Müharibənin sonu yaxın deyil: Berlin sülh danışıqlarında vacib nüans var The Telegraph

Sülh danışıqları nəticə verməsinə baxmayaraq, Ukraynanın Rusiyaya qarşı müharibəsinin yaxın vaxtlarda sona çatacağı barədə danışmaq hələ çox erkəndir. 

Qaynarinfo xəbər verir ki, belə qənaətə Britaniyanın "The Telegraph" nəşri gəlib. 

Danışıqların ümumi vəziyyəti

• ABŞ, Ukrayna və Avropa liderləri Berlində potensial sülh razılaşması üzərində danışıblar və bəzi əsas məsələlərdə razılıq əldə olunub – o cümlədən təhlükəsizlik zəmanətləri üzrə. Bu zəmanətlər Ukraynaya ABŞ və Avropa tərəfdən verilə bilər. 

• Avropa liderlərinin birgə bəyanatında Ukraynanı dəstəkləyəcək çoxmillətli qüvvələrin yaradılması, gələcəkdən hərbi hücumlara qarşı hüquqi tədbirlər, Ukraynanın Avropa İttifaqına inteqrasiyası və ordusunun gücləndirilməsi kimi təkliflər yer alıb. 

• Sülhü təmin edəcək mexanizm olaraq ABŞ tərəfindən atəşkəsin monitorinqi və müşahidəsi mexanizmi də müzakirə edilir. 

Hələ həll edilməmiş məsələlər

Nəşr vurğulayır ki, bu danışıqlar hələ müharibənin bitdiyi anlamına gəlmir: 

• Rusiya tərəfi ilə Ukrayna arasında ən əsas fikir ayrılığı – işğal olunmuş torpaqların taleyidir. 

• Danışıqlarda ABŞ tərəfinin Rusiyadan işğal olunmuş ərazilərdə "iqtisadi azad zonalar” yaradılması fikri üzərində də müzakirələr getdiyi bildirilir. Bu, əslində Ukraynanı suveren ərazilərindən güzəştə getməyə məcbur etmə cəhdi kimi qiymətləndirilir və Kiyev bunu qəbul etmir. 

• Planın, Amerikan məmurlarının sözlərinə görə, Ukrayna ordusunun bir hissəsini geri çəkilməsi tələbini də əhatə etdiyi bildirilir. 

Rusiya tərəfinin mövqeyi

Hazırda tam və rəsmi sülh razılaşmasını Rusiyanın imzalayıb-imzalamayacağı məlum deyil. Amerikalı rəsmilərin bəyan etdiyi kimi, Moskva bəzi təhlükəsizlik zəmanətlərini qəbul etməyə razı görünə bilər, lakin əvvəlki optimist proqnozlar artıq daha ehtiyatlı yanaşma ilə qiymətləndirilir. 

Ukrayna və suverenlik

Prezident Volodimir Zelenski dəfələrlə bəyan edib ki, Ukrayna nə de yure (hüquqi), nə də de fakto (praktik) Donbası Rusiyaya verməyi düşünmür və torpaqların suverenliyi onun üçün prioritetdir. 

Qeyd edək ki, Berlində keçirilən sülh danışıqları müəyyən irəliləyişə baxmayaraq, müharibənin yaxın vaxtda bitməsi üçün hələ aydın nəticə yoxdur. Əsas fikir ayrılığı Donbas və digər işğal olunmuş ərazilərin statusu ilə bağlıdır və bu, tərəflər arasında hələ də ciddi mübahisə mövzusudur. Həmçinin bəzi təkliflər Ukraynanı öz torpaqlarını güzəştə getməyə məcbur edə bilər, lakin Kiyev bunu rədd edir. 

Alpər