Icma.az
close
up
RU
Şuşa belə itirilmişdi: hücumdan saatlar əvvəl nə olub? 33 illik gerçəklər

Şuşa belə itirilmişdi: hücumdan saatlar əvvəl nə olub? 33 illik gerçəklər

GlobalInfo saytından alınan məlumatlara görə, Icma.az xəbər verir.

1992-ci il 8 may – Azərbaycan tarixinin ən ağır və faciəli səhifələrdən biridir. Həmin gün Şuşa şəhəri Ermənistan silahlı qüvvələri tərəfindən işğal edilib. Döyüşlər zamanı 195 nəfər həlak olub, 165 nəfər yaralanıb. Bundan başqa, 55 nəfər əsir düşüb və girov götürülüb.

“Alınmaz qala” adlandırılan Şuşa necə oldu ki, düşmənin əlinə keçdi?

Globalinfo.az-a danışan hərbi ekspert Üzeyir Cəfərov deyib ki, bu gün hələ də bəzi məsələlərə tam aydınlıq gətirilməyib:

Üzeyir Cəfərov

“Şuşanın işğalı ilə bağlı çoxlu istintaq prosesi gedib, məhkəmə çəkişmələri olub. Əlbəttə, burada müxtəlif faktorlardan danışmaq mümkündür. O zaman dövlət idarəçiliyi tam şəkildə fəaliyyət göstərmirdi, lazımi müdafiə tədbirləri görülməmişdi, bəzilərinin hakimiyyət hərisliyi var idi. Sözsüz ki, Cənubi Qafqazda öz çirkin siyasətini həyata keçirmək istəyən Rusiya faktoru da vurğulanmalıdır. Onlar Şuşanı Azərbaycandan qoparmaqla regiondakı proseslərə təsir etmək imkanları əldə etdilər. Separatizmi bölgədə dərinləşdirmək, öz vassallarını burada istifadə etmək üçün erməni-rus birləşmələrini aktivləşdirdilər. Bunlar Şuşanın işğalının sürətlənməsinə və labüd olmasına gətirib çıxardı. Amma indi Şuşa etibarlı şəkildə Azərbaycan ordusu tərəfindən həm müdafiə, həm də mühafizə olunur”.

Hərbi ekspert Ədalət Verdiyev bildirib ki, Şuşanın işğalı Azərbaycanda hərbi-siyasi hakimiyyətin kifayət qədər zəif olması, Xalq Cəbhəsi ilə Müsavat Partiyası arasında hakimiyyət uğrunda mübarizə, digər tərəfdən isə Rusiya ilə İranın regiondakı proseslərə güclü təsir imkanları ilə bağlı idi:

“Şuşanın işğalından bir neçə saat əvvəl İranın vasitəçiliyi ilə Tehranda Ermənistan və Azərbaycan prezidentləri münaqişənin dinc yolla həlli istiqamətində saziş imzalamışdılar. Lakin nə İran, nə də Ermənistan üzərinə götürdüyü öhdəliklərə əməl etdi, nəticədə mayın 8-də Şuşanın işğalına başlandı. Şəhər strateji baxımdan mühüm əhəmiyyətə malik idi. Məhz Şuşanın işğalından sonra Ermənistan tərəfi həm Xankəndi üzərində tam nəzarəti bərpa etdi, həm də Laçın dəhlizinin açılması ilə Azərbaycan ərazilərinə Ermənistandan göndərilən silah-sursat, texnika vasitələri, avadanlıqları daşıya bildi. Şuşa və digər ərazilərin işğalı həmin dövrdə birmənalı olaraq, Rusiyanın Ermənistan ərazisində yerləşən birləşmələrinin aktiv dəstəyi ilə mümkün oldu. Digər tərəfdən, Şuşaya hücumun başlamasından az əvvəl, Azərbaycanın hərbi komandanlığı şəhərdə yerləşən ordu döyüşçülərinin bir qismini cəbhə xəttindən geri çəkmiş, bir hissəsi məzuniyyətə belə buraxılmışdı. Ümumilikdə, cəbhə xəttində pərakəndəlik hökm sürürdü, döyüşçülər arasında mövqelərdən özbaşına çıxıb gedənlər də var idi”.

Ədalət Verdiyev

Ekspert qeyd edib ki, Şuşa döyüşlərində demək olar, döyüşçülər əlahəddə tabur və bölüklər şəklində, vahid komandanlıq olmadan yerli müdafiə dəstələrinin rəhbərləri tərəfindən idarə edilirdi:

“Bir çoxları da hərbi təhsil almamışdı, mülki şəxslərin isə strateji ərazidə müdafiəni təşkil etməsi real görünmürdü. 28 il işğal altında qalan Şuşa Azərbaycanın xüsusi təyinatlı qüvvələri tərəfindən 7 noyabrda azad edilməyə başlandı. 8 noyabrda artıq Ali Baş Komandan İlham Əliyev zəfər xəbərini açıqladı. Vaxtilə Qarabağda erməni silahlılarını idarə edən separatçı rejim rəhbərləri bu gün məhkəmələrimiz qarşısında cavab verirlər. Törətdikləri müharibə cinayətlərinə görə ən ağır cəzalara məhkum ediləcəklərinə şübhəmiz yoxdur”.

Günay Rəsulqızı
Globalinfo.az

Ən son yeniliklər və məlumatlar üçün Icma.az saytını izləyin, biz hadisənin gedişatını izləyirik və ən aktual məlumatları təqdim edirik.
seeBaxış sayı:254
embedMənbə:https://globalinfo.az
archiveBu xəbər 08 May 2025 15:05 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Ozan Güven “Aşk ı Memnu”nun “Behlül”ü ola bilərmiş

16 Noyabr 2026 02:02see319

İngiltərə İspaniyanı məğlub edərək qrup lideri OLDU

16 Noyabr 2026 01:51see310

Dislipidemiyanın aktual məsələləri: Qərar qəbuletmə vaxtı mövzusunda Elmi praktiki simpozium həyata keçiriləcək

16 Noyabr 2026 12:04see263

Onkoloji xəstəliklərin müalicəsi sığorta ilə ödənilməlidir Deputatdan TƏKLİF

16 Noyabr 2026 16:37see257

Belçikadan möhtəşəm geridönüş: İtaliya darmadağın edildi

16 Noyabr 2026 01:56see256

Deklan Rays “Arsenal”la beşillik müqavilə barədə razılığa gəldi

17 Noyabr 2026 01:11see241

Musiqi alətində ifa edən uşaqlar daha yaddaşlı OLUR

16 Noyabr 2026 23:43see235

Uşaqlarınızı bu əşyadan qoruyun Azərbaycanlı həkim (VİDEO

16 Noyabr 2026 12:36see232

Uorren Baffet 5,5 milyard dollarlıq səhmlərini xeyriyyə fondlarına bağışlayıb

17 Noyabr 2026 04:19see214

Xərçəngdən sonra ən böyük qorxu: Xəstəlik təkrarlanmasın deyə nə etməli?

16 Noyabr 2026 22:45see214

Ən çox qazanan televiziya aktyorları...

16 Noyabr 2026 20:52see210

Küləkli hava şəraiti ilə bağlı sarı xəbərdarlıq verilib

17 Noyabr 2026 05:32see210

Küləkli havada uşaqlarda qulaq ağrısı və qulaq iltihabı riski artırmı?

16 Noyabr 2026 14:44see208

Dövlət bu xəstələrin də müalicə pulunu ödəyəcək?

16 Noyabr 2026 15:49see207

Ayxan Abbasov: “Ən aşağı pilləyə düşmüşdük, indi yavaş yavaş yüksəlməliyik”

17 Noyabr 2026 01:42see204

Bu ilin büdcəsində niyə profisit yaranıb?

16 Noyabr 2026 17:35see201

Qışı sərt keçən rayonlarda qaz və işıq limitləri dəyişəcək? VACİB AÇIQLAMA

17 Noyabr 2026 13:59see201

Xaçmazda ev yandı, 90 yaşlı sahibəsi həlak oldu

16 Noyabr 2026 20:15see200

Təcili yardım stansiyasının müdiri işçilərdən rüşvət alır? YENİLƏNİB

17 Noyabr 2026 14:53see182

PR də strateji planlaşdırma: uğurlu kommunikasiya necə qurulur?

17 Noyabr 2026 09:13see180
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri