Naməlum obyekt sürətlə Yerə yaxınlaşır

Ulduzlararası kometa 3I/ATLAS dekabrın 19-da Yerə ən yaxın nöqtəsinə çatacaq və Günəş sistemini ziyarət edən ən qeyri-adi səma cisimlərindən biri kimi alimlərin diqqət mərkəzində olacaq.

Reyting.az xəbər verir ki, bu obyekt adi kometa deyil. 3I/ATLAS Günəş sisteminə başqa bir ulduz sistemindən daxil olan üçüncü səma cismidir və onun ulduzlararası mənşəyi qəti şəkildə təsdiqlənib.

Bundan əvvəl bu statusu yalnız 2017-ci ildə kəşf edilən sirli 1I/‘Oumuamua və 2019-cu ildə müşahidə olunan 2I/Borisov daşıyırdı.

İyul ayında NASA-nın dəstəklədiyi ATLAS teleskopları tərəfindən Çilidə aşkar edilən 3I/ATLAS-ın orbiti onun Günəş sistemimizə aid olmadığını açıq göstərir. Hesablamalara əsasən, bu ulduzlararası “qonaq” qısa səfərindən sonra yenidən ulduzlararası fəzaya qayıdacaq.

Bu hadisə alimlər üçün olduqca həyəcanvericidir, çünki belə cisimlər planetlərin və kometlərin digər ulduzların ətrafında necə formalaşdığı barədə birbaşa ipucları verir.

Avropa Kosmik Agentliyinin (ESA) məlumatına görə, 3I/ATLAS Yerə ən yaxın olduğu anda planetimizdən təxminən 270 milyon kilometr məsafədə olacaq. Bu, Yer ilə Günəş arasındakı məsafədən təxminən iki dəfə çoxdur və buna görə də kometa Yer üçün heç bir təhlükə yaratmır.

Tədqiqatçılar kometin Günəşdən aldığı istilik nəticəsində ayrılan toz və qazı araşdıraraq digər ulduz sistemlərində mövcud olan materialların kimyəvi tərkibini müəyyənləşdirməyi hədəfləyirlər.

Son aylarda Hubble Kosmik Teleskopu, Yupiterə yönəlmiş JUICE kosmik aparatı və çoxsaylı yerüstü teleskoplar yüksək sürətlə hərəkət edən ulduzlararası “qonağı” müşahidə edirlər. Elmi ictimaiyyət belə nadir səma obyektini qaçırmaq niyyətində deyil.

Səma həvəskarları üçün də sevindirici xəbər var. Virtual Teleskop Layihəsi 3I/ATLAS-ın xüsusi tranzitinin canlı yayımını təqdim edəcək. Canluka Masi tərəfindən aparılacaq yayım 18 dekabr axşam saatlarında başlayacaq və pulsuz yayımlanacaq.

Kosmosun dərinliklərindən gələn bu qısa səfər Günəş sistemimizin kosmik qonşuluğunun nə qədər açıq və dinamik olduğunu bir daha xatırladır.

V. QULİYEV