Şumer sivilizasiyası necə yaranıb?

Şumer sivilizasiyası Mesopotamiyanın cənubundakı qabarma, çay axınlarının və çöküntülərin dinamikası sayəsində yaranıb.

AzPost bildirir ki, bununla bağlı PLOS One jurnalında dərc edilən yeni araşdırma inqilabi bir fərziyyə irəli sürüb.

Təxminən 7.000 ilə 5.000 il əvvəl Fars körfəzi daxili ərazilərə qədər uzanırdı və gündə iki dəfə baş verən qabarmalar Dəclə və Fərat çaylarına qədər təmiz su gətirirdi.

Bu, əsas mühəndislik olmadan əkinləri və xurma bağlarını suvarmaq üçün kiçik kanallar şəbəkələrinin tikintisinə imkan verib.

Zaman keçdikcə delta tədricən dəyişib və qabarmalar bu yerə qədər daha çata bilməyib. Bu, böhrana səbəb olub. Cəmiyyət problemə kütləvi suvarma və daşqınla mübarizə layihələri ilə cavab verib.  Bu da Şumer şəhər quruluşunun əsasını qoyub.

Tədqiqatın müəllifləri vurğulayırlar ki, bu hadisədə yanaşmaların metodoloji gücü əks olunub: Sivilizasiyaların mücərrəd sxemlər üzərində deyil, canlı su ritmləri üzərində qurulması təbiət, mif və sosial quruluş arasında dərin əlaqələri işıqlandırır.

AzPost.az

Paylaş