Icma.az
close
up
RU
Yemək yarışları hansı fəsadlara səbəb ola bilər? ARAŞDIRMA

Yemək yarışları hansı fəsadlara səbəb ola bilər? ARAŞDIRMA

Sia Az saytından alınan məlumata görə, Icma.az bildirir.

Pul, qızıl və ya smartfon mükafatları təklif edən yemək müsabiqələri vətəndaşların sağlamlığına baha başa gələ bilər. Onlarla hamburger, nəhəng pizza və ya tostları müəyyən edilmiş müddətdə istehlak etmək istəyənlər zamanla mübarizə aparır. Bu təhlükəli rəqabətin mümkün zərərlərinə qarşı xəbərdarlıq edən türk Prof.dr.Ayşegül Atmaca, "Həddindən artıq və sürətli yeməkdən sonra nəfəs borusuna daxil olan qidaya görə halsızlıq, huşunu itirmə və tənəffüs tutulması qeyd edildi" dedi.

SİA mövzu ilə bağlı araşdırma aparıb.

Qida və içki şirkətlərinin təşkil etdiyi təhlükəli yemək yarışmaları vətəndaşların sağlamlığı ilə oynayır. Qısa müddətdə (20-30-60 dəqiqə) istehlak edilməsi gözlənilən nəhəng tostlar, pizzalar, onlarla hamburger, kabab və ya kilolarla doldurulmuş üzüm yarpağı bir içki ilə verilir. Bu qidaları müəyyən edilmiş müddətdə istehlak edən insanlar dörddə bir qızıl sikkə, smartfon və ya pulla mükafatlandırılır. Daha əvvəl müsabiqəyə qatılan müştərilərinin şəkillərini sosial media hesablarında paylaşan müəssisələr yeni namizədləri bu müsabiqədə iştiraka dəvət edir.

Mükafatlı yemək yarışmalarının mümkün zərərləri ilə bağlı Habertürk-ə danışan Türk Endokrinologiya və Metabolizm Dərnəyi Başçısı Ayşegül Atmaca, bir anda çox və tez yeməyin uzun müddətdə bəzi xroniki xəstəliklərin yolunu aça biləcəyini və hətta ani ölümə səbəb ola biləcəyini söylədi.

Prof.dr.Atmaca, "İnsanların çox və tez yemək yediyi yarışlarla bağlı ölkəmizdən heç bir ani ölüm hadisəsi bildirməmişəm. Buna baxmayaraq, belə yarışlar bütün dünyada keçirilir. Bu cür yarışlarda müxtəlif ölkələrdən iştirak edənlər arasında ölüm halları olub. Bu hadisələrə həm gənc, həm də yaşlı müxtəlif yaş və cinslərdən insanlar daxildir. Huşunu itirmə və çox tez nəfəs darlığı kimi əlamətlər var çox və çox tez ani ölümə səbəb ola bilər və eyni zamanda uzun müddətdə ölüm riskini artırır.

Prof.dr.Özcan yarışlarda istehlak edilməsi təşviq edilən qidaların ümumiyyətlə yağ, sadə karbohidrat və şəkərlə zəngin olduğunu vurğuladı. O "Bu cür qidaların qısa müddətdə tez və çox miqdarda istehlak edilməsi həm maddələr mübadiləsinə, həm də həzm sisteminə zərər verəcək" dedi.

Yarışmada qeyd olunan mükafatları qazanmaq üçün tez yemək böyük əhəmiyyət kəsb edir. Prof.dr.Atmaca, "Sürətli yemək yeyən insanlarda yeməkdən sonra qan şəkəri çox tez yüksəlir və mədəaltı vəzi qan şəkərini aşağı salmaq üçün çox miqdarda insulin ifraz edir. Bu dəfə həddindən artıq insulin ifrazı səbəbiylə yeməkdən bir neçə saat sonra qan şəkəri lazım olandan çox düşə bilər. Qanda şəkərin artması və azalması səbəbindən insan çoxlu və sürətli yemək yedikdən sonra özünü çox yorğun və halsız hiss edə bilər" dedi.

Prof.dr.Atmaca qeyd edib ki, sürətli yemək vərdiş halına gəldikdə, davamlı olaraq artıq insulin ifraz etmək məcburiyyətində olan mədəaltı vəzi bir müddət sonra yorulacaq və insulin müqaviməti yaranacaq.

Prof.dr.Atmaca sözlərini belə davam etdirib: "İnsulin müqavimətinə görə qandakı şəkərdən istifadə etmək mümkün olmur. Həddindən artıq şəkər yağa çevrilərək, piylənmə, diabet, ürək-damar xəstəliklərinin inkişafına zəmin yaradır.

Bundan əlavə, tez yeyən insanlar yeməklərini kifayət qədər çeynəmədikləri üçün kifayət qədər toxluq hiss etmirlər və daha çox yemək istəyirlər. Bu, lazım olduğundan daha çox kalorinin bədənə daxil olması deməkdir. Çox və tez yemək də mədə-bağırsaq sistemini yorur. Kifayət qədər çeynəmədən mədəyə çatan qidalar reflü, həzmsizlik, qaz və qarın ağrısı kimi şikayətlərə səbəb olur. Bağırsaqlarda əmələ gələn qazlar faydalı qidaların sorulmasını pozur və orqanizmin lazımi vitamin və mineralların qəbulunu çətinləşdirir.

Prof.dr.Mehmet Özcan, müəyyən zaman kəsiyində böyük miqdarda qidanın sürətlə istehlak edilməsinə görə sosial mediada təbliğ edilən mükafat kampaniyalarının “bir dəfə heç bir zərər verməz” düşüncəsi ilə fərdlərə xitab etdiyini ifadə etdi. Dr.Atmaca, "Bu vəziyyət xüsusilə uşaqlarda və bütün cəmiyyətdə uzun müddətli sosial qida qəbulu və vərdişlərinə mənfi təsir göstərəcək" dedi.

Ayşən Vəli

Sonrakı hadisələr barədə daha çox məlumat almaq üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:219
embedMənbə:https://sia.az
archiveBu xəbər 13 Fevral 2025 17:43 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

“Ağzımızdakı dişlərin sayını da uçota alsalar yaxşı olar...” TƏKLİF

14 Noyabr 2026 12:26see316

Balıq bazarında bahalaşma var (Video)

14 Noyabr 2026 21:02see307

Bakı avtobuslarında sərnişin bumu

14 Noyabr 2026 17:02see302

Gələn il qeyri dövlət müəssisələri büdcədən 130 mln. manata yaxın subsidiya alacaq

14 Noyabr 2026 18:04see302

Azərbaycandan Suriyaya nəql edilən qazın həcmi 56% artdı

14 Noyabr 2026 14:44see299

Ədalət Partiyasında şairlə səmimi görüş

14 Noyabr 2026 17:43see290

STAR neft emalı zavodu dizel yanacağı istehsalını 4 % ə yaxın artırıb

14 Noyabr 2026 17:02see287

Avropa siyasi məkanında aparılan müzakirələrdə Azərbaycan fəal iştirak edir

14 Noyabr 2026 19:16see281

Yuğ Teatrında Ana tamaşasının premyerası keçirilib FOTOLAR

14 Noyabr 2026 20:23see281

Kanadada minlərlə tələbə etiraz aksiyası keçirdi

15 Noyabr 2026 00:51see255

Musiqi dünyasında tarixi ilk: İnsan deyil, amma ilin ən yaxşı ifaçısı seçildi

15 Noyabr 2026 00:00see254

Rusların təxminən 90 faizi son üç ildə kredit götürdüyünü etiraf edib

14 Noyabr 2026 19:30see249

Ermənistanı Avropa İttifaqının tərkibində görürəm Paşinyan

14 Noyabr 2026 19:50see247

İrina Şeykin məşhur sevgililəri: Ronaldodan Bredli Kuperə, Kanye Uestdən...

15 Noyabr 2026 04:05see246

Azərbaycanda bəzi dövlət müəssisələri ləğv oluna bilər

14 Noyabr 2026 17:10see241

Zülalla ən zəngin çərəz

15 Noyabr 2026 03:04see236

Britaniya Rusiya hərbi bazalarını vurmalıdır

15 Noyabr 2026 01:26see234

Türkiyə gözəli beynəlxalq yarışmadan son anda kənarlaşdırıldı

15 Noyabr 2026 04:36see234

Toyuq ətini əvəz edir Tərkibində 25 % zülal var

15 Noyabr 2026 05:06see230

Hesablama Palatasından inflyasiya ilə bağlı proqnoz: Bahalaşma davam edəcək

14 Noyabr 2026 13:59see200
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri