Icma.az
close
up
RU
Şuşa belə itirilmişdi: hücumdan saatlar əvvəl nə olub? 33 illik gerçəklər

Şuşa belə itirilmişdi: hücumdan saatlar əvvəl nə olub? 33 illik gerçəklər

GlobalInfo saytından alınan məlumatlara görə, Icma.az xəbər verir.

1992-ci il 8 may – Azərbaycan tarixinin ən ağır və faciəli səhifələrdən biridir. Həmin gün Şuşa şəhəri Ermənistan silahlı qüvvələri tərəfindən işğal edilib. Döyüşlər zamanı 195 nəfər həlak olub, 165 nəfər yaralanıb. Bundan başqa, 55 nəfər əsir düşüb və girov götürülüb.

“Alınmaz qala” adlandırılan Şuşa necə oldu ki, düşmənin əlinə keçdi?

Globalinfo.az-a danışan hərbi ekspert Üzeyir Cəfərov deyib ki, bu gün hələ də bəzi məsələlərə tam aydınlıq gətirilməyib:

Üzeyir Cəfərov

“Şuşanın işğalı ilə bağlı çoxlu istintaq prosesi gedib, məhkəmə çəkişmələri olub. Əlbəttə, burada müxtəlif faktorlardan danışmaq mümkündür. O zaman dövlət idarəçiliyi tam şəkildə fəaliyyət göstərmirdi, lazımi müdafiə tədbirləri görülməmişdi, bəzilərinin hakimiyyət hərisliyi var idi. Sözsüz ki, Cənubi Qafqazda öz çirkin siyasətini həyata keçirmək istəyən Rusiya faktoru da vurğulanmalıdır. Onlar Şuşanı Azərbaycandan qoparmaqla regiondakı proseslərə təsir etmək imkanları əldə etdilər. Separatizmi bölgədə dərinləşdirmək, öz vassallarını burada istifadə etmək üçün erməni-rus birləşmələrini aktivləşdirdilər. Bunlar Şuşanın işğalının sürətlənməsinə və labüd olmasına gətirib çıxardı. Amma indi Şuşa etibarlı şəkildə Azərbaycan ordusu tərəfindən həm müdafiə, həm də mühafizə olunur”.

Hərbi ekspert Ədalət Verdiyev bildirib ki, Şuşanın işğalı Azərbaycanda hərbi-siyasi hakimiyyətin kifayət qədər zəif olması, Xalq Cəbhəsi ilə Müsavat Partiyası arasında hakimiyyət uğrunda mübarizə, digər tərəfdən isə Rusiya ilə İranın regiondakı proseslərə güclü təsir imkanları ilə bağlı idi:

“Şuşanın işğalından bir neçə saat əvvəl İranın vasitəçiliyi ilə Tehranda Ermənistan və Azərbaycan prezidentləri münaqişənin dinc yolla həlli istiqamətində saziş imzalamışdılar. Lakin nə İran, nə də Ermənistan üzərinə götürdüyü öhdəliklərə əməl etdi, nəticədə mayın 8-də Şuşanın işğalına başlandı. Şəhər strateji baxımdan mühüm əhəmiyyətə malik idi. Məhz Şuşanın işğalından sonra Ermənistan tərəfi həm Xankəndi üzərində tam nəzarəti bərpa etdi, həm də Laçın dəhlizinin açılması ilə Azərbaycan ərazilərinə Ermənistandan göndərilən silah-sursat, texnika vasitələri, avadanlıqları daşıya bildi. Şuşa və digər ərazilərin işğalı həmin dövrdə birmənalı olaraq, Rusiyanın Ermənistan ərazisində yerləşən birləşmələrinin aktiv dəstəyi ilə mümkün oldu. Digər tərəfdən, Şuşaya hücumun başlamasından az əvvəl, Azərbaycanın hərbi komandanlığı şəhərdə yerləşən ordu döyüşçülərinin bir qismini cəbhə xəttindən geri çəkmiş, bir hissəsi məzuniyyətə belə buraxılmışdı. Ümumilikdə, cəbhə xəttində pərakəndəlik hökm sürürdü, döyüşçülər arasında mövqelərdən özbaşına çıxıb gedənlər də var idi”.

Ədalət Verdiyev

Ekspert qeyd edib ki, Şuşa döyüşlərində demək olar, döyüşçülər əlahəddə tabur və bölüklər şəklində, vahid komandanlıq olmadan yerli müdafiə dəstələrinin rəhbərləri tərəfindən idarə edilirdi:

“Bir çoxları da hərbi təhsil almamışdı, mülki şəxslərin isə strateji ərazidə müdafiəni təşkil etməsi real görünmürdü. 28 il işğal altında qalan Şuşa Azərbaycanın xüsusi təyinatlı qüvvələri tərəfindən 7 noyabrda azad edilməyə başlandı. 8 noyabrda artıq Ali Baş Komandan İlham Əliyev zəfər xəbərini açıqladı. Vaxtilə Qarabağda erməni silahlılarını idarə edən separatçı rejim rəhbərləri bu gün məhkəmələrimiz qarşısında cavab verirlər. Törətdikləri müharibə cinayətlərinə görə ən ağır cəzalara məhkum ediləcəklərinə şübhəmiz yoxdur”.

Günay Rəsulqızı
Globalinfo.az

Ən son yeniliklər və məlumatlar üçün Icma.az saytını izləyin, biz hadisənin gedişatını izləyirik və ən aktual məlumatları təqdim edirik.
seeBaxış sayı:265
embedMənbə:https://globalinfo.az
archiveBu xəbər 08 May 2025 15:05 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Dünya onların görüşünə köklənib: Müharibələrə son qoyulacaq?

18 Noyabr 2026 13:51see393

Səhiyyədə gizli qalan vergi problemi gündəmə gəldi

18 Noyabr 2026 12:19see369

Söküntü başlamazdan əvvəl vətəndaşlar əmlaklarını qiymətləndirməlidir? Açıqlama

18 Noyabr 2026 14:55see310

MRT, KT, PET CT: Xərçəngi dəqiq hansı müayinə aşkarlayır?

18 Noyabr 2026 18:31see289

“Səhiyyə sahəsində vergi və sosial ödənişlərə yenidən baxılmalıdır”

18 Noyabr 2026 12:29see285

Xankəndidə Zəfər Gününə həsr olunmuş mini futbol turnirinə yekun vurulub

19 Noyabr 2026 01:55see278

Kosmosdakı musiqimiz: Çahargah Ahəngi “Voyager”ə necə yazılıb? │ VİDEO

19 Noyabr 2026 00:18see267

Məşq zamanı huşunu itirən “Bavariya”nın baş məşqçisi geri qayıdır

19 Noyabr 2026 02:01see260

SOCAR: İşçilərin səriştəliliklərinin qiymətləndirilməsi istehsal prosesinin tərkib hissəsidir

19 Noyabr 2026 02:14see259

Cəmi 1 saata 3 növ xərçəngi aşkar edən metod

18 Noyabr 2026 19:49see246

Hansı qan analizi Alsheymeri 10 il öncədən xəbər verir?

18 Noyabr 2026 16:56see233

Azərbaycanda qızıl 15 faizə qədər ucuzlaşa bilər

18 Noyabr 2026 21:21see230

Bakının 27 istiqamətində tıxac VAR Foto

18 Noyabr 2026 19:16see227

Altı vəkil Kollegiyadan xaric olunub, 27 si cərimələnib

18 Noyabr 2026 20:00see225

Könül Xasıyevanı pub da görəndə dəhşətə gəldim” Məşhur bloqer VİDEO

18 Noyabr 2026 17:22see225

Tarixi körpüdən strateji tərəfdaşlığa: Azərbaycan və Vyetnamı iqtisadi uğura aparan ortaq yollar

18 Noyabr 2026 21:07see222

Bu qədər “xiyar” bir arada Yeni dünya rekordu+Fotolar

19 Noyabr 2026 00:23see218

Alyona Əliyeva Bakı Xoreoqrafiya Akademiyasından paylaşım edib

19 Noyabr 2026 21:02see213

Slovakiyalı basketbolçu: “Məncə, Bakıda bizim azarkeşlərimiz daha çox idi”

19 Noyabr 2026 01:24see213

“PAŞA Sığorta”nın yeni mobil tətbiqi istifadəyə verilib

18 Noyabr 2026 12:12see204
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri