Qəzzada atəşkəsə saatlar qaldı Razılaşmanın şərtləri nələrdir?

Qətər Xarici İşlər Nazirliyi HƏMAS və İsrail arasında atəşkəsin 24 saatdan az müddətdə qüvvəyə minəcəyini açıqlayıb.

Metbuat.az xəbər verir ki, Qətərin xarici işlər naziri Məcid əl-Ənsari atəşkəsin bazar günü yerli vaxtla səhər saat 8:30-da başlayacağını bildirib. O, insanlara ehtiyatlı olmağı və müqavilə qüvvəyə minən kimi səlahiyyətlilərdən göstəriş gözləməyi tövsiyə edib.

İsrail Nazirlər Kabineti isə bu gün səhər tezdən Qəzzada atəşkəs razılaşmasını təsdiqləyib. Razılaşma onlarla girovun azad edilməsini və HƏMAS ilə 15 aylıq müharibənin dayandırılmasını ehtiva edir.

Atəşkəs barədə xəbərlərə baxmayaraq, bu gün İsrailin mərkəzində siqnallar səslənib və Yəməndən atılan mərmilərin qarşısınının alındığı bildirilib. İranın dəstəklədiyi husilər son həftələrdə raket hücumlarını artırıb. Məlumata görə, hücumlar Qəzzadakı müharibəyə görə İsrailə və Qərbə təzyiq etmək məqsədi daşıyan kampaniyanın bir hissəsidir.

Atəşkəsin birinci mərhələsinə əsasən, İsrail tərəfindən həbs edilən yüzlərlə fələstinlinin qarşılığında qarşıdakı altı həftə ərzində 33 girov azad ediləcək. Kişi əsgərlər də daxil olmaqla, qalanları ilə bağlı birinci mərhələdə danışıqlar aparılacaq, ikinci mərhələdə isə buraxılacaqlar. Həmas bildirib ki, daimi atəşkəs və İsrailin tam çıxarılması olmadan qalan əsirləri azad etməyəcək.

Lakin müharibə dövründə ikinci belə atəşkəslə bağlı mühüm suallar cavabsız qalır. Buna azad ediləcək 33 girovun adı və onlardan hansının hələ də sağ olduğu da daxildir.

HƏMAS razılaşmanın ilk günündə üç qadını, yeddinci gündə dörd qadını, qalan 26 qadını isə növbəti beş həftə ərzində azad etməyə razılaşıb. Fələstinli məhbuslar da azad ediləcək. İsrailin Ədliyyə Nazirliyi razılaşmanın birinci mərhələsində azad ediləcək 700-dən çox adamın siyahısını açıqlayıb və azadlığın bazar günü yerli vaxtla saat 16:00-dan əvvəl başlamayacağını bildirib. Qeyd edək ki, siyahıdakı şəxslərin hamısı gənc və ya qadınlardır.

Birinci mərhələ İsrail qoşunlarının Qəzzanın İsraillə sərhədi boyunca təxminən 1 kilometr (0,6 mil) enində olan bufer zonasına çıxarılması planlarını da əhatə edir. Bu, məcburi köçkün fələstinlilərin öz evlərinə, o cümlədən Qəzzaya və Şimali Qəzzaya qayıtmasına imkan verəcək.

Dağıdılmış bölgədə humanitar yardımın da artması gözlənilir. Yardım daşıyan yük maşınları cümə günü Qəzzaya gedən Rəfah sərhəd keçidinin Misir tərəfində düzülüb. Səhiyyə Nazirliyi bildirib ki, Misir hökumətinin iki naziri yardımın çatdırılması üçün hazırlıqlara nəzarət etmək və yaralı xəstələrin təxliyəsini əhatə etmək üçün şənbə günü Sinay yarımadasının şimalına gəlib.

Xatırladaq ki, HƏMAS 7 oktyabr 2023-cü ildə İsrailə qarşı sərhədyanı hücumu ilə müharibəyə səbəb olub və nəticədə təxminən 1200 nəfər həlak olub, 250 nəfər əsir götürülüb. Qəzzada 100-ə yaxın girov qalıb. Yerli səhiyyə rəsmilərinin bildirdiyinə görə, İsrail 46 mindən çox fələstinlinin ölümünə səbəb olan dağıdıcı hücumla cavab verib. Səlahiyyətlilər mülki şəxslərlə yaraqlılar arasında fərq qoymadıqlarını, öldürülənlərin isə yarıdan çoxunun qadın və uşaqlar olduğunu deyirlər.

Sevinc İbrahimzadə / Metbuat.az