Tirannozavrın hərəkət sürəti alimləri təəccübləndirdi

irannozavrın hərəkət sürəti cəmi 5,6–7,2 km/saat təşkil edə bilərdi ki, bu da insanın sürətli yerimə və ya yavaş qaçış sürətinə təxminən uyğundur. Bu nəticəyə Liverpul Con Murs Universiteti və Denver Təbiət və Elm Muzeyinin tədqiqatçıları gəliblər.

Qaynarinfo xəbər verir ki, araşdırmanın nəticələri “Journal of Vertebrate Paleontology” (JVP) jurnalında dərc olunub.

Alimlər Şimali Dakotadakı Hell-Krik formasiyasında uzunluğu təxminən yeddi metr olan izlər zolağını araşdırıblar. Burada uzunluğu təxminən 90 santimetr olan və ehtimal ki, tirannozavra məxsus dördayaqlı yox, üçbarmaqlı dörd ayaq izi qorunub. Tədqiqatçılar izlər arasındakı təxminən dörd metrlik məsafəyə əsasən heyvanın hərəkət sürətini hesablayıblar.

Hesablamalar göstərib ki, dinozavr yeriyərkən saniyədə təxminən 2 metr sürətlə hərəkət edib. Müqayisə üçün, fiziki cəhətdən sağlam insanın orta yerimə sürəti saatda təxminən 6,4 kilometrdir. Beləliklə, insanın tirannozavrdan geri qalmaması üçün yüngül qaçışa keçməsi lazım gələ bilərdi.

Tədqiqatçıların sözlərinə görə, izlər xüsusilə qiymətlidir, çünki onlar heyvanın yalnız quruluşunu deyil, konkret anda davranışını da görməyə imkan verir. Bununla belə, izlər əsas suala — tirannozavrın nə qədər sürətlə qaça bildiyinə — cavab vermir.

Bu nəhəng yırtıcının qaçmaq qabiliyyəti hələ də mübahisə mövzusudur. Bəzi araşdırmalar nəhəng bədən kütləsinə görə tirannozavrın yüksək sürətə çata bilmədiyini göstərir. Digər tədqiqatlar isə onun saatda təxminən 40 kilometr sürət yığa biləcəyini ehtimal edir.

Yeni araşdırmanın müəllifləri hesab edirlər ki, tirannozavr, ehtimal ki, qaça bilirdi. Lakin heyvanın tam sürətlə qaçdığını göstərən inandırıcı izlər alimlər tərəfindən hələ aşkar edilməyib.

Tədqiqatçılar belə nəticəyə gəliblər ki, “Yura dövrü parkı” filmindəki ciplə təqib səhnələri tirannozavrın real sürətini mütləq əks etdirməyə bilər. Ən azı, araşdırılan izlərin buraxıldığı anda qədim yırtıcı nisbətən yavaş hərəkət edib.

Aydın