Trampın neft strategiyası: Amerika Hindistanı Rusiyadan uzaqlaşdırır

Hindistan ABŞ Prezidenti Donald Trampın tələbi ilə Rusiya neftinin idxalını azaldıb.

Bakıvaxtı.az-ın məlumatına görə, bunu Ağ Evin mətbuat katibi Kerolayn Livitt bildirib.

O, açıqlamasında "Prezident həmçinin Avropa ölkələrini, müttəfiqlərimizi Rusiya neftini almağı dayandırmağa çağırır" sözlərini işlədib.

Ağ Evin bu bəyanatı son zamanlar yaxınlaşma hiss olunan Hindistan-Rusiya münasibətlərində gərginliyə səbəb ola bilərmi? Hindistanın Trampın çağırışına müsbət cavab verməsinin səbəbi nədir?

Politoloq Tural İsmayılov Bakıvaxtı.az-a açıqlamasında bildirib ki, Ağ Evin açıqlaması əslində Donald Trampın beynəlxalq siyasətdəki realist və praqmatik yanaşmasının göstəricisidir. O, diplomatiyada sərt dili, amma aydın məqsədi olan liderlərdəndir.

Onun sözlərinə görə, Tramp Hindistanı Rusiya neftindən uzaqlaşdırmaqla, Vaşinqtonun iqtisadi və geosiyasi üstünlüyünü möhkəmləndirmək istəyir. Bu, həm də ABŞ-nin enerji bazarlarında yenidən dominant mövqe tutmaq planının bir hissəsidir. Müsahibimiz hesab edir ki, Hindistanın bu çağırışa müsbət cavabı təsadüfi deyil:

“Dehli Tramp administrasiyasının dönəmində ABŞ ilə münasibətlərin iqtisadi və təhlükəsizlik baxımından daha səmərəli olduğunu görür. Tramp Hindistanla münasibətlərdə “bərabər tərəfdaşlıq” modelini önə çıxarırdı. Bu, indi yenidən canlanır. Onun ritorikası bəzən sərt olsa da, nəticəyə yönəlib. Rusiya ilə Hindistan arasında münasibətlər uzun illər strateji tərəfdaşlıq səviyyəsində idi, amma Qərbin sanksiya təzyiqləri fonunda bu bağ zəifləyib. Tramp bu boşluğu görür və onu ABŞ-nin xeyrinə çevirməyə çalışır. Əslində, o, Hindistanı yalnız Rusiya təsirindən çıxarmır, həm də Çin təsirinə qarşı möhkəmləndirir. Bu yanaşma həm iqtisadi, həm də təhlükəsizlik baxımından Vaşinqton üçün qazancdır".

T.İsmayılovun fikrincə, Trampın siyasətində əsas prinsip "Amerika qazanmalıdır" düşüncəsindən iabrətdir və o, bunu açıq şəkildə bildirir. Hindistanın bu çağırışa müsbət reaksiya verməsi həm də ABŞ-dən texnoloji, hərbi və enerji sahələrində dəstək almaq istəyi ilə bağlıdır.

Tural İsmayılov: Trampın liderlik tərzi ABŞ maraqları üçün maksimum qazancdır

"Bu proses Rusiya-Hindistan münasibətlərində müəyyən gərginlik yarada bilər, amma Tramp üçün bu, geosiyasi məntiqin təbii nəticəsidir. O, balans oyununu öz qaydalarına görə oynayır. Trampın fərqi ondadır ki, o, diplomatiyada sözlə yox, nəticə ilə ölçülür”.

“Beləliklə, Ağ Evin bu bəyanatı bir təsadüfi press-reliz deyil, Trampın beynəlxalq siyasətdəki növbəti strateji gedişidir. Onun liderlik tərzi  həmişə məqsədyönlüdür və ABŞ maraqları üçün maksimum qazancdır", - deyə Tural İsmayılov əlavə edib.

Qeyd edək ki, 2022-ci ildə Ukrayna müharibəsi başlayandan sonra Hindistan, dəniz yolu ilə endirimli qiymətə satılan Rusiya neftinin ən böyük alıcısına çevrilib. 2025-ci ilin ilk doqquz ayında Hindistanın neft emalı zavodları Rusiyadan təxminən gündə 1,7 milyon barel neft idxal edib.

Gülşən Şərif