Paşinyanın bu ehtiyatlı davranışı təkcə qorxu ilə bağlı deyil... Qafar Çaxmaqlı

Ermənistanın Baş naziri Nikol Paşinyan Azərbaycana paralel şəkildə Qarabağ ermənilərinin qayıdışı və azərbaycanlıların Qərbi Azərbaycana qayıdışı məsələlərini bağlamağı təklif edib. O, bu iki mövzunu paralel bağlamaq üçün birgə yol xəritəsi qəbul etməyə çağırıb.

Mövzu ilə bağlı Redaktor.az-a danışan politoloq Qafar Çaxmaqlı bildirdi ki, Nikol Paşinyanın Qarabağ ermənilərinin qayıdışı ilə bağlı mövqeyi son zamanlar bu dövlət başçısının apardığı siyasətin tərkib hissəsidir. Onun sözlərinə görə, Qarabağ ermənilərinin geri dönüşü ilə bağlı real bir məsələ yoxdur:

"Ermənistanın siyasi gündəmində belə bir mövzunun olmadığını Paşinyan dəfələrlə vurğulayıb və bildirib ki, bu məsələ çox təhlükəli nəticələrə gətirib çıxara bilər. Çünki Ermənistan dövləti bu mövzunu gündəmə gətirsə, Azərbaycan ərazilərinə iddialar yenidən ortaya çıxa bilər və bu da müharibəyə səbəb ola bilər. Azərbaycan öz ərazisində hər hansı separatçı qüvvənin, separatçı meyilli insanların mövcudluğunu istəmir. Qarabağdan çıxan ermənilər isə bu separatizmi Ermənistanda davam etdirirlər. Nikol Paşinyan da bu məsələyə münasibətdə çox ehtiyatlı davranır. Bu ehtiyatlı davranış təkcə qorxu ilə bağlı deyil, həm də Azərbaycanla yeni bir münaqişəyə girməkdən çəkinmək deməkdir.

İkincisi, Qərbi Azərbaycan türklərinin öz tarixi vətənlərinə qayıtması məsələsi tamamilə fərqli bir situasiyadır, fərqli bir siyasi hadisədir. Azərbaycan haqlı olaraq, yəni bu gün ölkədə yaşayan insanlar öz tarixi yerlərinə, tarixi vətənlərinə qayıtmaq hüququna malik vətəndaşlara dəstək verir. Bu dəstək ondan ibarətdir ki, onların beynəlxalq hüquqla tanınan haqqı var. Unutmamalıyıq ki, biz həmin ərazilərdə əsrlər boyu yaşamışıq və orada dövlətimiz olub. 1828-ci ildə bu dövlətə Rusiya tərəfindən son qoyulub, İrəvan xanlığı işğal edilib. Xanlıq isə balaca bir dövlət idi və Azərbaycan türklərinə, türklərin bir qisminə aid olan bir dövlət kimi tarixdə mövcud olub. Ermənilərin isə nə Azərbaycan torpaqlarında, nə də Şərqi Anadoluda, yəni indiki Türkiyə ərazisində heç vaxt belə bir dövləti olmayıb. Buna baxmayaraq, belə iddialarla çıxış etmələri sadəcə olaraq gülüncdür".

Qafar çaxmaqlı hesab edir ki, Paşinyanın belə paralel aparması bir qədər şişirdilir:

"Çünki Paşinyan heç vaxt belə paralellər aparmır. O, qərbi azərbaycanlıların Ermənistana qayıdışı məsələsinə bir neçə dəfə münasibət bildirib və bunu qəti şəkildə qəbul etməyən siyasi mövqe ortaya qoyub. Amma bu məsələ Ermənistanın siyasi palitrasında müzakirə mövzusu olaraq qalır və bu müzakirələr nəticəsində müəyyən bir mövqeyə gəlmək mümkün ola bilər. Çünki qərbi azərbaycanlıların öz tarixi vətənlərinə qayıtmaq haqqı beynəlxalq haqqdır və beynəlxalq hüquq çərçivəsində tənzimlənməsi, həyata keçirilməsi mümkündür. Bu məsələ gələcəkdə Ermənistan dövləti ilə qərbi azərbaycanlıların təşkilatları arasında aparılacaq danışıqların da predmeti ola bilər. Bu isə gələcəyin işidir. Mənə elə gəlir ki, bu məsələ Ermənistanda iddia edildiyi kimi Azərbaycanın basqısı deyil, əksinə, bu ölkədən çıxarılmış milyonlarla insanın real və qanuni haqqıdır".

Nuriyyə NATİQQIZI