Icma.az
close
up
RU
YAP ın yaranması ölkəmizin taleyində dönüş nöqtəsi oldu

YAP ın yaranması ölkəmizin taleyində dönüş nöqtəsi oldu

Yeniazerbaycan portalından verilən məlumata görə, Icma.az xəbər yayır.

1992-ci il 21 noyabr Azərbaycan siyasi tarixində dönüş nöqtələrindən biri kimi yadda qalmışdır. Həmin gün Yeni Azərbaycan Partiyasının təsis konfransı keçirildi və bu proses həm siyasi sistemin formalaşmasına, həm də ölkədə dövlətçiliyin gələcək inkişaf istiqamətlərinin müəyyənləşməsinə mühüm təsir göstərdi. Həmin dövr ölkə üçün olduqca çətin, ziddiyyətli və təhlükəli bir mərhələ idi. Müstəqilliyin elanından cəmi bir il keçmişdi, lakin ölkədə siyasi parçalanma dərinləşmiş, iqtisadi tənəzzül sürətlənmiş, idarəetmə sistemi tənəzzülə uğramışdı. Ən böyük təhlükə isə Qarabağ müharibəsinin genişlənməsi, torpaqların ardıcıl işğalı və ölkədə hakimiyyətsizliyin artması idi. Cəmiyyətin böyük hissəsi mövcud hakimiyyətin bu çağırışlarla mübarizə aparmaq gücünə sahib olmadığını görür, ölkə daxilində siyasi alternativə ehtiyac yaranırdı. Bu mürəkkəb şəraitdə ziyalılar, elm adamları, ictimai-siyasi xadimlər bir araya gələrək yeni siyasi qüvvənin zəruriliyini müzakirə etməyə başladılar.

Onların əsas məqsədi ölkənin gələcək inkişafı üçün düşünülmüş, təcrübəyə əsaslanan, milli maraqları müdafiə edən siyasi xətt formalaşdırmaq idi. Bu məqsədlə ölkənin müxtəlif bölgələrindən 91 tanınmış şəxs Heydər Əliyevə müraciət ünvanladı. Bu müraciət cəmiyyətdə geniş dəstək qazandı və qısa müddətdə ictimai-siyasi proseslərin istiqamətini dəyişməyə başladı. Müraciət müəllifləri hesab edirdilər ki, ölkənin ağır durumdan çıxarılması, dövlətçiliyin qorunması və siyasi sabitliyin bərpası üçün Heydər Əliyevin siyasi təcrübəsinə ciddi ehtiyac var. Onların çağırışı həm cəmiyyətin ümumi ovqatını, həm də dövlətin xilası üçün ümidlərin istiqamətini əks etdirirdi. Bu müraciətin ardınca Yeni Azərbaycan Partiyasının yaradılması ideyası formalaşmağa başladı. 21 noyabr 1992-ci ildə partiyanın təsis konfransının keçirilməsi ilə bu ideya rəsmi siyasi təşkilata çevrildi. Konfransın Naxçıvanda keçirilməsi də həmin dövrün siyasi şəraitindən irəli gəlirdi. Paytaxtda və ölkənin digər bölgələrində müxalif qüvvələrin təzyiqləri, təhlükə riskləri yüksək olduğundan təşkilatçılar toplantını daha sabit və təhlükəsiz məkanda keçirməyi məqsədəuyğun hesab etdilər. Buna baxmayaraq, konfransda ölkənin müxtəlif bölgələrindən nümayəndələr iştirak edir, siyasi proseslərdə fəal vətəndaş mövqeyi nümayiş etdirirdilər.

Bu, həm də göstərirdi ki, həmin dövrdə insanlar siyasi alternativ axtarır, dövlətin gələcəyi naminə yeni bir gücün formalaşmasını dəstəkləyirdilər. Təsis konfransı həm ideoloji baxımdan, həm də təşkilati cəhətdən mühüm sənədlərlə yadda qaldı. Burada partiyanın proqram və nizamnaməsi qəbul olundu, ölkənin gələcək inkişafı üçün strateji hədəflər müəyyənləşdirildi. Əsas istiqamətlər sırasında hüquqi dövlət quruculuğu, demokratik dəyərlərin möhkəmləndirilməsi, iqtisadi islahatların həyata keçirilməsi, ərazi bütövlüyünün bərpası və milli həmrəyliyin təmin olunması dayanırdı. Konfrans iştirakçıları açıq şəkildə bildirirdilər ki, ölkədə siyasi xaosun qarşısını almaq, parçalanmanı dayandırmaq və idarəetməni bərpa etmək üçün güclü, məsuliyyətli və təcrübəli liderliyə ehtiyac var. Partiyanın sədri kimi Heydər Əliyevin seçilməsi də bu ehtiyacdan qaynaqlanırdı. Konfransın keçirilməsi ölkədə siyasi qüvvələr nisbətində dəyişiklik yaratdı.

Yeni Azərbaycan Partiyasının qısa müddətdə ciddi ictimai dəstək qazanması mövcud hakimiyyətin siyasi üstünlüyünü zəiflətdi və cəmiyyətdə yeni ümid dalğası formalaşdırdı. İnsanlar artıq ölkənin gələcəyinə daha inamla yanaşmağa, dövlətçiliyin qorunması və inkişafı üçün real mexanizmin yarandığını düşünməyə başladılar. Partiyanın formalaşması yalnız siyasi təşkilatın yaranması deyil, həm də dövlət quruculuğunda yeni mərhələnin başlanğıcı kimi dəyərləndirilirdi. Çünki həmin dövrün reallığında YAP həm siyasi təşkilat, həm də milli birliyin platformasına çevrilmişdi. 1992-ci il 21 noyabrda keçirilən təsis konfransı sonrakı illərdə Azərbaycanın siyasi xəritəsini köklü şəkildə dəyişdirdi.

Bir il sonra Heydər Əliyevin hakimiyyətə qayıdışı, siyasi sabitliyin bərpası, müharibə və iqtisadi böhran şəraitində həyata keçirilən islahatlar, dövlət institutlarının gücləndirilməsi məhz bu konfransın əsasını qoyduğu proseslərin məntiqi davamı oldu. Bu baxımdan konfrans yalnız bir təşkilati iclas deyil, ölkənin gələcək inkişaf yolunu müəyyən edən tarixi hadisə kimi qiymətləndirilir. Bu gün həmin hadisəyə nəzər saldıqda görünür ki, 21 noyabr 1992-ci ildə atılan addım Azərbaycan dövlətçiliyinin möhkəmlənməsi üçün strateji əhəmiyyət daşıyırdı. O dövrdə yaşanan siyasi qarışıqlıq, müharibə, iqtisadi tənəzzül və idarəetmə böhranı fonunda YAP-ın yaradılması xalqın ümumi iradəsini, milli birliyi və ölkənin gələcəyinə inamını ifadə edirdi. Bu proses Azərbaycan tarixində sabitliyin bərqərar olması, dövlətçilik ənənələrinin güclənməsi və müasir siyasi sistemin formalaşması baxımından mühüm mərhələ kimi yadda qalmışdır.

Məhəmməd Balaqadaşov

YAP Xaçmaz rayon təşkilatının sədri 

Daha ətraflı məlumat və yeniliklər üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:124
embedMənbə:https://yeniazerbaycan.com
archiveBu xəbər 21 Noyabr 2025 14:59 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Azərbaycanda 55 yeni peşə standartı hazırlanır

14 Noyabr 2026 11:57see304

“Ağzımızdakı dişlərin sayını da uçota alsalar yaxşı olar...” TƏKLİF

14 Noyabr 2026 12:26see295

Balıq bazarında bahalaşma var (Video)

14 Noyabr 2026 21:02see292

Bakı avtobuslarında sərnişin bumu

14 Noyabr 2026 17:02see288

Gələn il qeyri dövlət müəssisələri büdcədən 130 mln. manata yaxın subsidiya alacaq

14 Noyabr 2026 18:04see287

Azərbaycandan Suriyaya nəql edilən qazın həcmi 56% artdı

14 Noyabr 2026 14:44see284

Ədalət Partiyasında şairlə səmimi görüş

14 Noyabr 2026 17:43see274

STAR neft emalı zavodu dizel yanacağı istehsalını 4 % ə yaxın artırıb

14 Noyabr 2026 17:02see272

Yuğ Teatrında Ana tamaşasının premyerası keçirilib FOTOLAR

14 Noyabr 2026 20:23see266

Avropa siyasi məkanında aparılan müzakirələrdə Azərbaycan fəal iştirak edir

14 Noyabr 2026 19:16see265

Kanadada minlərlə tələbə etiraz aksiyası keçirdi

15 Noyabr 2026 00:51see245

Musiqi dünyasında tarixi ilk: İnsan deyil, amma ilin ən yaxşı ifaçısı seçildi

15 Noyabr 2026 00:00see239

Rusların təxminən 90 faizi son üç ildə kredit götürdüyünü etiraf edib

14 Noyabr 2026 19:30see238

Ermənistanı Avropa İttifaqının tərkibində görürəm Paşinyan

14 Noyabr 2026 19:50see236

İrina Şeykin məşhur sevgililəri: Ronaldodan Bredli Kuperə, Kanye Uestdən...

15 Noyabr 2026 04:05see235

Azərbaycanda bəzi dövlət müəssisələri ləğv oluna bilər

14 Noyabr 2026 17:10see232

Zülalla ən zəngin çərəz

15 Noyabr 2026 03:04see226

Türkiyə gözəli beynəlxalq yarışmadan son anda kənarlaşdırıldı

15 Noyabr 2026 04:36see225

Britaniya Rusiya hərbi bazalarını vurmalıdır

15 Noyabr 2026 01:26see223

Toyuq ətini əvəz edir Tərkibində 25 % zülal var

15 Noyabr 2026 05:06see221
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri