Qrenlandiyada temperatur rekordu iqtisadiyyatın yenidən istiqamətlənməsinə səbəb olub

Bakı, 4 fevral, AZƏRTAC

Bu il ABŞ Prezidenti Donald Trampın iddia etdiyi Qrenlandiyada müşahidələr tarixində ən isti yanvar ayı qeydə alınıb. Orta dünya göstəricisini dörd dəfə üstələyən istiləşmə templəri balıqçılıq və faydalı qazıntıların hasilatı kimi sahələr üçün perspektivləri dəyişir.

AZƏRTAC “Reuters” agentliyinə istinadla xəbər verir ki, Qrenlandiyanın paytaxtı Nuuk şəhərində Danimarka Meteorologiya İnstitutu tərəfindən əldə olunan ilkin temperatur məlumatları yanvar ayında orta temperaturun +0,2 dərəcə Selsi təşkil etdiyini göstərib. Bu göstərici müşahidələr tarixində ən yüksək nəticə olmaqla yanaşı, 1991-2020-ci illər dövrü üzrə tarixi orta göstərici olan 7,7 dərəcəni də xeyli üstələyir.

“İqlim dəyişikliyi artıq Qrenlandiyada açıq şəkildə özünü büruzə verir”, – deyə Danimarka Meteorologiya İnstitutu yanında Milli İqlim Tədqiqatları Mərkəzinin rəhbəri Yakob Hoyer bildirib və qeyd edib ki, mövcud məlumatlar istiləşmənin dünyada orta temperatur artımından dörd dəfə daha sürətlə baş verdiyini göstərir.

Hoyerin sözlərinə görə, havaların isti keçməsi səbəbindən qış aylarında dənizin buz örtüyü sahilboyu getdikcə daha da cənuba doğru uzanır və hətta mövcud olduğu ərazilərdə belə nazikləşir ki, bu da onun nəqliyyat məqsədləri üçün istifadəsini çətinləşdirir. Bu hal Qrenlandiya iqtisadiyyatının əsasını təşkil edən balıqçılığa da təsir göstərə bilər. Əsasən krevet, kambala və treskadan ibarət ov ölkənin ən böyük ixrac məhsuludur və Qrenlandiyanın Statistika İdarəsinin məlumatına görə, 2023-cü ildə ümumi daxili məhsulun 23 faizini təşkil edib, həmin sahə isə bütün iş yerlərinin 15 faizini təmin edir.

Qrenlandiya həm də adada hakimiyyət uğrunda mübarizədə rol oynaya biləcək strateji mineral ehtiyatlara da malikdir. 2023-cü ildə dərc olunmuş Danimarka tədqiqatı göstərib ki, Avropa Komissiyası tərəfindən “kritik əhəmiyyətli xammal” kimi tanınan 34 mineraldan 25-i məhz burada aşkar edilib.

Hoyerin sözlərinə görə, qlobal istiləşmənin digər təsiri ondan ibarət ola bilər ki, hasilat və daşınma xərclərinin azalması hesabına bu cür müəssisələr daha gəlirli olacaq.

Turist turları təşkil edən şirkətin sahibi Kasper Mollerin bildirdiyinə görə, qarın və buzun olmaması qar skuterləri üzərində turları və ya xizək turlarını keçirməyi çətinləşdirir. “Ona görə də indi ancaq barmaqlarımızı çarpazlayıb tezliklə daha çox qar yağacağına ümid etmək qalır”, - deyə o əlavə edib.