Smartfonların sağlamlığa daha bir zərəri XƏBƏRDARLIQ

Alimlər uzağı görməmə (miyopiya) problemi olan insanların sayının sürətlə artdığı barədə xəbərdarlıq edirlər.

Modern.az-ın məlumatına görə, onlar bu tendensiyanı XXI əsrdə görmə sağlamlığı üçün ən ciddi təhlükələrdən biri adlandırırlar.

Mütəxəssislərin proqnozlarına görə, 2050-ci ilə qədər dünyada təxminən 4,8 milyard insan miyopiyadan əziyyət çəkəcək ki, bu da dünya əhalisinin təxminən yarısı deməkdir. Bu proqnoz “British Journal of Ophthalmology” jurnalında dərc olunan genişmiqyaslı epidemioloji araşdırmalara əsaslanır.

Tədqiqatçılar izah edirlər ki, uzağı görməmə zamanı göz almasının uzunluğu tədricən artır. Gözün formasının dəyişməsi nəticəsində işıq şüaları tor qişaya deyil, onun ön hissəsinə fokuslanır və bu da uzaqdakı obyektlərin bulanıq görünməsinə səbəb olur.
Lakin problem yalnız eynək və ya kontakt linza taxmaq zərurəti ilə məhdudlaşmır. Göz almasının uzanması qlaukoma, tor qişanın qopması və yaşla bağlı sarı ləkə degenerasiyası kimi təhlükəli göz xəstəliklərinin yaranma riskini xeyli artırır. Bu xəstəliklər geri dönməz görmə itkisinə səbəb ola bilən əsas amillərdən sayılır.
Mütəxəssislərin qiymətləndirməsinə görə, hazırda dünya əhalisinin təxminən hər üçüncü şəxsi miyopiyadan əziyyət çəkir. Bu halların sürətlə artmasını isə yalnız irsiyyətlə izah etmək mümkün deyil.
Tədqiqatçılar hesab edirlər ki, bu zaman həyat tərzindəki dəyişikliklər mühüm rol oynayır. Əsas səbəblərdən biri kimi çox kitab oxuma və yaxın məsafədə görülən digər işlərə sərf olunan vaxtın artması, eləcə də açıq havada daha az vaxt keçirilməsi göstərilir.
Alimlərin sözlərinə görə, təbii gün işığı göz almasının həddindən artıq uzanmasının qarşısını almağa kömək edən maddələrin yaranmasını stimullaşdırır. Məhz buna görə uşaqlara və yeniyetmələrə hər gün daha çox vaxtı açıq havada keçirmək tövsiyə olunur.

Bu halların artmasında smartfonların, planşetlərin və digər rəqəmsal cihazların təsiri məsələsi hələ də elmi araşdırmaların mövzusu olaraq qalır. Bəzi tədqiqatlar göstərir ki, ekrana yaxın məsafədən uzun müddət baxmaq miyopiyanın (uzağı görməmənin) inkişaf riskini artıra bilər. Lakin məhz elektron cihazların xəstəliyin geniş yayılmasının əsas səbəbi olduğuna dair hələlik kifayət qədər inandırıcı sübut yoxdur.
Müasir tibb uzağı görməməni tamamilə aradan qaldıra bilmir, lakin onun inkişafını yavaşlatmağa kömək edən üsullar mövcuddur. Bunlara xüsusi kontakt linzalar, ortokeratoloji linzalar, aşağı dozalı atropinin tətbiqi və digər müasir korreksiya üsulları daxildir. Bu metodların effektivliyi isə hələ də araşdırma mövzusu olaraq qalmağa davam edir.