Icma.az
close
up
RU
Mədənin xərçəngi riskini artıran gizli amillər müəyyən EDİLDİ

Mədənin xərçəngi riskini artıran gizli amillər müəyyən EDİLDİ

Icma.az, Redaktor.az portalına istinadən məlumat yayır.

Mədə xərçəngi riski ilk simptomlar ortaya çıxmazdan çox əvvəl formalaşır və buna yaş, siqaret çəkmə, qanla bağlı genetik dəyişikliklər, hətta ağız boşluğundakı bakteriyalar təsir göstərir. Bu nəticəyə Sinqapurun Duke-NUS Tibb Məktəbi və Milli Səhiyyə Universitet Sistemi alimləri gəlib.

Redaktor.az xəbər verir ki, tədqiqatın nəticələri "Cancer Discovery" (CanDis) jurnalında dərc olunub.

Alimlər altı ölkədən 1500-dən çox könüllüdə mədə selikli qişasının prekanseröz dəyişiklikləri olan intestinal metaplaziya nümunələrini analiz ediblər. Məlum olub ki, bu mərhələdə artıq hüceyrələrdə gələcək şiş üçün xarakterik mutasiyalar toplanır. Xüsusi diqqət ARID1A genindəki zədələrə yönəldilib: bu mutasiyalar xərçəngə keçmə riskinin yüksək olması və proqnozun pisləşməsi ilə əlaqələndirilib.

Alimlər həmçinin oksidləşdirici stres ilə bağlı spesifik DNT zədələnmə “izini” aşkarlayıblar. Bu proses siqaret çəkdikdə güclənir və zamanla mədə toxumalarında bədxassəli dəyişikliklərin yaranma ehtimalını artırır.

Digər risk amili isə klonal hemopoezdən ibarətdir – qan kök hüceyrələrində yaşa bağlı mutasiyalar. Bu, xüsusilə yaşlı insanlarda daha çox müşahidə olunur və mədə xərçənginə qarşı həssaslığı artırır. Belə xəstələrdə mədə selikli qişasında ağız boşluğuna xas bakteriyalar, o cümlədən Streptococcus daha çox aşkar edilib. Alimlərin fikrincə, immun sistemində yaşla bağlı dəyişikliklər və xroniki iltihab selikli qişanın zədələnməsini sürətləndirə bilər.

Tədqiqat müəllifləri vurğulayırlar ki, mədənin xərçəngi tək bir səbəbdən deyil, uzun müddət ərzində mənfi faktorların toplanması nəticəsində inkişaf edir. Bu gizli mexanizmlərin anlaşılması risk qrupuna daxil olan insanları xəstəlik yaranmazdan əvvəl aşkar etməyə və daha effektiv profilaktik tədbirlər hazırlamağa imkan verə bilər.

Xədicə BAXIŞLI

Ən son yeniliklər və məlumatlar üçün Icma.az saytını izləyin, biz hadisənin gedişatını izləyirik və ən aktual məlumatları təqdim edirik.
seeBaxış sayı:155
embedMənbə:https://redaktor.az
archiveBu xəbər 19 Yanvar 2026 22:52 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Azərbaycanda 55 yeni peşə standartı hazırlanır

14 Noyabr 2026 11:57see289

“Ağzımızdakı dişlərin sayını da uçota alsalar yaxşı olar...” TƏKLİF

14 Noyabr 2026 12:26see278

Balıq bazarında bahalaşma var (Video)

14 Noyabr 2026 21:02see275

Bakı avtobuslarında sərnişin bumu

14 Noyabr 2026 17:02see270

Gələn il qeyri dövlət müəssisələri büdcədən 130 mln. manata yaxın subsidiya alacaq

14 Noyabr 2026 18:04see270

Azərbaycandan Suriyaya nəql edilən qazın həcmi 56% artdı

14 Noyabr 2026 14:44see261

Ədalət Partiyasında şairlə səmimi görüş

14 Noyabr 2026 17:43see256

STAR neft emalı zavodu dizel yanacağı istehsalını 4 % ə yaxın artırıb

14 Noyabr 2026 17:02see252

Avropa siyasi məkanında aparılan müzakirələrdə Azərbaycan fəal iştirak edir

14 Noyabr 2026 19:16see248

Yuğ Teatrında Ana tamaşasının premyerası keçirilib FOTOLAR

14 Noyabr 2026 20:23see246

Kanadada minlərlə tələbə etiraz aksiyası keçirdi

15 Noyabr 2026 00:51see232

Rusların təxminən 90 faizi son üç ildə kredit götürdüyünü etiraf edib

14 Noyabr 2026 19:30see227

Musiqi dünyasında tarixi ilk: İnsan deyil, amma ilin ən yaxşı ifaçısı seçildi

15 Noyabr 2026 00:00see226

Ermənistanı Avropa İttifaqının tərkibində görürəm Paşinyan

14 Noyabr 2026 19:50see226

İrina Şeykin məşhur sevgililəri: Ronaldodan Bredli Kuperə, Kanye Uestdən...

15 Noyabr 2026 04:05see223

Azərbaycanda bəzi dövlət müəssisələri ləğv oluna bilər

14 Noyabr 2026 17:10see220

Zülalla ən zəngin çərəz

15 Noyabr 2026 03:04see215

Türkiyə gözəli beynəlxalq yarışmadan son anda kənarlaşdırıldı

15 Noyabr 2026 04:36see214

Toyuq ətini əvəz edir Tərkibində 25 % zülal var

15 Noyabr 2026 05:06see208

Britaniya Rusiya hərbi bazalarını vurmalıdır

15 Noyabr 2026 01:26see207
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri