Tünd çayın sağlamlıq üçün təhlükə yaradır ARAŞDIRMA

Son günlərdə aparılan beynəlxalq elmi tədqiqatlar tünd çayın (qara çay) gündəlik yüksək dozada istehlakının sağlamlığa ciddi təsirlər göstərə biləcəyini ortaya qoyub.

Redaktor.az bu barədə xarici mediaya istinadla xəbər verir.

Tədqiqatçılar xəbərdarlıq edirlər ki, isti və çox miqdarda içilən tünd çay orqanizmdə bir sıra risklər yarada bilər, bunların arasında xərçəng riski, dəmir çatışmazlığı, ürək ritmi pozğunluğu və mikroplastik çirklənməsi kimi təhlükəli faktorlar var.

Ümumdünya Səhiyyə Təşkilatı (ÜST) tərəfindən dəstəklənən və The Washington Post qəzetində dərc olunan məqalədə bildirilir ki, xüsusilə 60 °C və daha isti içkilərin (çaya aid olmaqla) uzunmüddətli istifadəsi udlaq (boğaz) xərçəngi riskini 90 %-dək artıra bilər. İranın Golestan bölgəsində 10 il ərzində aparılan epidemioloji tədqiqat bu riski əyani şəkildə göstərmişdir.

İngiltərənin "Verywell Health" sağlamlıq portalının məlumatına görə, tünd çayda olan tanninlər qida ilə qəbul edilən dəmirin bədəndə sorulmasını azaldır. Bu xüsusilə vegeterianlar, hamilə qadınlar və dəmir çatışmazlığı olan insanlar üçün təhlükəli ola bilər. Mütəxəssislər tünd çayı əsas yeməklərlə birlikdə deyil, yeməkdən ən az 1 saat sonra içməyi tövsiyə edirlər.

İngiltərənin məşhur qəzetlərindən The Sun bu ay dərc etdiyi araşdırma yazısında polimer materiallardan (nylon, polipropilen) hazırlanmış çay torbalarının içərisində minlərlə mikroplastik və nanoplastik hissəcik aşkarlandığını açıqlayıb. Tədqiqatlara görə, bu hissəciklər bağırsaqdan sorularaq hüceyrə nüvəsinə belə çata bilir və bu, genetik səviyyədə iltihab və potensial xərçəng riski yarada bilər.

Times of India nəşrinin iyul sayında yayımlanan xəbər isə tünd çayın psixoloji və nevroloji təsirlərinə diqqət çəkib. Gündə 4 fincandan çox içilən tünd çayın yüksək kafein miqdarı səbəbilə narahatlıq, əsəbilik, ürək döyüntüsünün sürətlənməsi və yuxusuzluq kimi əlamətlərə səbəb olduğu bildirilib.

Dietoloqlar və tibb mütəxəssisləri sağlamlıq risklərindən qaçmaq üçün aşağıdakı tövsiyələri verir- Çayın temperaturu 60 °C-dən aşağı olmalıdır. Gündəlik çay istehlakı 2–3 fincanla məhdudlaşdırılmalıdır. Plastik və ya sintetik çay torbaları əvəzinə təbii üsullarla dəmlənmiş çaylara üstünlük verilməlidir. Qanazlığı və digər sağlamlıq problemləri olan şəxslər çay qəbulunu həkim nəzarəti ilə etməlidir.

Nuriyyə NATİQQIZI