Icma.az
close
up
RU
Menu

Onkoloji xəstəliklərin müalicəsi sığorta ilə ödənilməlidir Deputatdan TƏKLİF

Dislipidemiyanın aktual məsələləri: Qərar qəbuletmə vaxtı mövzusunda Elmi praktiki simpozium həyata keçiriləcək

Deklan Rays “Arsenal”la beşillik müqavilə barədə razılığa gəldi

Uşaqlarınızı bu əşyadan qoruyun Azərbaycanlı həkim (VİDEO

Musiqi alətində ifa edən uşaqlar daha yaddaşlı OLUR

Uorren Baffet 5,5 milyard dollarlıq səhmlərini xeyriyyə fondlarına bağışlayıb

Xərçəngdən sonra ən böyük qorxu: Xəstəlik təkrarlanmasın deyə nə etməli?

Küləkli hava şəraiti ilə bağlı sarı xəbərdarlıq verilib

Küləkli havada uşaqlarda qulaq ağrısı və qulaq iltihabı riski artırmı?

Ən çox qazanan televiziya aktyorları...

Ayxan Abbasov: “Ən aşağı pilləyə düşmüşdük, indi yavaş yavaş yüksəlməliyik”

Dövlət bu xəstələrin də müalicə pulunu ödəyəcək?

Qışı sərt keçən rayonlarda qaz və işıq limitləri dəyişəcək? VACİB AÇIQLAMA

Xaçmazda ev yandı, 90 yaşlı sahibəsi həlak oldu

Bu ilin büdcəsində niyə profisit yaranıb?

PR də strateji planlaşdırma: uğurlu kommunikasiya necə qurulur?

Bu ərazidə yeni üç mərtəbəli məktəb TİKİLƏCƏK 9 milyonluq LAYİHƏ

Təcili yardım stansiyasının müdiri işçilərdən rüşvət alır? YENİLƏNİB

Mərkəzi Gömrük Hospitalında “Blue Code sisteminin tətbiqi və təkmilləşdirilməsi” mövzusunda maarifləndirici tədbir keçirilib

Litva, İslandiya və Estoniya yığmalarından inamlı qələbə Millətlər Liqası

Supernova partlayışları Yerdəki həyatı iki dəfə məhv edib: Bu, yenidən baş verə bilərmi?

Supernova partlayışları Yerdəki həyatı iki dəfə məhv edib: Bu, yenidən baş verə bilərmi?

Icma.az bildirir, Xalq qazeti portalına istinadən.

Almaniya və İspaniya alimlərinin Royal Astronomical Society (MNRAS) Aylıq Bildirişlərində dərc olunmuş yeni araşdırması göstərib ki, Yer kürəsində ən azı iki kütləvi yoxa çıxma fövqəlnova partlayışları nəticəsində baş verə bilər. Kosmosda baş verən bu fəlakətli hadisələr Yerin biosferinə əhəmiyyətli dərəcədə təsir göstərib.

Fövqəlnovalar Yerə necə təsir edir?

Fövqəlnovalar çox güclü kosmik hadisələrdən biridir. Kütləvi bir ulduz həyat dövrünü başa vurduqda və partladıqda, çoxlu miqdarda enerji və radiasiya buraxır. Belə bir hadisə Yerə yaxın baş verərsə, bu hadisələr baş verə bilər:

Ultrabənövşəyi radiasiyanın səviyyəsini artırmaqla ozon təbəqəsini məhv edər Atmosferin kimyəvi tərkibini dəyişdirərək turşu yağışlarına səbəb olar İqlim və ekosistemlərə təsir edə biləcək ağır elementləri püskürtər

Fövqəlnovalar hansı məhvolmalara səbəb ola bilərdi?

Alimlər iki kütləvi məhvə diqqət yetirirlər:

Ordovik nəsli kəsilmə hadisəsi (445 milyon il əvvəl) dəniz onurğasızlarının 60%-nin yox olmasına səbəb olub Gec Ordovik dövrün nəsli kəsilməsi hadisəsi (372 milyon il əvvəl) - balıqlar arasında əhəmiyyətli dəyişikliklər də daxil olmaqla, bütün növlərin 70% -ni məhv edib.

Tədqiqatçıların hesablamalarına görə, bu hadisələrin hər ikisi Yer yaxınlığında mümkün fövqəlnova partlayışları ilə üst-üstə düşür.

Alimlər qrupu Günəşdən 3260 işıq ili daxilində kütləvi ulduzların (OB ulduzları) paylanmasını təhlil edib və fövqəlnova partlayışlarının tezliyini hesablayıb. Araşdırmalar göstərib ki, Yer kürəsinin 65 işıq ili daxilində fövqəlnova partlayışları xaricdən idarə olunan kütləvi yox olma dövrləri ilə üst-üstə düşür.

Gələcəkdə belə fəlakətlərlə üzləşə bilərikmi?

Alimlər indi yaxın milyon il ərzində partlaya biləcək iki ulduzu müəyyən ediblər:

Antares Betelqeyze

Bununla belə, hər ikisi Yerdən uzaqdır (500 işıq ilindən çox). Kompüter modellərinə görə, bu məsafə planetimizə ciddi təsir göstərmək üçün kifayət deyil.

Beləliklə, keçmişdə fövqəlnova partlayışları Yerdəki həyatın tarixində ölümcül rol oynasa da, mütəxəssislərin fikrincə, yaxın gələcək nisbətən təhlükəsiz olaraq qalır.

S.ELAY

XQ

Sonrakı hadisələr barədə daha çox məlumat almaq üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:193
embedMənbə:https://xalqqazeti.az
archiveBu xəbər 19 Mart 2025 09:46 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Onkoloji xəstəliklərin müalicəsi sığorta ilə ödənilməlidir Deputatdan TƏKLİF

16 Noyabr 2026 16:37see277

Dislipidemiyanın aktual məsələləri: Qərar qəbuletmə vaxtı mövzusunda Elmi praktiki simpozium həyata keçiriləcək

16 Noyabr 2026 12:04see271

Deklan Rays “Arsenal”la beşillik müqavilə barədə razılığa gəldi

17 Noyabr 2026 01:11see255

Uşaqlarınızı bu əşyadan qoruyun Azərbaycanlı həkim (VİDEO

16 Noyabr 2026 12:36see252

Musiqi alətində ifa edən uşaqlar daha yaddaşlı OLUR

16 Noyabr 2026 23:43see245

Uorren Baffet 5,5 milyard dollarlıq səhmlərini xeyriyyə fondlarına bağışlayıb

17 Noyabr 2026 04:19see237

Xərçəngdən sonra ən böyük qorxu: Xəstəlik təkrarlanmasın deyə nə etməli?

16 Noyabr 2026 22:45see233

Küləkli hava şəraiti ilə bağlı sarı xəbərdarlıq verilib

17 Noyabr 2026 05:32see227

Küləkli havada uşaqlarda qulaq ağrısı və qulaq iltihabı riski artırmı?

16 Noyabr 2026 14:44see227

Ən çox qazanan televiziya aktyorları...

16 Noyabr 2026 20:52see227

Ayxan Abbasov: “Ən aşağı pilləyə düşmüşdük, indi yavaş yavaş yüksəlməliyik”

17 Noyabr 2026 01:42see220

Dövlət bu xəstələrin də müalicə pulunu ödəyəcək?

16 Noyabr 2026 15:49see218

Qışı sərt keçən rayonlarda qaz və işıq limitləri dəyişəcək? VACİB AÇIQLAMA

17 Noyabr 2026 13:59see215

Xaçmazda ev yandı, 90 yaşlı sahibəsi həlak oldu

16 Noyabr 2026 20:15see214

Bu ilin büdcəsində niyə profisit yaranıb?

16 Noyabr 2026 17:35see212

PR də strateji planlaşdırma: uğurlu kommunikasiya necə qurulur?

17 Noyabr 2026 09:13see202

Bu ərazidə yeni üç mərtəbəli məktəb TİKİLƏCƏK 9 milyonluq LAYİHƏ

16 Noyabr 2026 18:22see197

Təcili yardım stansiyasının müdiri işçilərdən rüşvət alır? YENİLƏNİB

17 Noyabr 2026 14:53see193

Mərkəzi Gömrük Hospitalında “Blue Code sisteminin tətbiqi və təkmilləşdirilməsi” mövzusunda maarifləndirici tədbir keçirilib

17 Noyabr 2026 09:14see191

Litva, İslandiya və Estoniya yığmalarından inamlı qələbə Millətlər Liqası

16 Noyabr 2026 23:35see189
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri