Icma.az
close
up
RU
Menu

C vitaminini necə qəbul etmək lazımdır? Həkimdən məsləhət

Dünyada ilk: "Qızılalma" Türkiyə ordusunda... Foto

Alyona Əliyeva Bakı Xoreoqrafiya Akademiyasından paylaşım edib

Hövsanda dəniz qəhvəyi rəngə boyandı Xəzəri kim çirkləndirir? Foto/video

Bəxtiyar Aslanbəyli: AÇG də sərbəst qaz layihəsi üzrə işlər qrafikə və büdcəyə uyğun aparılır

Almaniya klubu “Qalatasaray”ın futbolçusuna elçi düşdü

İstehlakçıları hansı hallarda aldadırlar? 41 protokol tərtib edilib

Xərçəngə səbəb olan qidalar Siyahı yeniləndi

Bu gün Xudayar Yusifzadənin doğum günüdür

Bakıda 8 yaşlı uşağın ödündən kista çıxarıldı

Azərbaycan Milli İncəsənət Muzeyinin direktoru Şirin Məlikova Türkiyədə beynəlxalq konqresdə çıxış edib (Foto)

Yaddaşı gücləndirən burun damcıları siçanlar üzərində sınaqdan KEÇİRİLDİ

Ağ Ev Trampın sammit zamanı yatması barədə məlumatları təkzib edib

PR süni intellekt axtarış sistemlərindəki təsirini necə ölçməlidir?

Deputat: “Vyetnam Azərbaycan üçün yeni bazar ola bilər”

Elxan Səmədov: Xankəndi azarkeşlərinin komandalarını öz şəhərlərində dəstəkləməsi xüsusi əhəmiyyət daşıyır

Azərişıq ASC elektroenergetika sektorunda əldə olunan nailiyyətləri beynəlxalq enerji forumunda təqdim edib

DİN və Baş Prokurorluq 2 noyabr mitinqinin təşkilatçılarına xəbərdarlıq edib

Anthropic in səhmləri Nasdaq da ticarətin ilk günündə 17 % artıb

“iPhone”un 20 illiyinə özəl model üçün iki fərqli dizayn sınaqdan keçirilir

Nəhəng gəmilərin ürəyi : Təyyarədaşıyanın nüvə reaktoru necə işləyir?

Nəhəng gəmilərin ürəyi : Təyyarədaşıyanın nüvə reaktoru necə işləyir?

Qaynarinfo saytına istinadən Icma.az xəbər verir.

Nüvə təyyarədaşıyan gəmiləri illərlə yanacaq doldurmadan dənizlərdə üzməyə qadirdir. 

Qaynarinfo "Wionews"a istinadən xəbər verir ki, onların muxtariyyətinin sirri hərəkət, elektrik enerjisi və bütün gəmi sistemlərinin işləməsini təmin edən kompakt reaktordadır.

Nüvə təyyarədaşıyan gəminin əsasını uran-235 atomlarının nüvə bölünməsi təşkil edir. Reaktorun nüvəsinin içərisində idarə olunan zəncirvari reaksiya baş verir və bu zaman çoxlu miqdarda istilik enerjisi ayrılır. Bu istilik partlayış üçün deyil, yüksək təzyiq altında suyun qızdırılması üçün istifadə olunur.

Reaktor ikiqat dövrəli sistem prinsipi ilə işləyir. Birinci möhürlənmiş dövrədə su son dərəcə yüksək təzyiq altında dövran edir ki, bu da onun 300 dərəcədən yuxarı temperaturda belə qaynamasının qarşısını alır. O, nüvədən istiliyi çıxarır və radioaktiv elementlərin xaricə buraxılmadan daha da irəli ötürür.

Buxar generatorlarında birincil dövrədən gələn istilik ikinci dövrəyə ötürülür, burada su artıq qaynayır və yüksək təzyiqli buxara çevrilir. Təyyarə gəmisinin pərvanə vallarını hərəkətə gətirən əsas turbinləri fırladan da məhz bu buxardır. Bunun sayəsində 100.000 tonluq gəmilər 30 uzeldən (təxminən 56 km/saat) çox sürətə çata bilir.

Buxarın bir hissəsi hərəkətə deyil, elektrik enerjisi istehsalına yönəldilir. Turbogeneratorlar işıqlandırma və radardan tutmuş ən son "Gerald R. Ford" sinifli təyyarə gəmilərində istifadə olunan mürəkkəb elektromaqnit təyyarə buraxılış katapultlarına (EMALS) qədər bütün gəmi sistemlərini enerji ilə təmin edir.

Nüvə təyyarə gəmilərinin əsas üstünlüklərindən biri onların davamlılığıdır. ABŞ Hərbi Dəniz Qüvvələrinin məlumatına görə, müasir reaktorlar, xüsusən də A1B tipli reaktorlar, yanacaq doldurmadan 25 ilə qədər işləyə bilər və bu da belə gəmiləri yanacaq logistikasından faktiki olaraq müstəqil edir.

Reaktorun təhlükəsizliyi hafnium da daxil olmaqla neytron udma materiallarından hazırlanmış idarəetmə çubuqları ilə təmin edilir. Lazım gələrsə, onlar dərhal nüvəyə yerləşdirilir, zəncirvari reaksiyanı dayandırır və reaktorun gücünün tez bir zamanda azaldılmasına və ya tamamilə bağlanmasına imkan verir.

Nüvə reaktorunu təyyarə gəmisinin ürəyinə - dünyanın istənilən yerində aylarla döyüş tapşırıqlarını yerinə yetirə bilən əsl "üzən şəhərə" çevirən məhz bu idarəetmə, güc və muxtariyyət kombinasiyasıdır.

Aydın

Hadisənin gedişatını izləmək üçün Icma.az saytında ən son yeniliklərə baxın.
seeBaxış sayı:136
embedMənbə:https://qaynarinfo.az
archiveBu xəbər 10 Yanvar 2026 20:45 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

C vitaminini necə qəbul etmək lazımdır? Həkimdən məsləhət

19 Noyabr 2026 09:27see322

Dünyada ilk: "Qızılalma" Türkiyə ordusunda... Foto

19 Noyabr 2026 19:51see319

Alyona Əliyeva Bakı Xoreoqrafiya Akademiyasından paylaşım edib

19 Noyabr 2026 21:02see300

Hövsanda dəniz qəhvəyi rəngə boyandı Xəzəri kim çirkləndirir? Foto/video

19 Noyabr 2026 14:04see295

Bəxtiyar Aslanbəyli: AÇG də sərbəst qaz layihəsi üzrə işlər qrafikə və büdcəyə uyğun aparılır

19 Noyabr 2026 15:22see277

Almaniya klubu “Qalatasaray”ın futbolçusuna elçi düşdü

20 Noyabr 2026 01:32see271

İstehlakçıları hansı hallarda aldadırlar? 41 protokol tərtib edilib

19 Noyabr 2026 17:17see271

Xərçəngə səbəb olan qidalar Siyahı yeniləndi

19 Noyabr 2026 18:59see265

Bu gün Xudayar Yusifzadənin doğum günüdür

20 Noyabr 2026 06:19see253

Bakıda 8 yaşlı uşağın ödündən kista çıxarıldı

19 Noyabr 2026 19:14see250

Azərbaycan Milli İncəsənət Muzeyinin direktoru Şirin Məlikova Türkiyədə beynəlxalq konqresdə çıxış edib (Foto)

19 Noyabr 2026 18:45see243

Yaddaşı gücləndirən burun damcıları siçanlar üzərində sınaqdan KEÇİRİLDİ

20 Noyabr 2026 00:00see234

Ağ Ev Trampın sammit zamanı yatması barədə məlumatları təkzib edib

19 Noyabr 2026 21:00see228

PR süni intellekt axtarış sistemlərindəki təsirini necə ölçməlidir?

19 Noyabr 2026 13:48see222

Deputat: “Vyetnam Azərbaycan üçün yeni bazar ola bilər”

19 Noyabr 2026 15:03see222

Elxan Səmədov: Xankəndi azarkeşlərinin komandalarını öz şəhərlərində dəstəkləməsi xüsusi əhəmiyyət daşıyır

20 Noyabr 2026 00:06see212

Azərişıq ASC elektroenergetika sektorunda əldə olunan nailiyyətləri beynəlxalq enerji forumunda təqdim edib

19 Noyabr 2026 17:30see203

DİN və Baş Prokurorluq 2 noyabr mitinqinin təşkilatçılarına xəbərdarlıq edib

20 Noyabr 2026 06:10see200

Anthropic in səhmləri Nasdaq da ticarətin ilk günündə 17 % artıb

20 Noyabr 2026 07:19see200

“iPhone”un 20 illiyinə özəl model üçün iki fərqli dizayn sınaqdan keçirilir

20 Noyabr 2026 22:20see199
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri