Icma.az
close
up
RU
Süni intellekt yalan xəbərləri artıq tanıyır

Süni intellekt yalan xəbərləri artıq tanıyır

Icma.az, Azpost saytından verilən məlumata əsaslanaraq xəbər yayır.

İnformasiya axınının sürətləndiyi dövrdə dezinformasiya problemi daha da aktuallaşır. Sosial şəbəkələrdə və xəbər platformalarında yayılan saxta məlumatlar həm ictimai rəyə, həm də siyasi və iqtisadi qərarlara təsir göstərə bilir.

Azpost.info bildirir ki, məhz bu səbəbdən texnologiya şirkətləri və elmi mərkəzlər yalan xəbərlərin avtomatik aşkarlanması üçün yeni süni intellekt sistemləri üzərində işləyirlər.

Son aylarda bir neçə beynəlxalq tədqiqat qrupu tərəfindən təqdim olunan yeni nəsil sistemlər xəbərlərin doğruluğunu real vaxtda analiz etməyə qadirdir. Bu texnologiyalar böyük dil modelləri və maşın öyrənməsi alqoritmlərindən istifadə edərək məlumatları milyonlarla mənbə ilə müqayisə edir və uyğunsuzluqları aşkar edir.

Sistem necə işləyir?

Yeni texnologiyanın əsas prinsipi “çoxmənbəli yoxlama” üzərində qurulub. Süni intellekt sisteminə daxil edilən hər bir xəbər avtomatik olaraq müxtəlif etibarlı mənbələrlə müqayisə olunur. Bunlara rəsmi xəbər agentlikləri, dövlət qurumlarının açıqlamaları və beynəlxalq məlumat bazaları daxildir.

Əgər sistem eyni hadisə ilə bağlı ziddiyyətli məlumatlar aşkar edərsə, xəbər “şübhəli” kimi işarələnir. Daha sonra bu məlumat insan moderatorlara ötürülür və əlavə yoxlama aparılır.

Bəzi inkişaf etmiş modellər isə yalnız mənbələri yoxlamaqla kifayətlənmir, həm də mətnin strukturunu analiz edir. Məsələn, emosional manipulyasiya, şişirdilmiş ifadələr və ya məntiqi ziddiyyətlər də alqoritmlər tərəfindən müəyyən edilə bilir.

Jurnalistika üçün yeni mərhələ?

Mütəxəssislər hesab edirlər ki, bu texnologiya jurnalistika sahəsində yeni dövrün başlanğıcı ola bilər. Xüsusilə sürətli xəbər dövriyyəsində çalışan redaksiyalar üçün bu sistemlər böyük üstünlük yarada bilər.

Bəzi media qurumları artıq süni intellekt əsaslı yoxlama sistemlərini redaksiya prosesinə inteqrasiya etməyə başlayıblar. Bu, xəbər yayılmadan əvvəl onun ilkin yoxlanmasını avtomatik həyata keçirməyə imkan verir.

Bununla belə, ekspertlər xəbərdarlıq edirlər ki, süni intellekt 100% dəqiq deyil. Bəzi hallarda sistemlər yanlış pozitiv və ya yanlış neqativ nəticələr verə bilər. Yəni, doğru xəbəri səhv kimi, səhv xəbəri isə doğru kimi qiymətləndirmək riski qalır.

Dünya üzrə aparılan araşdırmalar göstərir ki, saxta xəbərlərin yayılması son illərdə xüsusilə artıb. Seçkilər, münaqişələr və iqtisadi böhranlar zamanı dezinformasiya daha sürətlə yayılır. BMT və bir sıra beynəlxalq təşkilatlar artıq bu problemi qlobal təhlükə kimi qiymətləndirir. Yeni süni intellekt sistemlərinin məqsədi yalnız xəbərləri yoxlamaq deyil, həm də informasiya mühitini daha şəffaf etməkdir.

Gələcək perspektiv nə vəd edir?

Mütəxəssislərin fikrincə, yaxın 5–10 il ərzində media orqanlarında süni intellekt “ikinci yoxlayıcı redaktor” kimi fəaliyyət göstərə bilər. Yəni jurnalist yazını hazırlayacaq, süni intellekt isə onu faktoloji baxımdan analiz edəcək.

Bununla belə, insan amilinin tam əvəz olunması gözlənilmir. Çünki kontekst, niyyət və siyasi çalarlar kimi amilləri hələ də insan daha dəqiq qiymətləndirə bilir.

Nəticə olaraq, süni intellekt artıq təkcə mətn yaradan deyil, həm də informasiyanın doğruluğunu qiymətləndirən bir vasitəyə çevrilir. Bu isə gələcəyin media mühitini daha təhlükəsiz və etibarlı edə bilər.

Sunay Aydın

AzPost.az

Paylaş

Sonrakı hadisələr barədə daha çox məlumat almaq üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:171
embedMənbə:https://azpost.info
archiveBu xəbər 07 İyun 2026 20:00 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Azərbaycanda 55 yeni peşə standartı hazırlanır

14 Noyabr 2026 11:57see276

“Ağzımızdakı dişlərin sayını da uçota alsalar yaxşı olar...” TƏKLİF

14 Noyabr 2026 12:26see265

Balıq bazarında bahalaşma var (Video)

14 Noyabr 2026 21:02see255

Bakı avtobuslarında sərnişin bumu

14 Noyabr 2026 17:02see252

Gələn il qeyri dövlət müəssisələri büdcədən 130 mln. manata yaxın subsidiya alacaq

14 Noyabr 2026 18:04see249

Azərbaycandan Suriyaya nəql edilən qazın həcmi 56% artdı

14 Noyabr 2026 14:44see235

STAR neft emalı zavodu dizel yanacağı istehsalını 4 % ə yaxın artırıb

14 Noyabr 2026 17:02see235

Ədalət Partiyasında şairlə səmimi görüş

14 Noyabr 2026 17:43see234

Avropa siyasi məkanında aparılan müzakirələrdə Azərbaycan fəal iştirak edir

14 Noyabr 2026 19:16see229

Yuğ Teatrında Ana tamaşasının premyerası keçirilib FOTOLAR

14 Noyabr 2026 20:23see226

Rusların təxminən 90 faizi son üç ildə kredit götürdüyünü etiraf edib

14 Noyabr 2026 19:30see217

Musiqi dünyasında tarixi ilk: İnsan deyil, amma ilin ən yaxşı ifaçısı seçildi

15 Noyabr 2026 00:00see215

Ermənistanı Avropa İttifaqının tərkibində görürəm Paşinyan

14 Noyabr 2026 19:50see214

Kanadada minlərlə tələbə etiraz aksiyası keçirdi

15 Noyabr 2026 00:51see213

Azərbaycanda bəzi dövlət müəssisələri ləğv oluna bilər

14 Noyabr 2026 17:10see208

İrina Şeykin məşhur sevgililəri: Ronaldodan Bredli Kuperə, Kanye Uestdən...

15 Noyabr 2026 04:05see208

Türkiyə gözəli beynəlxalq yarışmadan son anda kənarlaşdırıldı

15 Noyabr 2026 04:36see203

Zülalla ən zəngin çərəz

15 Noyabr 2026 03:04see202

Toyuq ətini əvəz edir Tərkibində 25 % zülal var

15 Noyabr 2026 05:06see196

Britaniya Rusiya hərbi bazalarını vurmalıdır

15 Noyabr 2026 01:26see193
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri