Tıxacda daha çox yanacaq gedir ya “trass”da?

Uzun-uzadı tıxaclarından çıxıb açıq yola çatanda və hər dəqiqədən bir əyləcə basmaq məcburiyyətindən qurtulanda sürücülər rahatlıq tapır. Eyni zamanda düşünür ki, yanacaq sərfiyyatı da əhəmiyyətli dərəcədə azalacaq.
Lakin elə deyil...
Boş magistral yoldan istifadə edib sürəti artırmaq tam əksi – sərfiyyatı artıra bilər. Mühərrik artıq yerindən tərpənərkən təkrar-təkrar sürətlənmək məcburiyyətində qalmasa da, yüksək sürəti saxlamaq üçün xeyli daha çox güc sərf etməli olur.
 

Əslində yüksək sürətdə yanacaq sərfiyyatının artmasının əsas səbəbi hava müqavimətidir. Bu müqavimət təxminən avtomobilin sürətinin kvadratı nisbətində artır. Sürücü saatlarla sabit sürətlə – heç kimi ötmədən və ya qaza qəfil basmadan – hərəkət edə bilər, lakin bu müddət ərzində mühərrik daim ağır yük altında qalır. Qaz pedalının vəziyyəti həmişə avtomobilin əslində nə qədər güc sərf etdiyini tam əks etdirmir.

Məsələn, 1,6 litrlik benzin mühərriki və avtomat sürət qutusu ilə təchiz edilmiş "Toyota Corolla" 120 km/saat sürətlə hərəkət edərkən 100 kilometrə təxminən 8,5 litr yanacaq sərf edir; sürət 150 km/saata qalxdıqda isə bu rəqəm 100 kilometrə 12 litrə çatır.
Daha mülayim sürətlərdə göstəricilər xeyli aşağı olur: 100 km/saat sürətdə sərfiyyat təxminən 7 litr, 80 km/saat sürətdə isə təxminən 5,5 litr təşkil edir. Bu iki hədd arasındakı fərq iki dəfədən çoxdur.
Şəfiqə Şəfa, Bizim.Media