Qərb sülhə mane olur, Tramp Paşinyanı Moskvanın qucağına itələyir

Ermənistanın baş naziri Nikol Paşinyan son iki həftə ərzində ikinci dəfə Rusiyaya səfər edir. Dekabrın 13-də o, Moskvada olub. Dekabrın 25-də isə Sankt-Peterburqda MDB sammitində iştirak edəcək və Avrasiya İqtisadi Şurasının iclasına şəxsən sədrlik edəcək. Moskvada olduğu kimi, Sankt-Peterburqda da ona Putinlə ayrıca görüş vəd etmirlər. Niyə İrəvan son vaxtlar Moskvaya qarşı kobud hücumlarını dayandırıb, Paşinyan isə Rusiyaya tez-tez qonaq gedir və Trampın qələbəsinin bununla nə əlaqəsi var?

Oxu.Az xəbər verir ki, bu suallara NEWS.ru cavab tapmağa çalışıb.

Məqalədə Paşinyanın 2023-cü ildə MDB və KTMT sammitlərinin əksəriyyətini buraxdığı xatırladılıb. Lakin indi Ermənistanın Rusiyadakı sammitləri boykot etməyi dayandırmasının səbəbi Donald Trampın ABŞ prezidenti seçilməsidir.

Bu fikri rusiyalı politoloq Dmitri Solonnikov səsləndirib.

"Avropa və ABŞ-də konfiqurasiya dəyişir. Trampın qələbəsi Vaşinqtonda təcridçilik meyillərinin artmasından xəbər verir. Bundan əlavə, Paşinyan Corc Sorosun himayəsindədir və bu, Trampın birbaşa, şəxsi düşmənidir. Avropa İttifaqına gəlincə, onun indi geosiyasi eksperimentlər üçün resursları daha azdır, hətta uzun müddət Cənubi Qafqazın işlərinə qarışan Fransanın belə", - politoloq NEWS.ru-ya izah edib.

Paşinyan Qərbin əhval-ruhiyyəsindəki dəyişiklikləri, eləcə də Qərblə münaqişəyə girmiş qonşu Gürcüstanda baş verənləri nəzərə almaya bilməz. Çünki Ermənistan məhz bu ölkə vasitəsilə Avropa İttifaqı ilə quru əlaqələrini qoruyub saxlayır. "Paşinyanın hələ də Ermənistanın Aİ və NATO-ya daxil olması arzuları var. Bu səbəbdən bir vaxtlar Paşinyan hakimiyyətə gətirildi. Lakin bu "istəklər" getdikcə daha az reallaşır. Ona görə də o, öz siyasətini korrektə edib Rusiya ilə əlaqələri yenidən gücləndirməyə məcburdur. Bununla belə, Paşinyan söz oyunu ustasıdır. Bu gün vəd verir, sabah ondan imtina edir", - deyə Solonnikov qeyd edib.

Ekspert vurğulayıb ki, keçən il Paşinyan Putinlə görüşə biləcəyi əksər sammitləri boykot etsə də, bu il yenidən onlara qatılmağa başlayıb.

O bəyan edib ki, Ermənistan artıq Qərbi maraqlandırmır, ona görə də heç kim bu ölkəni nə Avropa İttifaqına, nə də NATO-ya üzv olmağa dəvət etmir.

"İrəvan indiki konfiqurasiya daxilində fəaliyyət göstərəcək, Avropaya qaçmaq üçün fürsət pəncərəsinin yenidən açılmasını gözləyəcək. Paşinyan qərbyönlü siyasətçi olub və olaraq qalır. Onun hakimiyyəti altında Rusiyaya qarşı münasibətdə köklü dəyişiklik gözləmək lazım deyil", - politoloq xəbərdarlıq edib.

Noyabr ayında, Donald Trampın prezident seçkisində qələbəsindən dərhal sonra Rusiya Xarici Kəşfiyyat Xidməti amerikalı diplomatların Ukrayna və Moldovada sınaqdan keçirilmiş sxemlərdən istifadə edərək Ermənistandakı işləri sürətləndirdiyini bildirib. Xidmətin mətbuat bürosunun verdiyi məlumata görə, "ABŞ Dövlət Departamenti Ermənistanda qərbyönlü vətəndaş cəmiyyəti strukturlarının fəaliyyətini stimullaşdırmaq üçün tədbirlər kompleksi üzərində işi nəzərəçarpacaq dərəcədə sürətləndirib".

"Bayden administrasiyasının daha çox proqrama başlamaq, QHT-lərə mümkün qədər çox pul ayırmaq istəyi var ki, demokrat prezident Ağ Evi tərk etdikdən sonra dünyanın müxtəlif yerlərində aparılan ideoloji iş davam etsin".

Bu barədə Rusiya Beynəlxalq Əlaqələr Şurasının elmi direktoru Andrey Kortunov məlumat verib.

"Biz görürük ki, bu proses Ukrayna üçün artıq başlayıb. Bunun Ermənistanın özündə də davam etməsi tamamilə mümkündür", - o bildirib.

"Paşinyan başa düşür ki, Ermənistan Avrasiya İqtisadi İttifaqından çıxarıla bilər, lakin bu, İrəvan üçün tamamilə əvəzolunmaz təşkilatdır", - Ermənistan Demokratik Partiyasının lideri, Respublika Prezidenti keçmiş məsləhətçisi Aram Sarkisyan deyib.

Onun sözlərinə görə, İrəvan Rusiya ilə 14 milyard dollara çatan ticarət dövriyyəsini itirmək istəmir. Paşinyan Moskva ilə ünsiyyətdən tamamilə imtina etməyib, o, belə bir çıxış yoluna eyham vursa da, heç vaxt KTMT-dən çıxmayıb.

"Paşinyanın Sankt-Peterburqdakı hazırkı görüşün sədri olmağa razılığı Rusiyaya dönüş kimi qəbul edilməməlidir, çünki onun jestləri ziddiyyətli olaraq qalır". Müxalifətçi hesab edir ki, məhz bu yay Ermənistan hakimiyyəti rus sərhədçilərini Zvartnots aeroportunu tərk etməyə məcbur edib. Deməli, siyasi münasibətlər iqtisadi münasibətlərlə eyni deyil. İrəvanla Moskvanın birliyi faktiki olaraq artıq mövcud deyil. Mövcud hökumət dövründə münasibətlərdəki buzların əriməsini gözləmək yersizdir.

Sarkisyan hesab edir ki, hazırda erməni lider eyni anda iki tərəfdən təzyiqə məruz qalır. Bir tərəfdən qonşu Azərbaycan onu sülh müqaviləsi üzrə danışıqları yubatmağa çalışmasına görə tənqid edir. Digər tərəfdən, ölkə daxilindəki radikal millətçilər, əksinə, Paşinyanı qonşusu ilə dialoqda "həddindən artıq yumşaqlıq"da qınayırlar. Bununla yanaşı, Sarkisyanın fikrincə, Ermənistan rəhbərliyi hələ də ən çox Qərbin fikrini rəhbər tutur.

Müxalifətçi hesab edir ki, "İndi Paşinyan Azərbaycanla sərhədin demarkasiyasını gecikdirir və yəqin ki, bunu yenə "Qərbin diktəsi ilə" edir. Beləliklə də, Qərb Cənubi Qafqazda sülh prosesinə əngəl törədir.