Icma.az
close
up
RU
Menu

Dislipidemiyanın aktual məsələləri: Qərar qəbuletmə vaxtı mövzusunda Elmi praktiki simpozium həyata keçiriləcək

Onkoloji xəstəliklərin müalicəsi sığorta ilə ödənilməlidir Deputatdan TƏKLİF

Deklan Rays “Arsenal”la beşillik müqavilə barədə razılığa gəldi

Uşaqlarınızı bu əşyadan qoruyun Azərbaycanlı həkim (VİDEO

Musiqi alətində ifa edən uşaqlar daha yaddaşlı OLUR

Uorren Baffet 5,5 milyard dollarlıq səhmlərini xeyriyyə fondlarına bağışlayıb

Xərçəngdən sonra ən böyük qorxu: Xəstəlik təkrarlanmasın deyə nə etməli?

Ən çox qazanan televiziya aktyorları...

Küləkli hava şəraiti ilə bağlı sarı xəbərdarlıq verilib

Küləkli havada uşaqlarda qulaq ağrısı və qulaq iltihabı riski artırmı?

Ayxan Abbasov: “Ən aşağı pilləyə düşmüşdük, indi yavaş yavaş yüksəlməliyik”

Dövlət bu xəstələrin də müalicə pulunu ödəyəcək?

Bu ilin büdcəsində niyə profisit yaranıb?

Qışı sərt keçən rayonlarda qaz və işıq limitləri dəyişəcək? VACİB AÇIQLAMA

Xaçmazda ev yandı, 90 yaşlı sahibəsi həlak oldu

PR də strateji planlaşdırma: uğurlu kommunikasiya necə qurulur?

Təcili yardım stansiyasının müdiri işçilərdən rüşvət alır? YENİLƏNİB

Bu ərazidə yeni üç mərtəbəli məktəb TİKİLƏCƏK 9 milyonluq LAYİHƏ

Litva, İslandiya və Estoniya yığmalarından inamlı qələbə Millətlər Liqası

Mərkəzi Gömrük Hospitalında “Blue Code sisteminin tətbiqi və təkmilləşdirilməsi” mövzusunda maarifləndirici tədbir keçirilib

Qısa tənəffüs 10, böyük isə 15 dəqiqə olmalıdır TƏKLİF

Qısa tənəffüs 10, böyük isə 15 dəqiqə olmalıdır TƏKLİF

Demokrat.az portalından əldə olunan məlumata əsasən, Icma.az xəbər verir.

"Ümumtəhsil məktəblərində dərslər və fəsilələr Nazirlər Kabinetinin 3 avqust 2012-ci il tarixli qərarı ilə müəyyən edilib. Hazırda qısa tənəffüs 5, böyük tənəffüs isə 10 dəqiqədir. Tənəffüs prosesinin bu cür olması tədrisə mənfi təsir göstərir".
Bu sözləri Demokrat.az-a açıqlamasında təhsil eksperti Elşən Qafarov deyib. 
O bildirib ki, şagird 5 dəqiqəlik tənəffüsdə yalnız sinifdən çıxır, sanitar qovşağa gedir, su içir və ya bufetə baş çəkir:
"Bu müddət dincəlmək üçün kifayət etmir. Bu səbəbdən də dəhlizdə tələskənlik, itələşmə və aqressiv mühit yaranır. Halbuki məktəb mühitinin vacib hissələrindən biri də fəsilə mədəniyyətidir. Qısa tənəffüslər bu mədəniyyətin formalaşmasına imkan vermir.
Şagird bir dərsdən digərinə keçərkən emosional yükünü atmağa ehtiyac duyur. 5 dəqiqəlik tənəffüsdə isə bu, mümkün olmur. Gərginlik növbəti dərsə daşınır, diqqət və motivasiya azalır, davranış pozuntuları artır. Problem çox vaxt nə dərsdə, nə də müəllimdə deyil, məhz tənəffüsün azlığındadır. Dincəlməyən uşaq diqqətli ola bilmir, beyin isə daimi yüklənmədə öyrənməni çətinləşdirir".
Ekspert deyib ki, bu baxımdan tənəffüslərin bu qədər qısa olması yolverilməzdir:
"Beynəlxalq təcrübədə qısa tənəffüs 10, böyük tənəffüs 15-20 dəqiqə olur. Həmçinin aktiv fəsilələr tətbiq edili. Şagirdlər 20 dəqiqəlik fasilədə açıq havaya çıxır, hərəkət edir, oyun oynayır. Məqsəd tənəffüsü real dincəlmə vaxtına çevirməkdir.
Ən münasib variant qısa tənəffüsün 10 dəqiqəyə, böyük tənəffüsün isə ən azı 15 dəqiqəyə artırılmasıdır. Tənəffüsün az olması dərs prosesinə də mənfi təsir göstərir. Müəllim dərsə başlamazdan əvvəl sinfi sakitləşdirməyə vaxt itirir. Qısa tənəffüsdən sonra şagirdlər yorğun, səbirsiz olur, dərsə tam fokuslana bilmirlər. Bu da dərsin keyfiyyətinin aşağı düşməsinə səbəb olur".
O bildirib ki, məktəb yalnız dərs keçilən yer deyil:
"Sanitar qovşaqların azlığı da problemləri gücləndirir. Bir çox məktəblərdə şagird sayı normadan bir neçə dəfə artıq olduğundan  növbələr yaranır. Bu da tənəffüsün kifayət etməməsinə səbəb olur.
Məktəb mühiti şagirdin rifahına xidmət etməlidir. Fəsilədə uşaq dincəlməli, ehtiyaclarını ödəməli, emosional tarazlığını bərpa etməlidir ki, dərsdə diqqətli və məhsuldar olsun".
Ekspertin sözlərinə görə, uşaqlardan nizam-intizam, yaxşı nəticə gözləyiriksə, onlara normal dincəlmək üçün şərait yaratmalıyıq:
"Tənəffüs müddətlərinin artırılması böyük islahat deyil və tətbiq olunması çətinlik yaratmır. Hətta iki növbəli məktəblər üçün cüzi vaxt fərqi yaratsa da, əldə ediləcək fayda daha böyükdür.
Bu səbəbdən qısa tənəffüslərin 10, böyük tənəffüslərin isə 15-20 dəqiqə olması ən optimal yanaşmadır".
Qeyd edək ki, 2 gün əvvəl Gəncə şəhərində baş verən zəhərlənmədən sonra məktəblilərin qidalanma və fasilə vermək kimi problemləri gündəmə gətirilib. 
Əfsanə Kamal
Demokrat.az
Ən son xəbərləri və yenilikləri almaq üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:241
embedMənbə:https://demokrat.az
archiveBu xəbər 12 Dekabr 2025 20:26 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Dislipidemiyanın aktual məsələləri: Qərar qəbuletmə vaxtı mövzusunda Elmi praktiki simpozium həyata keçiriləcək

16 Noyabr 2026 12:04see267

Onkoloji xəstəliklərin müalicəsi sığorta ilə ödənilməlidir Deputatdan TƏKLİF

16 Noyabr 2026 16:37see265

Deklan Rays “Arsenal”la beşillik müqavilə barədə razılığa gəldi

17 Noyabr 2026 01:11see247

Uşaqlarınızı bu əşyadan qoruyun Azərbaycanlı həkim (VİDEO

16 Noyabr 2026 12:36see243

Musiqi alətində ifa edən uşaqlar daha yaddaşlı OLUR

16 Noyabr 2026 23:43see240

Uorren Baffet 5,5 milyard dollarlıq səhmlərini xeyriyyə fondlarına bağışlayıb

17 Noyabr 2026 04:19see227

Xərçəngdən sonra ən böyük qorxu: Xəstəlik təkrarlanmasın deyə nə etməli?

16 Noyabr 2026 22:45see223

Ən çox qazanan televiziya aktyorları...

16 Noyabr 2026 20:52see219

Küləkli hava şəraiti ilə bağlı sarı xəbərdarlıq verilib

17 Noyabr 2026 05:32see218

Küləkli havada uşaqlarda qulaq ağrısı və qulaq iltihabı riski artırmı?

16 Noyabr 2026 14:44see215

Ayxan Abbasov: “Ən aşağı pilləyə düşmüşdük, indi yavaş yavaş yüksəlməliyik”

17 Noyabr 2026 01:42see212

Dövlət bu xəstələrin də müalicə pulunu ödəyəcək?

16 Noyabr 2026 15:49see210

Bu ilin büdcəsində niyə profisit yaranıb?

16 Noyabr 2026 17:35see206

Qışı sərt keçən rayonlarda qaz və işıq limitləri dəyişəcək? VACİB AÇIQLAMA

17 Noyabr 2026 13:59see206

Xaçmazda ev yandı, 90 yaşlı sahibəsi həlak oldu

16 Noyabr 2026 20:15see204

PR də strateji planlaşdırma: uğurlu kommunikasiya necə qurulur?

17 Noyabr 2026 09:13see189

Təcili yardım stansiyasının müdiri işçilərdən rüşvət alır? YENİLƏNİB

17 Noyabr 2026 14:53see185

Bu ərazidə yeni üç mərtəbəli məktəb TİKİLƏCƏK 9 milyonluq LAYİHƏ

16 Noyabr 2026 18:22see184

Litva, İslandiya və Estoniya yığmalarından inamlı qələbə Millətlər Liqası

16 Noyabr 2026 23:35see179

Mərkəzi Gömrük Hospitalında “Blue Code sisteminin tətbiqi və təkmilləşdirilməsi” mövzusunda maarifləndirici tədbir keçirilib

17 Noyabr 2026 09:14see178
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri