litva, İslandiya və Estoniya yığmalarından inamlı qələbə Millətlər Liqası

16 Noyabr 2026 23:35see174

Mərkəzi Gömrük Hospitalında “Blue Code sisteminin tətbiqi və təkmilləşdirilməsi” mövzusunda maarifləndirici tədbir keçirilib

17 Noyabr 2026 09:14see174
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri