Trampın İranla sazişi Konqresdə ciddi suallar doğurur

Donald Trump tərəfindən elan edilən İran ilə yeni razılaşma ABŞ Konqresində geniş müzakirə və skeptisizm yaradıb. Respublikaçı və demokrat senatorlar sazişin detalları açıqlanmadan onun icrasına dair ciddi narahatlıqlar ifadə ediblər.

Bizimyol.info xəbər verir kiŞ, Ağ Ev tərəfindən açıqlanan ilkin məlumatlara görə, razılaşma İran müharibəsinin dayandırılmasını, Hörmüz boğazının açılmasını və ABŞ-ın regiondakı dəniz blokadasının ləğvini nəzərdə tutur. Eyni zamanda, İran müəyyən şərtləri yerinə yetirdiyi təqdirdə sanksiyaların yumşaldılması və maliyyə stimulları da gündəmdədir.

Lakin senatorlar sazişin əsas mexanizmləri barədə kifayət qədər məlumat verilmədiyini deyirlər. Senatın çoxluq lideri Con Tune bildirib ki, “detalları görmədən bu razılaşmanı qiymətləndirmək mümkün deyil” və əsas suallar icra və nəzarət mexanizmləri ilə bağlıdır. O, xüsusilə İranın nüvə proqramına nəzarətin necə aparılacağı və öhdəliklərin necə təmin ediləcəyinin aydın olmadığını vurğulayıb.

Şimali Karolina senatoru Tom Tillis isə daha sərt mövqe sərgiləyərək gizli razılaşmaların etibarlı ola bilməyəcəyini deyib. ABŞ vitse-prezidenti Ceyms Devid Vens isə Ağ Evin saziş mətnini yaxın günlərdə açıqlayacağını və İranın yalnız öhdəliklərini yerinə yetirdiyi halda maliyyə əldə edəcəyini bildirib.

Məlumatlara görə, razılaşma çərçivəsində İranın dondurulmuş aktivlərinin azad edilməsi, sanksiyaların qismən aradan qaldırılması və 300 milyard dollarlıq bərpa fondu da nəzərdə tutulur. Lakin bu mexanizmlərin necə işləyəcəyi hələlik açıqlanmayıb.

Senator Con Kennedi İran hökumətinə etibar etmədiyini və hər bir razılaşmada müstəqil yoxlama mexanizminin vacib olduğunu bildirib.

Digər tərəfdən, Lindsey Qraham sazişin Konqresdə mütləq müzakirə olunmalı olduğunu deyib və sənədin tam mətnini tələb edib. Ted Kruz isə Trampın addımını dəstəkləyərək onun İranın nüvə silahı əldə etməsinin qarşısını aldığını iddia edib.

Demokrat senatorlar, o cümlədən Elizabet Varren və Tim Kayne isə sazişin əvvəlki nüvə razılaşması ilə müqayisədə real dəyişiklikləri barədə sualların açıq qaldığını bildiriblər. Ümumilikdə, Konqres sazişə ehtiyatla yanaşır və yekun qərar üçün daha çox şəffaflıq tələb edir.

Bizimyol.info