Icma.az
close
up
RU
Mədənin xərçəngi riskini artıran gizli amillər müəyyən EDİLDİ

Mədənin xərçəngi riskini artıran gizli amillər müəyyən EDİLDİ

Icma.az, Redaktor.az portalına istinadən məlumat yayır.

Mədə xərçəngi riski ilk simptomlar ortaya çıxmazdan çox əvvəl formalaşır və buna yaş, siqaret çəkmə, qanla bağlı genetik dəyişikliklər, hətta ağız boşluğundakı bakteriyalar təsir göstərir. Bu nəticəyə Sinqapurun Duke-NUS Tibb Məktəbi və Milli Səhiyyə Universitet Sistemi alimləri gəlib.

Redaktor.az xəbər verir ki, tədqiqatın nəticələri "Cancer Discovery" (CanDis) jurnalında dərc olunub.

Alimlər altı ölkədən 1500-dən çox könüllüdə mədə selikli qişasının prekanseröz dəyişiklikləri olan intestinal metaplaziya nümunələrini analiz ediblər. Məlum olub ki, bu mərhələdə artıq hüceyrələrdə gələcək şiş üçün xarakterik mutasiyalar toplanır. Xüsusi diqqət ARID1A genindəki zədələrə yönəldilib: bu mutasiyalar xərçəngə keçmə riskinin yüksək olması və proqnozun pisləşməsi ilə əlaqələndirilib.

Alimlər həmçinin oksidləşdirici stres ilə bağlı spesifik DNT zədələnmə “izini” aşkarlayıblar. Bu proses siqaret çəkdikdə güclənir və zamanla mədə toxumalarında bədxassəli dəyişikliklərin yaranma ehtimalını artırır.

Digər risk amili isə klonal hemopoezdən ibarətdir – qan kök hüceyrələrində yaşa bağlı mutasiyalar. Bu, xüsusilə yaşlı insanlarda daha çox müşahidə olunur və mədə xərçənginə qarşı həssaslığı artırır. Belə xəstələrdə mədə selikli qişasında ağız boşluğuna xas bakteriyalar, o cümlədən Streptococcus daha çox aşkar edilib. Alimlərin fikrincə, immun sistemində yaşla bağlı dəyişikliklər və xroniki iltihab selikli qişanın zədələnməsini sürətləndirə bilər.

Tədqiqat müəllifləri vurğulayırlar ki, mədənin xərçəngi tək bir səbəbdən deyil, uzun müddət ərzində mənfi faktorların toplanması nəticəsində inkişaf edir. Bu gizli mexanizmlərin anlaşılması risk qrupuna daxil olan insanları xəstəlik yaranmazdan əvvəl aşkar etməyə və daha effektiv profilaktik tədbirlər hazırlamağa imkan verə bilər.

Xədicə BAXIŞLI

Ən son yeniliklər və məlumatlar üçün Icma.az saytını izləyin, biz hadisənin gedişatını izləyirik və ən aktual məlumatları təqdim edirik.
seeBaxış sayı:174
embedMənbə:https://redaktor.az
archiveBu xəbər 19 Yanvar 2026 22:52 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Dünya onların görüşünə köklənib: Müharibələrə son qoyulacaq?

18 Noyabr 2026 13:51see393

Səhiyyədə gizli qalan vergi problemi gündəmə gəldi

18 Noyabr 2026 12:19see369

Söküntü başlamazdan əvvəl vətəndaşlar əmlaklarını qiymətləndirməlidir? Açıqlama

18 Noyabr 2026 14:55see310

MRT, KT, PET CT: Xərçəngi dəqiq hansı müayinə aşkarlayır?

18 Noyabr 2026 18:31see289

“Səhiyyə sahəsində vergi və sosial ödənişlərə yenidən baxılmalıdır”

18 Noyabr 2026 12:29see285

Xankəndidə Zəfər Gününə həsr olunmuş mini futbol turnirinə yekun vurulub

19 Noyabr 2026 01:55see278

Kosmosdakı musiqimiz: Çahargah Ahəngi “Voyager”ə necə yazılıb? │ VİDEO

19 Noyabr 2026 00:18see267

Məşq zamanı huşunu itirən “Bavariya”nın baş məşqçisi geri qayıdır

19 Noyabr 2026 02:01see260

SOCAR: İşçilərin səriştəliliklərinin qiymətləndirilməsi istehsal prosesinin tərkib hissəsidir

19 Noyabr 2026 02:14see259

Cəmi 1 saata 3 növ xərçəngi aşkar edən metod

18 Noyabr 2026 19:49see246

Hansı qan analizi Alsheymeri 10 il öncədən xəbər verir?

18 Noyabr 2026 16:56see233

Azərbaycanda qızıl 15 faizə qədər ucuzlaşa bilər

18 Noyabr 2026 21:21see230

Bakının 27 istiqamətində tıxac VAR Foto

18 Noyabr 2026 19:16see227

Altı vəkil Kollegiyadan xaric olunub, 27 si cərimələnib

18 Noyabr 2026 20:00see225

Könül Xasıyevanı pub da görəndə dəhşətə gəldim” Məşhur bloqer VİDEO

18 Noyabr 2026 17:22see225

Tarixi körpüdən strateji tərəfdaşlığa: Azərbaycan və Vyetnamı iqtisadi uğura aparan ortaq yollar

18 Noyabr 2026 21:07see222

Bu qədər “xiyar” bir arada Yeni dünya rekordu+Fotolar

19 Noyabr 2026 00:23see218

Alyona Əliyeva Bakı Xoreoqrafiya Akademiyasından paylaşım edib

19 Noyabr 2026 21:02see213

Slovakiyalı basketbolçu: “Məncə, Bakıda bizim azarkeşlərimiz daha çox idi”

19 Noyabr 2026 01:24see213

“PAŞA Sığorta”nın yeni mobil tətbiqi istifadəyə verilib

18 Noyabr 2026 12:12see204
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri