Qar əslində ağ deyil: Ekspertlərdən təəccüblü izahat

Qarın ağ rəngi günəş işığından qaynaqlanır və günəş işığı görünən spektrin bütün rənglərini yayır.

Qar dənəcikləri su kimi şəffaf görünən kiçik buz kristallarıdır. Bəs niyə qar ağ görünür?

Lent.az-ın xarici mediaya istinadla xəbərinə görə, The Weather Channel və Weather.com saytlarının baş rəqəmsal meteoroloqu Conatan Belles qeyd edib ki, qar qar dənəcikləri toplusudur — buz hissəcikləri yağdıqca getdikcə daha çox kiçik su buxarı parçalarını donduraraq altıbucaqlı forma əmələ gətirir.

Mürəkkəb kristal quruluşlarına görə qar dənəcikləri işığı demək olar ki, güzgü kimi əks etdirir və qarı ağ göstərir.

Kolorado ştatının Boulder şəhərində yerləşən Milli qar və buz məlumat mərkəzinin direktoru Mark Serreze izah edib ki, qarın ağ rəngi günəş işığından qaynaqlanır və bu işıq görünən spektrin bütün rənglərini - qırmızı, narıncı, sarı, mavi, yaşıl, indiqo və bənövşəyi rəngləri yayır.

Bu rənglər qarın üzərinə düşəndə, hər bir çoxşaxəli buz kristalı və ya qar dənəciyi rəngləri kiçik bir prizma kimi yayır. Gözlərimiz bu rəng qarışığını ağ kimi qəbul edir.

Qar hansı rənglərdə olur?

Ekspertlər qeyd edirlər ki, qar həmişə ağ rəngdə olmur.

"Qum dənəcikləri qarı bir az qızılı qəhvəyi rəngə çevirə bilər və havada və ya yerdə pas, hətta bakteriya və ya yosun olduqda qar qırmızı rəngə çevrilə bilər", - Conatan Belles qeyd edib.

Kaliforniyadakı Syerra-Nevada dağları, Fransa və İtaliya Alpları və Asiyadakı Himalay dağları kimi yüksək hündürlükdə, qarla örtülü ərazilərdə qırmızı qar ləkələrinə rast gəlinir ki, bunlar da buzlu suda yaxşı yaşayan soyuğu sevən yaşıl yosun növü olan “Chlamydomonas nivalis”in nəticəsidir.

Qırmızı rəng günəşdən qoruyucu rolunu oynayan, yosunların yaşıl xlorofilini zərərli ultrabənövşəyi şüalardan qoruyan və qara çəhrayı və ya qırmızı rəng verən parlaq qırmızı karotenoid piqmentdən gəlir.

Antarktidada pinqvin nəcisi, yedikləri qidalardan, xüsusən də krilldən gələn piqmentlər səbəbindən qarı çəhrayı rəngə boyayir.

Buzlaqların mavi rəngi, tez-tez İslandiya və Alyaska kimi yerlərdə müşahidə olunur, çünki qalın, sıx buz qırmızı və sarı kimi daha uzun dalğa uzunluqlu işığı udub, daha qısa mavi dalğa uzunluqlarını gözlərimizə səpir.

Qarın görünüşünə təsir edən amillər

Buludlar tez-tez qarın görünüşünə təsir göstərir. Mark Serrezeyə görə, onlar qarı göydən ayırd etməyi demək olar ki, qeyri-mümkün edən sərt və təhlükəli qış hava şəraitinin yaranmasına səbəb ola bilər.

Səmanı çarşaf kimi örtən alçaq təbəqəli buludlar və qarla örtülü səth işığı bərabər şəkildə əks etdirərək dərinlik qavrayışını tamamilə pozur. Buna çox vaxt "düz işıq" deyilir, yəni kölgələri aradan qaldıran və hər şeyi vahid edən dağınıq işıq.

Qar korluğu adlanan bir şey də var.

"Qar dənəciklərini bir-birinə yapışmış qırıq güzgünün kiçik hissəcikləri kimi düşünün. Bu parçaların üzərinə fənər yandırsanız, kor olacaqsınız. Günəş işığı bütün bu ayrı-ayrı qar dənəciklərinə düşəndə, həmin işığı birbaşa sizə tərəf səpir", - Belles bildirir.

Qarın günəşin ultrabənövşəyi şüalarını əks etdirmə qabiliyyəti xizək sürərkən və ya açıq havada qarda olarkən şiddətli günəş yanığı ala biləcəyinizin səbəbidir. Buna görə də, özünüzü ultrabənövşəyi şüalarından qorumaq üçün günəşdən qoruyucu krem taxmaq və günəşdən qoruyucu vasitələrdən istifadə etmək yaxşı bir fikirdir.

Beləliklə, əslində, təzə ağ qar örtüyü göy qurşağının bütün rənglərini ehtiva edir. Bu rənglər sadəcə təmiz ağ görünür.