Mənim babam

Osman AZADOĞLU

İkinci Dünya müharibəsinin iştirakçısı olmuş babam Kamil Rüstəmovun unudulmaz xatirəsinə

9 May - Qələbə Günü münasibətilə əziz babamı böyük hörmət və ehtiramla yad edirəm.

9 Mayı yada salmaq təkcə tarixi bir qələbənin xatırlanması deyil, həm də həmin dövrün ağırlığını öz taleyində daşıyan insanların həyat yoluna nəzər salmaqdır.

Kamil Rüstəmov 1917-ci ildə Dərələyəz mahalının Qovuşuq kəndində anadan olub. O, köklü Dağdələnlilər nəslinə mənsub idi. Bu nəslin adı ilə bağlı xalq yaddaşında yaşayan rəvayətlərdən biri onların iradə və güc simvolu kimi tanınmasını izah edir. Rəvayətə görə, su qıtlığı dövründə bir nümayəndənin dağdan yol açaraq kəndə su gətirməsi bu tayfanın "Dağdələnlilər" adını almasına səbəb olub. Bu motiv yalnız bir əfsanə deyil, həm də çətinlik qarşısında geri çəkilməyən bir həyat fəlsəfəsinin ifadəsidir.

O, İkinci Dünya müharibəsi (1941-1945) dövründə cəbhəyə yollanaraq ağır döyüşlərdə iştirak edib. Müharibə zamanı həm sıravi döyüşçü, həm də tərcüməçi kimi xidmət göstərib. Alman və rus dillərini bilməsi ona bir sıra mühüm hərbi tapşırıqlarda iştirak etmək imkanı yaradıb. Bu xüsusiyyət onun həm fiziki, həm də intellektual hazırlığının göstəricisi idi.

Beş il davam edən bu ağır dövr onun həyatında silinməz izlər buraxıb. O, müxtəlif cəbhələrdə döyüşüb, ağır yaralar alıb və bu yaraların izlərini ömrünün sonuna qədər daşıyıb. Hətta bir dövr onun ailəsinə ölüm xəbəri çatdırılıb, "qara kağız" göndərilib. Lakin illər sonra sağ-salamat doğma yurduna qayıtması ailəsi və kəndi üçün böyük bir ümid və sevinc hadisəsi olub.

Müharibə illərində göstərdiyi igidlik və xidmətlərinə görə müxtəlif orden və medallarla təltif olunub. O, həmçinin SSRİ-Finlandiya müharibəsində də iştirak edib və burada da hərbi şücaət göstərib. Onun döyüş yolu XX əsrin ən ağır cəbhə reallıqlarının canlı şahidliyidir.

Müharibədən sonra Kamil Rüstəmov əmək həyatını müxtəlif sahələrdə davam etdirib. Bakı-İrəvan qatarında və Şərur rayonunun Şahtaxtı kəndində maşinist kimi çalışıb, eyni zamanda Dərələyəzin Gülüdüzü kəndində mədəndə əmək fəaliyyəti göstərib. Zəhmətkeşliyi və məsuliyyəti ilə seçildiyi üçün dövlət tərəfindən dəfələrlə mükafatlandırılıb.

O, geniş dünyagörüşünə malik, mütaliəni sevən bir insan idi. Kitab və qəzet oxumaq onun gündəlik həyatının ayrılmaz hissəsi idi. Bu xüsusiyyət onun düşüncə tərzini formalaşdırır, hadisələrə daha geniş baxış bucağından yanaşmasına imkan verirdi.

Ailə həyatı onun ömrünün əsas dayaqlarından biri olub. Həyat yoldaşı Həvva xanımla birlikdə 10 övlad - 6 qız və 4 oğul böyüdüb. Bu gün onun 90-a yaxın nəvə və nəticəsi müxtəlif sahələrdə - təhsil, hüquq-mühafizə, mühəndislik və hərbi xidmət sahələrində fəaliyyət göstərir. Bu, böyük bir nəsil ənənəsinin davamıdır.

Onun ailə tarixində həm də mühüm bir məqam var: bacısı oğlu Birinci Qarabağ müharibəsində şəhid olub. Bu fakt ailənin müxtəlif nəsillər üzrə vətənə xidmət ənənəsinin davam etdiyini göstərir.

1988-ci il hadisələri zamanı doğma yurdundan deportasiya edilən Kamil Rüstəmov ömrünün son illərini Bakıda yaşayıb və 2001-ci ildə vəfat edib.

Onun həyatı XX əsrin ən mürəkkəb tarixi hadisələrinin içindən keçmiş bir insan ömrüdür - müharibə, sürgün, zəhmət və ailə məsuliyyəti bu taleyin əsas xəttini təşkil edir. Bu gün onun xatirəsi ailəsinin yaddaşında və onu tanıyanların qəlbində yaşayır. Qələbə günü belə ömürlərin yalnız xatırlanması deyil, həm də onların formalaşdırdığı mənəvi dəyərlərin gələcək nəsillərə ötürülməsi üçün bir yaddaş körpüsüdür.