Renson İnqonqa: Konstitusiya cəmiyyətin təməlini möhkəmləndirir

Bakı, 22 sentyabr, AZƏRTAC

Azərbaycan Konstitusiyasının 30 illiyinin qeyd olunması dərin düşüncə üçün fürsətdir. 1995-ci ildə ümumxalq səsverməsi nəticəsində qəbul edilmiş Azərbaycan Konstitusiyası dövlət suverenliyinə, birliyinə və qanunun aliliyi əsasında demokratik dövlətin qurulmasına sadiqliyin təzahürüdür.

AZƏRTAC xəbər verir ki, bunu Keniya Respublikasının Dövlət Prokurorluğunun direktoru Renson İnqonqa Azərbaycan Respublikası Baş Prokurorluğunun təşkilatçılığı ilə "Suverenliyin keşiyində: Konstitusiyada Prokurorluğun statusu" mövzusunda dəyirmi masa formatında beynəlxalq konfransda çıxışı zamanı deyib.

Onun sözlərinə görə, bərabərlik, insan ləyaqəti, siyasi plüralizm və sosial ədalət prinsiplərini təsbit edərək Konstitusiya hər bir vətəndaşın hüquq və azadlıqlarının qorunduğu cəmiyyətin təməlini möhkəmləndirir: "Sizin Konstitusiyanızın ən davamlı xüsusiyyətlərindən biri xalqın dövlət hakimiyyətinin mənbəyi kimi tanınmasıdır. Həmin fundamental prinsip idarəetmənin xalqın iradəsindən irəli gəldiyini, onun rifahı naminə həyata keçirildiyini təmin edir. Bununla sıx bağlı olan hakimiyyət bölgüsü Konstitusiya çərçivəsində aydın şəkildə ifadə olunub. Konstitusiya qanunvericilik səlahiyyətlərini Milli Məclisə, icra hakimiyyətini Prezidentə və hökumətə, məhkəmə hakimiyyətini isə məhkəmələrə verməklə, hakimiyyətin bir qurumda cəmləşməsini aradan qaldıraraq, nəzarət və tarazlığı təmin edir. Həmin doktrina sadə struktur quruluşu deyil. O, konstitusional demokratiyanın şah damarıdır. Bununla zəmanət verilir ki, qanunlar legitim əsasla qəbul edilsin, məsuliyyətli şəkildə icra olunsun və qərəzsiz şəkildə təfsir edilsin. Bu halda dövlət qurumlarına etimad güclənir, hökumətin hamının, yəni həm çoxluq təşkil edənlərin, həm də azlıqda olanların xidmətində olmasını təmin edir. Konstitusiyada əsas hüquq və azadlıqların qorunmasına da xüsusi diqqət yetirilir. Qanun qarşısında bərabərlik, azadlıq və təhlükəsizlik, ifadə, vicdan və din azadlığı, habelə ədalət mühakiməsi hüququ Konstitusiyada təsbit olunur. Həmin təminatlar insan hüquqları üzrə Ümumdünya Bəyannaməsinə, Mülki və Siyasi Hüquqlar haqqında Beynəlxalq Razılaşmaya uyğundur və Azərbaycanı insan ləyaqətinin qorunmasına sadiq olan dünya ölkələri cərgəsinə qoşur. Prokurorlar kimi bizim rolumuz həmin konstitusional hüquqların sadəcə arzular deyil, yaşanmış reallıqlara çevirilməsini təmin etməkdə əsas hesab olunur. Hər bir cinayət mühakiməsində təqsirsizlik prezumpsiyasını dəstəkləməyə, ədalətli mühakimə hüquqlarını təmin etməyə və zərərçəkənlərin ləyaqətini qorumağa çalışmalıyıq. Beləliklə, ədalət konstitusionalizmin əməli ifadəsinə çevrilir. Ədalət təmin edir ki, Konstitusiya, sadəcə, mətn kimi oxunmalı deyil, həm də insanların gündəlik həyatında hiss olunmalıdır".