“Səudiyyə Ərəbistanı Putinə “badalaq” gəlir..?”

...Ər-Riyad qlobal bazarda itirilmiş mövqelərini bərpa etmək üçün neft ixracını artırır.

SİA-nın əldə etdiyi məlumata görə, bu barədə Bloomberg yazır.

İyun ayında krallıq neft ixracını gündə təxminən 441 min barel artırıb ki, bu da may ilə müqayisədə 7 faiz çoxdur. Ümumi tədarük gündəlik 6,36 milyon barrelə çatıb ki, bu da son 13 ayın ən yüksək göstəricisidir.

Bu addım ölkənin kondisionerləri və suyun duzsuzlaşdırılması zavodlarını işlətmək üçün yanacağa ənənəvi artan tələbat fonunda xüsusilə əhəmiyyətli görünür.

Qeyd edək ki, Ər-Riyadda temperatur 40 dərəcədən yuxarıdır. Buna baxmayaraq, Səudiyyə Ərəbistanı rəsmiləri xarici bazarlara daşınmalarını artırmaqda davam edir.

İxrac İran-İsrail münaqişəsinin nəticələrinə baxmayaraq sabit qalan strateji əhəmiyyətli marşrut olan Fars körfəzi və Hörmüz boğazından keçir.

Təchizat artımı OPE+ sazişi üzrə rəsmi kvotaları qabaqlayır, onun iştirakçıları artıq may, iyun və iyul aylarında hasilatı sutkada 411 min barel artırmağa razılaşıblar. Səudiyyə Ərəbistanına ayda 167.000 barel əlavə etməyə icazə verilir, lakin hazırkı həcmlər daha aqressiv strategiyadan xəbər verir. İndi koalisiya avqust ayı üçün kvotaların daha da artırılması imkanını nəzərdən keçirir.

Nazirlər gələn bazar günü bu qərarı videokonfrans vasitəsilə müzakirə edəcəklər. Maraqlıdır ki, ixrac artımı İran və İsrail arasında gərginliyin müvəqqəti azalması ilə üst-üstə düşdü, neftin qiyməti bir barel üçün 67 dollara düşdü və Londonda fyuçers 12 faiz azaldı.

Səudiyyə Ərəbistanı barelin qiymətini aşağı salmaqla Amerikanın maraqlarını təmin etmiş kimi görünür.

İyun ayında analitiklərin hesablamalarına görə, ölkənin Fars körfəzi və Qırmızı dənizdəki limanlarından təxminən 190 milyon barel neft çıxıb.

Bu arada Səudiyyə Ərəbistanının daxili neft istehlakı da əhəmiyyətli dərəcədə artıb.

Birgə Təşkilatların Məlumat Təşəbbüsünə görə, isti dövrdə o, qış ayları ilə müqayisədə gündə təxminən 600 min barel artıb. Yanvar-aprel aylarında istehlak gündəlik 100 min barel artıb. Ər-Riyadın neft kranını açmaq qərarı bazarlar üçün sürpriz oldu.

Səlahiyyətlilər bu addımın ABŞ-ın şist nefti istehsalçıları və digər tədarükçülərin rəqabəti nəticəsində son illərdə itirdikləri bazar payını bərpa etmək cəhdinin bir hissəsi olduğunu deyirlər.

Beləliklə, Səudiyyə Ərəbistanı faktiki olaraq kursunu dəyişir: əvvəlki istehsalın məhdudlaşdırılması siyasətindən dünya bazarına aqressiv qayıdışa doğru...

Və bunu neft cəbhəsində minimal dalğalanmaların belə geosiyasətə əhəmiyyətli dərəcədə təsir edə biləcəyi bir vaxtda edir.

Neftin ucuzlaşması iqtisadiyyatı xammal ixracından kritik dərəcədə asılı olan Rusiya üçün ciddi problemə çevrilir.

Cari qiymətlərlə Rusiya büdcəsinə daxilolmalar, xüsusən də Ukraynaya qarşı müharibənin artan xərcləri fonunda nəzərəçarpacaq dərəcədə azalır.

Moskvanın maliyyə sabitliyi getdikcə daha çox pozulur və müharibədən əvvəlki illərdə toplanmış ehtiyatlar artıq büdcə kəsirini kompensasiya etmək üçün kifayət etmir.

Əli Babayev