Icma.az
close
up
RU
Son zəng tədbirinin keçirilməsi üçün rəsmi protokol hazırlanmalıdır Kamran Əsədov

Son zəng tədbirinin keçirilməsi üçün rəsmi protokol hazırlanmalıdır Kamran Əsədov

Icma.az bildirir, Redaktor.az portalına istinadən.

""Son zəng" tədbirləri əslində təhsil prosesinin son mərhələsinin rəmzidir, ancaq Azərbaycanda bu mərasim illərdir ki, məqsədindən kənarlaşdırılıb və sosial şounun, təntənənin, bəzən də istehlakçı yarışının obyektinə çevrilib. Bütün bunların qarşısını almaq məqsədilə Elm və Təhsil Nazirliyi son illərdə daha qətiyyətli addımlar atmağa başlayıb. 2024-cü ilin və xüsusən 2025-ci tədris ilinin sonunda qəbul edilən təlimatlar göstərdi ki, rəsmi qurumlar artıq tədbirin məktəbdə keçirilməsi, təmtəraqlı formatdan uzaq durulması, şagirdlərin məktəbli formasında iştirakı və ailələrə maddi yük salmamaq prinsipinə daha sistemli yanaşmaq niyyətindədir".

Bu fikirləri Redaktor.az-a Azərbaycan Dövlət Pedaqoji Universitetinin Təhsildə Təhlil və Kommunikasiyalar Mərkəzinin direktoru, təhsil eksperti Kamran Əsədov "Son zəng" haqqında verilən qərardan danışarkən bildirdi.

Onun sözlərinə görə, Elm və Təhsil Nazirliyi bu il "Son zəng"lə bağlı bir neçə açıq çağırış edib və təlimatlarda qeyd olunur ki, məktəbdənkənar restoran və şadlıq saraylarında təşkil edilən tədbirlər yolverilməzdir:

"Bu isə birbaşa olaraq “Təhsil haqqında” Azərbaycan Respublikası Qanununun 13-cü maddəsində təsbit olunan təhsil prosesində şagirdin fiziki və psixoloji təhlükəsizliyinin təmin olunması prinsipinə əsaslanır. Həmin qanunun 33-cü maddəsi isə qeyd edir ki, təhsil müəssisəsi təhsilalanların sosial rifahına zərər verəcək tədbirlər təşkil edə və ya təşviq edə bilməz.

Əldə olan məlumatlara əsasən, hər il yalnız Bakı şəhərində 300-dən çox məktəbdə son zəng tədbiri keçirilir və bu tədbirlərə ümumilikdə 25-30 min məzun qatılır. Valideynlər tərəfindən toplanan vəsaitin miqdarı isə məktəbdən və rayondan asılı olaraq dəyişsə də, bəzi hallarda bu rəqəm hər şagird üçün 150-300 manat aralığında olur. Bu isə orta hesabla bir tədbirin 4-8 min manat arası büdcəyə malik olması deməkdir. Məlum məsələdir ki, bu cür qeyri-rəsmi pul yığımlarının hüquqi əsası yoxdur və bu, korrupsiya təcrübələrinə zəmin yaradır. “Korrupsiyaya qarşı mübarizə haqqında” Azərbaycan Respublikası Qanununun 9-cu maddəsinə görə, dövlət vəsaiti və ictimai resursların səmərəli və şəffaf istifadəsi əsas prinsiplərdən biri sayılır və bu cür pərdəarxası toplanan vəsaitlər təhsilin ictimai imicinə zərər vurur.

Müsbət tərəfi isə ondan ibarətdir ki, son illərdə ictimai təzyiqin, təhsil ekspertlərinin və medianın bu məsələdəki aktivliyi nəticəsində bəzi məktəblərdə dəyişikliklər hiss olunmaqdadır. Artıq bir çox məktəbdə tədbir məktəb binasında keçirilir, simvolik səhnələr, musiqi, məktəbli çıxışları, müəllimlərlə vida nitqləri ilə kifayətlənir. Bu isə uşaqların və ailələrin üzərindəki sosial və maliyyə yükünü xeyli azaldır. Belə bir tendensiya Estoniya, Finlandiya və Litva kimi ölkələrdə də müşahidə olunur. Məsələn, Finlandiyada “yoxlama imtahanlarının” sonu məktəbdə simvolik tədbirlə qeyd edilir və bu tədbirin təşkili tamamilə şagirdlərin təşəbbüsü, məktəbin nəzarəti və valideynlərin könüllü iştirakı ilə həyata keçirilir. Orada heç bir kommersiya komponenti olmur, əsas vurğu məktəb illərinin mənəvi yekunlaşdırılmasına, cəmiyyətə keçid mərhələsinə hazırlanmağa verilir".

K.Əsədov qeyd etdi ki, Azərbaycanın reallığında hələ də bəzi məktəblərdə bu qərarlar formal qəbul edilir və qeyri-rəsmi yollarla müxtəlif obyektlərdə tədbirlər təşkil olunur:

"Bu, həm qanunvericiliyin dolanılması, həm də bəzi hallarda məktəb rəhbərliyinin ictimaiyyət qarşısında “qayğıkeş görünmək” arzusu ilə bağlıdır. Digər tərəfdən, bəzi valideynlər öz övladlarının sosial mediada “digərlərindən geri qalmasını” istəmir, nəticədə süni təmtəraq və özünüreklam məqsədilə bu qadağaların ətrafından dolaşırlar. Bu isə cəmiyyətin sosial bərabərlik prinsipinə ziddir və məktəb həyatının pedaqoji mahiyyətinə uyğun gəlmir.

Nəticə etibarilə, bu il bəzi məktəblərdə qərarlara əməl olunacaq, digərlərində isə əvvəlki illərdəki yanaşma davam etdiriləcək. Əsas dəyişiklik odur ki, artıq rəsmi təlimatlar mövcuddur, ictimai gözlənti və təzyiq daha güclüdür və medianın bu məsələyə nəzarəti artıb. Dəyişməli olan isə məktəb rəhbərlərinin bu qərarları prinsipial şəkildə tətbiq etməsi və valideynlərlə maarifləndirici dialoqa girməsidir. Həmçinin şagirdlərin özlərinin də bu tədbirin məqsədini anlamağı, onu bayramdan daha çox bir vida dərs kimi qəbul etmələri vacibdir".

Ekspert hesab edir ki, prosesin daha effektiv və davamlı olması üçün məktəbdə "Son zəng" tədbirinin keçirilməsi üçün rəsmi protokol hazırlanmalı, Elm və Təhsil Nazirliyi tərəfindən standart format müəyyən edilməli və bu format hüquqi sənəd kimi tətbiq olunmalıdır.

"Belə olduqda nə məktəb rəhbərliyi, nə müəllim, nə də valideyn qeyri-rəsmi məsuliyyət daşımalı olur. Əks halda, indiki kimi hər il fərdi təşəbbüslərlə “qadağaya baxmayaraq tədbir keçirdik” praktikasının qarşısını almaq mümkün olmayacaq.

Bütün bunların fonunda deyə bilərik ki, "Son zəng"in mahiyyəti yalnız tədrisin bitməsi deyil, məktəbin və cəmiyyətin verdiyi dəyərlərlə şagirdin müstəqil həyata hazırlanmasıdır. Tədbirin hansı məkanda və ya formatda keçirilməsindən daha vacib olan isə onun mənəvi, sosial və pedaqoji dəyəridir. Bu dəyəri isə nə şar, nə musiqi, nə də şadlıq sarayı verə bilər. Onu ancaq məktəb, müəllim və təlim verə bilər", - deyə K.Əsədov vurğuladı.

Xədicə BAXIŞLI

Ən son yeniliklər və məlumatlar üçün Icma.az saytını izləyin, biz hadisənin gedişatını izləyirik və ən aktual məlumatları təqdim edirik.
seeBaxış sayı:216
embedMənbə:https://redaktor.az
archiveBu xəbər 20 May 2025 13:41 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Xankəndidə Zəfər Gününə həsr olunmuş mini futbol turnirinə yekun vurulub

19 Noyabr 2026 01:55see319

Məşq zamanı huşunu itirən “Bavariya”nın baş məşqçisi geri qayıdır

19 Noyabr 2026 02:01see310

Kosmosdakı musiqimiz: Çahargah Ahəngi “Voyager”ə necə yazılıb? │ VİDEO

19 Noyabr 2026 00:18see307

SOCAR: İşçilərin səriştəliliklərinin qiymətləndirilməsi istehsal prosesinin tərkib hissəsidir

19 Noyabr 2026 02:14see298

Cəmi 1 saata 3 növ xərçəngi aşkar edən metod

18 Noyabr 2026 19:49see289

Azərbaycanda qızıl 15 faizə qədər ucuzlaşa bilər

18 Noyabr 2026 21:21see277

Tarixi körpüdən strateji tərəfdaşlığa: Azərbaycan və Vyetnamı iqtisadi uğura aparan ortaq yollar

18 Noyabr 2026 21:07see265

Bakının 27 istiqamətində tıxac VAR Foto

18 Noyabr 2026 19:16see258

Dünyada ilk: "Qızılalma" Türkiyə ordusunda... Foto

19 Noyabr 2026 19:51see256

Altı vəkil Kollegiyadan xaric olunub, 27 si cərimələnib

18 Noyabr 2026 20:00see250

Bu qədər “xiyar” bir arada Yeni dünya rekordu+Fotolar

19 Noyabr 2026 00:23see247

Slovakiyalı basketbolçu: “Məncə, Bakıda bizim azarkeşlərimiz daha çox idi”

19 Noyabr 2026 01:24see242

Alyona Əliyeva Bakı Xoreoqrafiya Akademiyasından paylaşım edib

19 Noyabr 2026 21:02see240

Hövsanda dəniz qəhvəyi rəngə boyandı Xəzəri kim çirkləndirir? Foto/video

19 Noyabr 2026 14:04see233

C vitaminini necə qəbul etmək lazımdır? Həkimdən məsləhət

19 Noyabr 2026 09:27see220

Almaniya klubu “Qalatasaray”ın futbolçusuna elçi düşdü

20 Noyabr 2026 01:32see213

Bəxtiyar Aslanbəyli: AÇG də sərbəst qaz layihəsi üzrə işlər qrafikə və büdcəyə uyğun aparılır

19 Noyabr 2026 15:22see211

İstehlakçıları hansı hallarda aldadırlar? 41 protokol tərtib edilib

19 Noyabr 2026 17:17see206

Bu gün Xudayar Yusifzadənin doğum günüdür

20 Noyabr 2026 06:19see197

Xərçəngə səbəb olan qidalar Siyahı yeniləndi

19 Noyabr 2026 18:59see181
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri