Icma.az
close
up
RU
Stalinlə görüşən, Qorki ilə dostluq edən Nobel mükafatçısı

Stalinlə görüşən, Qorki ilə dostluq edən Nobel mükafatçısı

Icma.az, Kulis.az portalından verilən məlumatlara əsaslanaraq xəbər verir.

Bu gün görkəmli fransız yazıçı, Nobel mükafatçısı Romen Rollanın doğum günüdür.

Kulis.az Tural Cəfərlinin onun haqqında yazısını təqdim edir.

Romen Rollanın tərcümeyi-halı 29 yanvar 1866-cı ildə Fransanın cənubundakı Klamsi şəhərində yaşayan, notarius işi ilə məşğul olan ailədən başlayır. Oğluna musiqi sevgisi anasından miras qalmışdı. Pianoda ifa etməyi öyrənən oğlan pianoçu olmaq arzusunda idi və taleyi fərqli yaradıcılıq növü ilə bağlı olsa da, musiqi sənəti onun həyatında mühüm yer tuturdu.

1880-ci ildə valideynləri oğlunu oxutmaq üçün Parisə köçdü. Altı il sonra Romen Böyük Lui Liseyini bitirərək Fransanın ən yaxşı təhsil müəssisələrindən biri olan Ekol Normala daxil oldu. Orada gənc yazıçı fəlsəfə öyrənsə də, hakim ideologiyaya tabe olmamaq üçün bu istiqaməti tərk etmişdi.

1889-cu ildə tarixçi kimi təhsil alan Rollan Romaya təcrübə keçməyə yollandı. Sonrakı iki il yazıçının yaddaşına parlaq şəkildə həkk olundu. Vizual və musiqi sənətinin mərkəzi olan İtaliya Romenə İntibah dövrünün şah əsərlərini görmək, həmçinin ədəbiyyat üzrə Nobel mükafatı namizədi Fridrix Nitsşe ilə dostluq edən Malvida fon Meyzenburqla görüşməkdən həzz almaq imkanı yaratdı.

Əsərlərinin həddindən artıq pafoslu olması fransız dramaturq kimi ictimaiyyətin yaddaşında qalmadığı üçün o, epoxalıq əsərlərə diqqət yetirirdi. İlk ciddi əsər "Mikelancelonun həyatı" və "Tolstoyun həyatı" tərcümeyi-halı ilə birlikdə "Qəhrəmanlıq həyatı" silsiləsini formalaşdıran "Bethovenin həyatı" hesab olunur.

Rollan bu kolleksiya ilə göstərdi ki, bundan sonra qəhrəmanlar generallar və siyasətçilər deyil, sənət nümayəndələridir. Yaradıcı fərdlər, yazıçının fikrincə, adi insanlardan daha çox məşəqqət və iztirab yaşayırlar, çünki onlar istehlakçıların: oxucuların, dinləyicilərin, tamaşaçıların cəmiyyətinin zövqü naminə tənhalıq, xəstəlik və yoxsulluqla mübarizə aparmağa məcbur olurlar.

Rollan dramaturq kimi sənətdə iz buraxmağı bacardı. O, xalq teatrını xüsusilə bəyənirdi, müəllif, hətta buna bir sıra qeydlər də həsr etmişdi və burada yazırdı ki, yeni teatrın yaranması o zaman mümkündür ki, səhnə tamaşaçıya, xalqa əlçatan olsun və onlar birbaşa iştirakçıya çevrilsinlər. Bu qeydlər "Dramaturq" jurnalında dərc edilmiş və sonralar "Xalq Teatrı" essesində toplanmışdır. Traktatda dramaturgiya sənətinin ustadlarından: Vilyam Şekspirdən, Molyerdən, Fridrix Şillerdən tənqidi mövzularda danışırdı. Bu müəlliflər, Rollanın fikrincə, kütlənin maraqlarını güdmür, elita üçün əyləncə icad edirdilər.

Birinci Dünya müharibəsi illərində yazıçı hərbi əməliyyatlara qarşı çıxıb, pasifizm ideyalarını təbliğ edib. O, iki müharibə əleyhinə məqalələr toplusunu nəşr etdi - "Döyüşdən yuxarı" və "Öncələr". Romen Mahatma Qandinin siyasətini dəstəkləyirdi. 1924-cü ildə Rollan hindlinin tərcümeyi-halını nəşr etdi və altı ildən sonra onlar tanış oldular.

Yazıçının yekun işi xatirələr kontekstində din və cəmiyyətdən bəhs edən "Pegi" məqaləsi oldu. Bu müddət ərzində o, artıq vərəm xəstəliyindən ağır xəstə idi və həmin xəstəlik nəticədə onun ölümünə səbəb oldu. Bu, 30 dekabr 1944-cü ildə baş verdi. Məşhurun məzarı doğulduğu şəhərdəki qəbiristanlıqda yerləşir.

Yazıçı haqqında bir neçə fakt var ki, oxucular üçün də maraqlı olar. Pasifist olmasına baxmayaraq, Rollan İosif Stalini dövrünün ən böyük adamı hesab edirdi. 1935-ci ildə Maksim Qorkinin dəvəti ilə Sovet İttifaqına səfər edib və Stalinlə görüşüb. Müasirlərinin xatirələrinə görə, Stalinlə Rollan arasında baş tutan dialoq müharibə və sülh ideyasının, repressiyanın mənasının müzakirəsinə əsaslanırdı. Görüşdə Rollanın həyat yoldaşı, əslən rus olan Mariya Pavlovna iştirak edib və söhbəti fransız dilində lentə alıb. Fransız dilindən tərcüməçi Xarici Ölkələrlə Mədəni Əlaqələr üzrə Ümumittifaq Cəmiyyətinin sədri Aleksandr Arosev idi.

Ertəsi gün "Pravda"da qısa bir xəbər çıxdı ki, iyunun 28-də yoldaş Stalinin Rollanla söhbəti olub, söhbət bir saat qırx dəqiqə davam edib və dostluq xarakteri daşıyır.

“8” serialının təqdimatı keçirildi Xan qızının məclislərinə çağırıldı, "tarın atası" adlandırıldı... - Onu niyə "Sadıqcan" çağırırdılar? 180 əsər Türkiyəyə qaytarıldı
Daha ətraflı məlumat və yeniliklər üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:210
embedMənbə:https://kulis.az
archiveBu xəbər 29 Yanvar 2026 11:11 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Azərbaycanda 55 yeni peşə standartı hazırlanır

14 Noyabr 2026 11:57see293

“Ağzımızdakı dişlərin sayını da uçota alsalar yaxşı olar...” TƏKLİF

14 Noyabr 2026 12:26see282

Balıq bazarında bahalaşma var (Video)

14 Noyabr 2026 21:02see279

Gələn il qeyri dövlət müəssisələri büdcədən 130 mln. manata yaxın subsidiya alacaq

14 Noyabr 2026 18:04see274

Bakı avtobuslarında sərnişin bumu

14 Noyabr 2026 17:02see274

Azərbaycandan Suriyaya nəql edilən qazın həcmi 56% artdı

14 Noyabr 2026 14:44see269

Ədalət Partiyasında şairlə səmimi görüş

14 Noyabr 2026 17:43see260

STAR neft emalı zavodu dizel yanacağı istehsalını 4 % ə yaxın artırıb

14 Noyabr 2026 17:02see259

Avropa siyasi məkanında aparılan müzakirələrdə Azərbaycan fəal iştirak edir

14 Noyabr 2026 19:16see253

Yuğ Teatrında Ana tamaşasının premyerası keçirilib FOTOLAR

14 Noyabr 2026 20:23see252

Kanadada minlərlə tələbə etiraz aksiyası keçirdi

15 Noyabr 2026 00:51see234

Rusların təxminən 90 faizi son üç ildə kredit götürdüyünü etiraf edib

14 Noyabr 2026 19:30see229

Ermənistanı Avropa İttifaqının tərkibində görürəm Paşinyan

14 Noyabr 2026 19:50see228

Musiqi dünyasında tarixi ilk: İnsan deyil, amma ilin ən yaxşı ifaçısı seçildi

15 Noyabr 2026 00:00see228

İrina Şeykin məşhur sevgililəri: Ronaldodan Bredli Kuperə, Kanye Uestdən...

15 Noyabr 2026 04:05see225

Azərbaycanda bəzi dövlət müəssisələri ləğv oluna bilər

14 Noyabr 2026 17:10see222

Zülalla ən zəngin çərəz

15 Noyabr 2026 03:04see217

Türkiyə gözəli beynəlxalq yarışmadan son anda kənarlaşdırıldı

15 Noyabr 2026 04:36see216

Britaniya Rusiya hərbi bazalarını vurmalıdır

15 Noyabr 2026 01:26see213

Toyuq ətini əvəz edir Tərkibində 25 % zülal var

15 Noyabr 2026 05:06see210
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri