SAĞDAN SOLDAN GƏLƏN TƏHLÜKƏLƏR

Nurəddin İSMAYIL

İkinci Qarabağ müharibəsində suverenliyimizin, ərazi bütövlüyümüzün tam bərpası ilə nəticələnən parlaq qələbəmiz Azərbaycanın regionda və beynəlxalq aləmdə ictimai çəkisini, siyasi nüfuz dairəsini gücləndirməklə yanaşı, ölkəmizə qarşı regional və beynəlxalq səviyyəli təzyiqləri də artırmış oldu. Bu təzyiqlərin bir ucu erməni lobbisinin maliyyə rıçaqlarından yararlanan, hesabatları, siyasi yanaşmaları xristian təəssübkeşliyinə, ikili standartlara söykənən Qərbə, onun patronajı olan ABŞ-yə, digər ucu isə regionun erməni himayədarları Rusiya və İrana gedib çatır.

Qərbin siyasi orientasiyasının bu və ya digər formada icraçısına çevrilən təsisatlar, beynəlxalq təşkilatlar isə insan hüquq və azadlıqlarına aid təqdim etdiyi hesabatlarda Azərbaycanı, vaxtilə Qarabağda yaşayan erməniləri köçə zorlamaqda, onlara qarşı etnik təmizləmə aparmaqda ittihamlar irəli sürür, ədalət məhkəməsinə cəlb edilən keçmiş xunta rejiminin hərbi canilərinə azadlıq tələbi səsləndirirlər.

Fransanın gəlmiş-getmiş prezidentlərinin ən qatı ermənipərəsti, ən qatı Azərbaycan əleyhdarı Makron Azərbaycandan aman diləyən məğlub Ermənistanı dirçəltmək, bu ələyatım ölkə vasitəsi ilə Cənubi Qafqaza soxulmaq üçün dəridən-qabıqdan çıxır, onu ən müasir silahlarla təchiz etməklə bölgəmizdə sülhün və təhlükəsizliyin pozulmasına rəvac verən münaqişə ocağını yenidən körükləyir. Fransanın siyasi təsir dairəsində olan Avropa İttifaqı Ermənistanın Azərbaycanla şərti sərhədləri boyunca müşahidə missiyası adı altında hərbi kəşfiyyat işləri həyata keçirir və missiyanın tərkibinin genişləndirilməsi, uzun müddətli qalıcı olması üçün uzağa gedən planlar reallaşdırır. Yunanstan və bir sıra digər Avropa dövlətləri də Fransanın Ermənistanla bağlı militarist siyasətinə bu və ya digər formada dəstək olmaqdan vaz keçmirlər.

N.Paşinyanın ikili oyunlarından, Qərbə yon tutmasından qəzəblənən Rusiya İkinci Qarabağ savaşında Azərbaycana münasibətdə neytrallığını saxlasa da, sonrakı dönəmdə Ermənistan daxilində kök salan revanşist qüvvələri hərəkətə gətirməklə iki ölkə arasında sülh sazişinin imzalanmasını əngəlləmək, Azərbaycanın qarşısına Putin Rusiyasına boyun əyən, Paşinyansız Ermənistan çıxarmaq siyasətini ortaya qoydu. Azərbaycanın bölgədə və dünyada artan nüfuzundan, Rusiyaya boyun əyməyən müstəqil xarici siyasətindən əndişə keçirən Rusiya müttəfiqlik fəaliyyəti haqqında qarşılıqlı razılaşmalara baxmayaraq, ən iyrənc üsullarla Azərbaycana təzyiq göstərməyə, rəsmi media resurslarında ölkəmizi qaralayan materiallar yaymağa, mülki təyyarəmizi məhv eməyə, media saytlarımıza kiber hücumlar təşkil etməyə qalxdı və özünün öləziməkdə olan imperiya iddialarını bir daha qabartdı.

Regional təzyiqin digər tərəfində isə müstəqil Azərbaycanın varlığından daim qorxu keçirən, istər İkinci Qarabağ müharibəsi, istərsə də ondan sonrakı dövrdə ölkəmizə qarşı əzələ nümayiş etdirən, din qardaşını deyil, təcavüzkar Ermənistanı hərbi, siyasi, mənəvi cəhətdən dəstəkləyən, Zəngəzur dəhlizinin açılmasına dirəniş göstərən, səfirliyimizə belə terror hücumu təşkil etməkdən çəkinməyən məkrli İran durur. O İran ki, bu gün də dost bildiyi, arxa durduğu Ermənistan, sərhədində onu addım addım izləyən şipion heyətini cəmləyib, o İran ki, himayə etdiyi Ermənistan ona aid hərbi-kəşfiyyat materiallarını düşmən elan etdiyi ABŞ-yə keçi qiymətinə satır.

Xarici təzyiqlərin artdığı, intensiv xarakter aldığı belə bir mürəkkəb şəraitdə Azərbaycanın çoxvektorlu xarici siyasətində izlədiyi xətt diqqətdən yayınmamalıdır. Azərbaycan Rusiyadan hər fürsətdə gələ biləcək təhlükənin fərqindədir və bu təhlükənin təklikdə deyil, ona arxa-dayaq olan qardaş Türkiyə ilə birgə aradan qaldırılmasının vacibliyini yadından çıxarmır. Azərbaycan, həmçinin İranın aqressiv siyasətindən irəli gələn təhlükənin, təhdidlərin qarşısının alınmasında bu ölkə ilə ikili münasibətlərdə ehtiyatlı davranış sərgiləməklə yanaşı, bu ölkəyə hər vasitə ilə təsir etmək imkanı olan İsraillə qurulan dərin əlaqlərin də mühüm rol oynadığını unutmur. İsraillə Azərbaycan arasında qurulan hərbi, siyasi, mədəni əlaqələr eyni zamanda Azərbaycanın Qərblə, o cümlədən ABŞ ilə yaxınlaşmasında, ölkəmizə qarşı tətbiq edilən ikili standartların aradan qaldırılmasında əvəzsiz rol oynayır. Məhz bu qarşılıqlı faydalı əməkdaşlığın effektli nəticəsidir ki, az öncə ABŞ-nin 50-dən çox ravvini Azərbaycanın “İbrahim razılaşması”na daxil edilməsi, Azərbaycana qarşı 907-ci maddənin ləğv olunması ilə bağlı ABŞ Prezidenti D.Trampa müraciət ünvanladı.

Görünən odur ki, Qarabağın işğaldan azad olunması, ərazi bütövlüyümüzün və suverenliyimizin tam bərpa edilməsi ilk mərhələdə Azərbaycanın apardığı uğurlu xarici siyasət faktoruna söykəndiyi kimi, bundan sonra ölkəmizin siyasi müstəqilliyinə qarşı yönələn regional və beynəlxalq təhdidlərin qarşısının alınması da xarici siyasətimizin əsas prioritetlərinə daxil edilməlidir.