Icma.az
close
up
RU
Vaşinqton Pekinə “hə” dedi: ABŞ Çin iqtisadi əməkdaşlığı alınacaqmı?

Vaşinqton Pekinə “hə” dedi: ABŞ Çin iqtisadi əməkdaşlığı alınacaqmı?

Icma.az, Bakivaxti portalına istinadən məlumat verir.

Çin ABŞ ilə ticarət danışıqları fonunda Amerika iqtisadiyyatına 1 trilyon dollar dəyərində investisiya yatırmağı təklif edib. Pekin bunun qarşılığında Çin şirkətlərinə tətbiq edilən məhdudiyyətlərin aradan qaldırılmasını şərt kimi irəli sürüb.

Təklifə Çin şirkətlərinə qoyulan milli təhlükəsizlik naminə məhdudiyyətlərin aradan qaldırılması da daxildir. ABŞ tərəfi təklifi qəbul edərək, Çinlə işləməyə hazır olduğunu bəyan edib.

Çinin bu təklifinin altında duran səbəblər nədir? ABŞ-Çin iqtisadi əməkdaşlığı həqiqətən mümkün ola biləcəkmi?

Mövzu ilə bağlı Bakıvaxtı.az-a danışan iqtisadçı Vüsalə Əhmədova bildirib ki, ABŞ Konqresinin bəzi nümayəndələri strateji sektorlarda milli təhlükəsizlik, texnologiya transferi və xarici ölkədən strateji asılılıq kimi risklər yarada biləcəyini əsas gətirərək təklifə müsbət yanaşmırlar.

Onun sözlərinə görə, ABŞ kritik texnologiyalar, müdafiə sənayesi, yarımkeçiricilər və biotexnologiyalar kimi sektorlarda xarici investisiyalara ciddi nəzarət edir:

"Çindən ABŞ-yə 1 trilyon dollarlıq investisiya təklifi ilə bağlı xəbərlər son günlər xarici medianın gündəmini zəbt edib. Belə bir təklifin reallaşıb-reallaşmayacağını söyləmək üçün bir sıra imkanları və riskləri müxtəlif perspektivlərdən nəzərdən keçirmək tələb olunur. Öncəliklə onu qeyd edim ki, Çin tərəfi bir sıra şərtlər irəli sürür. ABŞ-nin Çin investisiyalarına qarşı proteksionist məhdudiyyətləri yumşaltması müqabilində ABŞ üçün böyük bir investisiya paketi təklif ediləcəyi bildirilir”.

Müsahibimiz qeyd edib ki, bundan əlavə, Çin tərəfi ABŞ-də qurulacaq fabriklərdə istifadə olunacaq yarımfabrikatların idxalına tariflərin azaldılması və ya güzəştlərin edilməsi kimi tələblər irəli sürür. Çin tərəfi təklifin potensial olaraq 1 trilyon dollar diapazonunda ola biləcəyini təklif edir, lakin dəqiq məbləğin nə qədər olacağı, hansı müddətdə investisiya ediləcəyi hələ müəyyənləşdirilməyib.

İqtisadçı vurğulayıb ki, ABŞ qabaqcıl texnologiyaların Çinə ötürülməsini istəmir, Çinin bəzi texnologiyalar baxımdan inkişaf etməsindən ehtiyatlanır. Onun fikrincə, bu baxımdan Çin şirkətlərinin bu sektorlara birbaşa investisiya qoyması real görünmür. Həmçinin, Çin iqtisadiyyatı dövlət tərəfindən idarə olunur, ABŞ iqtisadiyyatı isə tam bazaryönümlü struktura malikdir.

Vüsalə Əhmədova: Çin və ABŞ arasında balanslı addımlarla məhdud inteqrasiya modeli yarana bilər

"İki iqtisadi sistem arasında istər investisiya modelləri və qanunvericilik bazası, istərsə də, biznes mədəniyyəti və tənzimləyici qaydalar baxımından böyük uyğunsuzluqlar var. Hətta əyalətlər arasında tənzimləmə və vergi çərçivəsində fərqliliklər mövcuddur. Çinin, ilk növbədə, yalnız infrastruktur, enerji və bəzi istehsal sahələri kimi aşağı riskli sektorlara investisiya qoymasına şərait yaradıla bilər. Lakin yüksək texnologiyalı sahələrə girişinə məhdudiyyətlər qoyulacaq. Strateji texnologiyalar və müdafiə sənayesi kimi sahələr üçün məhdudiyyətlər hər zamankı kimi davam edəcək", - deyə müsahibimiz əlavə edib.

V.Əhmədova hesab edir ki, investisiya həcminin tam 1 trilyon dollar səviyyəsinə çata biləcəyi real görünmür. Çox güman ki, yüz milyard dollarlıq məhdud paketlə investisiyalara başlanılacaq. Dolayısıyla, Çin və ABŞ arasında balanslı addımlarla məhdud inteqrasiya modeli yarana bilər.

Gülşən Şərif

Ən son yeniliklər və məlumatlar üçün Icma.az saytını izləyin, biz hadisənin gedişatını izləyirik və ən aktual məlumatları təqdim edirik.
seeBaxış sayı:226
embedMənbə:https://bakivaxti.az
archiveBu xəbər 09 Oktyabr 2025 12:31 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Dünya onların görüşünə köklənib: Müharibələrə son qoyulacaq?

18 Noyabr 2026 13:51see373

Səhiyyədə gizli qalan vergi problemi gündəmə gəldi

18 Noyabr 2026 12:19see335

Söküntü başlamazdan əvvəl vətəndaşlar əmlaklarını qiymətləndirməlidir? Açıqlama

18 Noyabr 2026 14:55see293

MRT, KT, PET CT: Xərçəngi dəqiq hansı müayinə aşkarlayır?

18 Noyabr 2026 18:31see269

“Səhiyyə sahəsində vergi və sosial ödənişlərə yenidən baxılmalıdır”

18 Noyabr 2026 12:29see266

Xankəndidə Zəfər Gününə həsr olunmuş mini futbol turnirinə yekun vurulub

19 Noyabr 2026 01:55see257

Kosmosdakı musiqimiz: Çahargah Ahəngi “Voyager”ə necə yazılıb? │ VİDEO

19 Noyabr 2026 00:18see246

SOCAR: İşçilərin səriştəliliklərinin qiymətləndirilməsi istehsal prosesinin tərkib hissəsidir

19 Noyabr 2026 02:14see239

Məşq zamanı huşunu itirən “Bavariya”nın baş məşqçisi geri qayıdır

19 Noyabr 2026 02:01see238

Cəmi 1 saata 3 növ xərçəngi aşkar edən metod

18 Noyabr 2026 19:49see225

Hansı qan analizi Alsheymeri 10 il öncədən xəbər verir?

18 Noyabr 2026 16:56see219

Azərbaycanda qızıl 15 faizə qədər ucuzlaşa bilər

18 Noyabr 2026 21:21see217

Bakının 27 istiqamətində tıxac VAR Foto

18 Noyabr 2026 19:16see214

Altı vəkil Kollegiyadan xaric olunub, 27 si cərimələnib

18 Noyabr 2026 20:00see211

Tarixi körpüdən strateji tərəfdaşlığa: Azərbaycan və Vyetnamı iqtisadi uğura aparan ortaq yollar

18 Noyabr 2026 21:07see210

Bu qədər “xiyar” bir arada Yeni dünya rekordu+Fotolar

19 Noyabr 2026 00:23see206

Könül Xasıyevanı pub da görəndə dəhşətə gəldim” Məşhur bloqer VİDEO

18 Noyabr 2026 17:22see206

Alyona Əliyeva Bakı Xoreoqrafiya Akademiyasından paylaşım edib

19 Noyabr 2026 21:02see200

Slovakiyalı basketbolçu: “Məncə, Bakıda bizim azarkeşlərimiz daha çox idi”

19 Noyabr 2026 01:24see199

“PAŞA Sığorta”nın yeni mobil tətbiqi istifadəyə verilib

18 Noyabr 2026 12:12see182
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri