Rusiya Cənubi Qafqazı itirir..?

...SİA-nın məlumatına görə, CEPA yazır ki, Azərbaycan sərnişin təyyarəsinin Rusiya raketi tərəfindən vurulması, Ermənistanla Türkiyə arasında ehtiyatlı yaxınlaşma və Gürcüstanın Avropa İttifaqı ilə kəskinləşən qarşıdurması regionda tektonik dəyişiklikləri əks etdirir.

Rusiyanın Ukraynaya qarşı müharibəsinin başlamasından bəri Moskvanın Cənubi Qafqazdakı təsiri kəskin şəkildə zəifləyib və bu da digər oyunçuların mövqelərini gücləndirməsinə imkan verib.

Dağlıq Qarabağ və ətraf ərazilər üzərində nəzarəti bərpa edən Azərbaycan regional təsirini genişləndirmək siyasətini qəbul edib, Çin, Orta Asiya və Avropa İttifaqı ilə əlaqələri fəal şəkildə inkişaf etdirib.

Moskvanın müttəfiqliyindən məyus olan Ermənistan Rusiyadan asılılığını azaltmaq kursuna başlayıb.

Yerevan Türkiyə ilə münasibətləri normallaşdırmağa və Azərbaycanla sülh müqaviləsi imzalamağa çalışır, eyni zamanda Avropa ilə inteqrasiya yollarını araşdırır.

Gürcüstan isə əksinə olaraq, tədricən Qərbyönlü kursundan uzaqlaşır.

Müxalifətə və etirazçılara artan təzyiq Avropa İttifaqına daxil olmaq perspektivlərini sarsıdıb, Tbilisi hakimiyyəti isə Çin və Rusiyaya yaxınlaşır.

Çin konsorsiumuna verilən Anakliya dərin su limanının tikintisi üçün 2024-cü il müqaviləsi bunu simvolizə edirdi. Rusiyanın zəifləməsi, xüsusən də Ermənistan islahatlarına dəstək və Azərbaycanı Ermənistan ərazisi vasitəsilə Naxçıvanla birləşdirən Amerika TRIPP layihəsi kimi nəqliyyat dəhlizlərinin inkişafı vasitəsilə ABŞ və Avropa Birliyi üçün yeni təsir imkanları açır.

Lakin Moskvanın təsiri tamamilə yox olmayıb. O, enerji sektorunda və regionun elitaları arasında mövqeyini qoruyub saxlayır.

Mövqeyini gücləndirmək üçün Qərb ardıcıl hərəkət etməli və dəyərlərə əsaslanan yanaşmaya əsaslanmalıdır; əks halda Cənubi Qafqaz xarici güclər arasında qeyri-sabitlik və rəqabət zonasına çevrilə bilər.

Əli Babayev