Icma.az
close
up
RU
Təhsildə bərabər imkan ümumi savadlığı yüksəldir

Təhsildə bərabər imkan ümumi savadlığı yüksəldir

Xalq qazeti saytından verilən məlumata əsasən, Icma.az məlumatı açıqlayır.

İnklüziv konsepsiya həssas qrupların kənarda qalmasına imkan vermir

Təhsil sistemi hər bir fərdin potensialını üzə çıxarmaq və cəmiyyətə inteqrasiyasını təmin etmək üçün fundamental əhəmiyyət kəsb edir. Bu gün dünyada ən çox müzakirə edilən konsepsiyalardan biri inklüziv təhsildir. İnklüziv təhsil fərdi xüsusiyyətlərindən, fiziki və ya intellektual imkanlarından asılı olmayaraq bütün uşaqların eyni təhsil müəssisələrində təhsil almasını nəzərdə tutur. Bu yanaşma həm də məktəblilər arasında ayrı-seçkiliyin qarşısını alır.

İnklüziv təhsilin əsas məqsədi şagirdlərin təhsil ehtiyaclarını nəzərə alaraq onlara lazımi dəstəyi təmin etməkdir. Bəzən onlar öyrənmə prosesində çətinliklərlə üzləşirlər ki, bu da fərdi inkişaf üçün əlavə proqramlar və xüsusi xidmətlər tələb edir. Beynəlxalq konvensiyalar xüsusilə həssas qruplara aid olanların təhsilə çıxışının təmin edilməsi və potensialının reallaşdırılması üçün zəruri dəstəyin göstərilməsinin vacibliyini vurğulayır.

Azərbaycan beynəlxalq konvensiyalara qoşularaq xüsusi qayğıya ehtiyacı olan uşaqlar üçün bərabər təhsil imkanlarının yaradılması öhdəliyini öz üzərinə götürüb. Təhsil Nazirliyi tərəfindən bu istiqamətdə mühüm addımlar atılır, pilot layihələr həyata keçirilir və ümumtəhsil məktəblərində xüsusi siniflər yaradılır. Bərpa mərkəzləri də uşaqların bacarıqlarının inkişafında böyük rol oynayır.

Təhsil ocaqlarında fiziki mühitin uyğunlaşdırılması da böyük əhəmiyyət daşıyır. Pilləkənlərin panduslarla əvəzlənməsi, sinif otaqlarının məktəblilərin xüsusi ehtiyaclarına cavab verəcək şəkildə tərtib olunması tədris mühitini daha əlçatan edir. Tədqiqatlar göstərir ki, belə bir mühitdə fərqli imkanlı şagirdlər üçün təhsilin keyfiyyəti artır. Bu sistem hər bir şagirdə öz potensialını tam şəkildə reallaşdırmaq imkanı verir və onları gələcəkdə cəmiyyətin fəal üzvünə çevirir.

246 nömrəli məktəb-liseyin direktoru Elmar Həşimov inklüziv təhsilin məktəbdə uğurla tətbiqindən danışarkən, bu prosesin ilkin mərhələlərində bəzi çətinliklərin olduğunu bildirdi. O zaman keçdikcə həm şagirdlərin, həm də müəllimlərin yeni sistemə uyğunlaşaraq əhəmiyyətli irəliləyişlər əldə edildiyini vurğuladı:– İlk vaxtlar xüsusi təhsil ehtiyacları olan uşaqlar üçün yeni mühitə uyğunlaşmaq bir qədər çətin idi, ancaq bu gün fəxrlə deyə bilərik ki, inklüziv sinifdə təhsil alan uşaqlarımız artıq beşinci sinfə keçib və onlar sinif yoldaşları ilə rahatlıqla ünsiyyət qurur, sosiallaşır və dərslərdəki nailiyyətləri gözlə görülür.

Bu müvəffəqiyyətin əsas səbəblərindən biri müəllimlərin xüsusi təlim keçmələridir. “Davranış qaydaları” və digər vacib mövzularda təlim keçən müəllimlər inklüziv mühitdə necə effektiv işləməli olduqlarını öyrənirlər. Bu yanaşma sayəsində hər bir şagirdin potensialı tam şəkildə üzə çıxarılır və onlara bərabər təhsil imkanları yaradılır.

Övladını inklüziv sinfə göndərən Ruqiyyə Hüseynova bu qərarı verərkən böyük bir ümidlə oğlunun gələcəyi üçün ən doğru addım atdığını bildirir:– Daun sindromu diaqnozu bir son deyil, fərqli inkişaf yolunun başlanğıcıdır. Mən övladımın cəmiyyətin bir hissəsi olduğunu hiss etməsini və yaşıdları ilə birgə böyüməsini istəyirdim. İnklüziv sinifdə o, böyük irəliləyişlər əldə etdi. Sadəcə, dərslərini deyil, həm də yaşıdları ilə münasibətdə özünü ifadə etməyi, başqalarını dinləməyi və anlamağı öyrəndi. Bu, onun həyatına müsbət təsir göstərir, danışıq və ünsiyyət bacarıqlarının inkişafında böyük rol oynayır, ən əsası isə özünəinamını gücləndirir. O, həm də yaşıdlarının fərqliliklərini başa düşür və onlara hörmətlə yanaşır. Bu, təkcə övladım üçün deyil, bütün uşaqlar üçün ən vacib həyat dərsidir.

İnklüziv təhsildə uğur qazanmaq müəllimlərin peşəkarlığından çox asılıdır. Müəllimlər hər bir uşağın fərqli ehtiyaclarını başa düşmək, onlara uyğun tədris planları hazırlamaq üçün lazımi bilik və bacarıqlara malik olmalıdırlar. Eyni zamanda, ictimai nəqliyyat, məktəb binaları və oyun meydançaları inklüziv standartlara cavab verməlidir. Cəmiyyətin münasibəti də dəyişməlidir. Uşaqlarda həmrəylik və qarşılıqlı hörmət hissini gücləndirmək üçün valideynlərin, müəllimlərin və bütün vətəndaşların üzərinə böyük məsuliyyət düşür. Bu, daha tolerant və mehriban cəmiyyət qurmağın əsasını təşkil edir.

Arzu ƏLİYEVA
XQ

Ən son xəbərləri və yenilikləri almaq üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:199
embedMənbə:https://xalqqazeti.az
archiveBu xəbər 06 Sentyabr 2025 11:46 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Balıq bazarında bahalaşma var (Video)

14 Noyabr 2026 21:02see331

Gələn il qeyri dövlət müəssisələri büdcədən 130 mln. manata yaxın subsidiya alacaq

14 Noyabr 2026 18:04see322

Ədalət Partiyasında şairlə səmimi görüş

14 Noyabr 2026 17:43see312

Yuğ Teatrında Ana tamaşasının premyerası keçirilib FOTOLAR

14 Noyabr 2026 20:23see305

Avropa siyasi məkanında aparılan müzakirələrdə Azərbaycan fəal iştirak edir

14 Noyabr 2026 19:16see304

Musiqi dünyasında tarixi ilk: İnsan deyil, amma ilin ən yaxşı ifaçısı seçildi

15 Noyabr 2026 00:00see276

Kanadada minlərlə tələbə etiraz aksiyası keçirdi

15 Noyabr 2026 00:51see274

İrina Şeykin məşhur sevgililəri: Ronaldodan Bredli Kuperə, Kanye Uestdən...

15 Noyabr 2026 04:05see267

Rusların təxminən 90 faizi son üç ildə kredit götürdüyünü etiraf edib

14 Noyabr 2026 19:30see267

Ermənistanı Avropa İttifaqının tərkibində görürəm Paşinyan

14 Noyabr 2026 19:50see264

Zülalla ən zəngin çərəz

15 Noyabr 2026 03:04see252

Türkiyə gözəli beynəlxalq yarışmadan son anda kənarlaşdırıldı

15 Noyabr 2026 04:36see249

Britaniya Rusiya hərbi bazalarını vurmalıdır

15 Noyabr 2026 01:26see247

Toyuq ətini əvəz edir Tərkibində 25 % zülal var

15 Noyabr 2026 05:06see246

Bitkoinin qiyməti 66 min dollardan aşağı düşdü

15 Noyabr 2026 01:34see215

Həftədə bir məşq fiziki formanı və sağlamlığı yaxşılaşdıra bilərmi?

14 Noyabr 2026 21:54see214

Məşhur model milyarderə ərə getdi

15 Noyabr 2026 00:26see206

Türkiyəli aktyor ev sahibi ilə məhkəməni uddu Kirayə qalmaqalı

14 Noyabr 2026 22:18see190

Bakını qoyub Ağstafaya köçdü 87 yaşlı Xalq artistinin həyatı necə keçir?

15 Noyabr 2026 15:50see190

Yuxusuzluq infarkt və insult riskini artırır Həkimdən xəbərdarlıq

15 Noyabr 2026 14:28see188
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri