Xəzər dənizi içməli su mənbəyinə çevrilir? AÇIQLAMA

"Dəniz suyunun təmizlənərək istifadəsi yeni bir üsul deyil. Bu metod artıq dünyanın bir çox ölkəsində geniş şəkildə tətbiq olunur. Səudiyyə Ərəbistanı, Birləşmiş Ərəb Əmirlikləri, İsrail kimi ölkələrdə, eləcə də Yaponiya və Avstraliyada bu texnologiyadan uzun illərdir istifadə edilir. Səbəb də sadədir ki, bu ölkələrdə şirin su ehtiyatları məhduddur və dəniz suyunun təmizlənməsi əsas prioritetə çevrilib".
Bunu Demokrat.az-a açıqlamasında ekoloq Sadiq Həsənov deyib.
O, bildirib ki, dəniz suyunun içməli suya çevrilməsi adi çay suyunun təmizlənməsindən xeyli fərqlidir və daha mürəkkəb texnoloji proses tələb edir:
"Bunun üçün xüsusi zavodlar, boru xətləri, nasoslar, filtrlər və membran sistemləri qurulur. Dənizdən götürülən su əvvəlcə iri tullantılardan, qum, yosun və digər fiziki çirklərdən təmizlənir. Bu mərhələdə iri ölçülü filtrlər istifadə olunur. Sonrakı mərhələlərdə isə su daha incə filtrlərdən və membranlardan keçirilir. Burada artıq nanoölçülü filtrasiya tətbiq olunur və suda həll olunmuş duzlar, metallar və digər maddələr ayrılır. Məsələn, Xəzər dənizində duzluluq təxminən 1–1,3 faiz, okeanlarda isə 4–4,5 faiz civarındadır. Bundan əlavə, dəniz suyunda natrium, maqnezium, kalsium kimi metallar, eləcə də kimyəvi və bioloji maddələr mövcuddur və bunların hamısı filtrasiya və kimyəvi emal yolu ilə sudan çıxarılır". 
Ekoloq bildirib ki, nəticədə demək olar ki, tam təmiz, minerallardan məhrum su alınır:
"Lakin insan orqanizmi üçün bəzi minerallar vacib olduğundan, son mərhələdə su yenidən minerallaşdırılır və bundan sonra içməli su kimi istifadəyə verilir. Bu sistem Yaponiyada, İsraildə, Səudiyyə Ərəbistanında, Birləşmiş Ərəb Əmirliklərində, Avstraliyada və bir çox digər ölkələrdə uğurla tətbiq olunur və su təminatının əsas mənbələrindən biridir". 
Onun sözlərinə görə, Azərbaycan şəraitində belə zavodların qurulması yüksək texnoloji təminat tələb edir:
"Filtrlər və membranlar duz və digər maddələrlə tez tutulduğuna görə tez-tez dəyişdirilməlidir. Bu isə daimi texniki xidmət və əlavə xərclər deməkdir. Böyük həcmli zavodlar qurulduqda bir ton suyun maya dəyəri o qədər də yüksək olmur. Lakin kiçik həcmli sistemlər üçün bu, daha baha başa gəlir. Belə layihələr iri investisiyalar, davamlı texniki xidmət və fasiləsiz nəzarət tələb edir. Buna görə də dəniz suyunun təmizlənməsi effektiv olsa da, ciddi maliyyə və texnoloji resurslar tələb edən bir prosesdir".
Əfsanə Kamal
Demokrat.az